Karatsjaj-Tsjerkessië (Russisch: Карачаево-Черкесская республика; Karatsjajevo-Tsjerkesskaja respoeblika of Карачаево-Черкессия; Karatsjajevo-Tsjerkessia) is een autonome republiek binnen de Russische Federatie.
thumb|300px|Locatie van belangrijkste plaatsen in de republiek thumb|300px|Gezicht over het landschap bij Chabez vanaf de Adijoechtorens
Karatsjaj-Tsjerkessië ligt tussen de autonome republiek Kabardië-Balkarië in het oosten en de rest van de Russische Federatie in het noorden en westen, vlak ten zuiden van de belangrijkste Zuid-Russische stad Stavropol. In het zuiden grenst ze aan Georgië, waarvan grotendeels aan de niet-erkende onafhankelijke republiek Abchazië. In Karatsjaj-Tsjerkessië wonen 439.470 mensen (2002) op een oppervlakte van 14.276,9 km². De hoofdstad is Tsjerkessk (tot 1939: Batalpasjinsk).
De tijd in de deelrepubliek is Moskoutijd.
Geografie Karatsjaj-Tsjerkessië ligt op de noordelijke hellingen van de westelijke Kaukasus. Ongeveer tachtig procent van het gebied is dan ook bergachtig. In het uiterste zuidoosten van Karatsjaj-Tsjerkessië bevindt zich de hoogste berg van Europa, de Elbroes (5642 meter).
Rivieren Er zijn 172 rivieren in Karatsjaj-Tsjerkessië, waarvan de grootste zijn: Aksaoet Bolsjaja Laba Bolsjoj Zelentsjoek Daoet Koeban Koema Kjafar Laba Maly Zelentsjoek Maroecha Podkoemok Teberda Oeroep
Meren Er zijn circa 130 meren in de deelrepubliek.
Klimaat Gemiddelde januaritemperatuur: -3,2 °C Gemiddelde julitemperatuur: +20,6 °C Gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid neerslag: 550 mm (laagvlakten) tot 2500 mm (bergen)
Bevolking Er wonen meerdere volken in Karatsjaj-Tsjerkessië, waarvan er drie het meest voorkomen. De Karatsjai in het bergachtige zuiden en de Tsjerkessen grotendeels in de Koeban-vallei in het noorden. Daarnaast wonen er, vooral in het noorden, veel Russen.
Tsjerkessen De Tsjerkessen zijn een islamitisch volk, die een Noordwest-Kaukasische taal spreken. Ze maken maar 10% (1989) uit van de republiek en leven vooral in en rond de hoofdstad Tsjerkessk.
Karatsjai De Karatsjajers zijn een islamitisch volk, die een Turkse taal spreken. Ze maken 31% (1989) uit van de totale bevolking in Karatsjaj-Tsjerkessië.
Russen De grootste minderheid is van Russische afkomst. In 1989 maakte ze nog 42% uit, maar midden jaren negentig is er een groot aantal geëmigreerd.
Grote plaatsen
Geschiedenis Op 4 november 1922 werd op het leefgebied van de Tsjerkessen en de Karatsjajers de Karatsjaj-Tsjerkessische Autonome Oblast opgericht, als deel van de Autonome Socialistische Sovjet-Bergrepubliek, maar na de opheffing daarvan werd het autonome oblast onderdeel van de Russische SFSR.
Uit de Karatsjaj-Tsjerkessische Autonome Oblast ontstond op 3 juli 1991 de Karatsjaj-Tsjerkessische Autonome Socialistische Sovjetrepubliek. In 1992 ging het gebied van de Karatsjaj-Tsjerkessische Autonome Socialistische Sovjetrepubliek op in de republiek Karatsjaj-Tsjerkessië. Als gevolg hiervan riepen grote aantallen Russische Kozakken, op het grondgebied van deze autonome republiek woonden, hun eigen Kozakken-republiek uit. Districten
Karatsjaj-Tsjerkessië is naast de twee stedelijke districten Tsjerkessk (T) en Karatsjajevsk (K) onderverdeeld in tien districten: Abazinski (bestaat uit twee delen) Adyge-Chablski (bestaat uit twee delen) Chabezski Karatsjajevski Malokaratsjajevski Nogajski Oeroepski Oest-Djegoetinski Prikoebanski (bestaat uit twee delen) Zelentsjoekski