FC Groningen is een voetbalclub uit de stad Groningen. De FC werd opgericht op 16 juni 1971 en kwam voort uit de Groninger Voetbal en Atletiek Vereniging (GVAV). In de beginjaren had de club moeite om financieel draaiende te blijven, maar de voetbalclub geldt de laatste jaren als een stabiele organisatie die tot de middenmoot in Nederland behoort. De clubkleuren zijn de kleuren van de stad Groningen: groen en wit. De thuiswedstrijden werden tot 2006 gespeeld in het Oosterparkstadion en vanaf januari 2006 in de Euroborg, dat in 2016 hernoemd werd tot NoordLease Stadion en in 2018 werd het Hitachi Capital Mobility Stadion. In 2021 veranderde de naam van het stadion weer tijdelijk naar Euroborg. Op de UEFA ranglijst van de beste clubs in Europa stond FC Groningen in 2020 op de 159e plaats met 7.150 punten, wat een daling van vijf posities is ten opzichte van 2019.UEFA.com Club Ranking UEFA Rankings 2019/2020
Geschiedenis
Ontstaan in 1971 en zware jaren (1971–1981) GVAV was in de jaren zestig een redelijke middenmoter in de Eredivisie. De punten werden vooral behaald in het eigen Oosterparkstadion en af en toe ook daarbuiten. Legendarisch waren de 1-3 uitoverwinning tegen Feijenoord in 1960/61 en de 0-1 zege bij Ajax in het seizoen 1966/67 met doelman Tonny van Leeuwen in een heldenrol. Tegen het einde van de jaren zestig begon GVAV af te glijden, hetgeen uiteindelijk in 1970 leidde tot degradatie. Het laatste en allesbeslissende duel in dat seizoen, thuis tegen DOS, werd met 0-1 verloren, waar een gelijkspel voldoende was geweest voor lijfsbehoud. In het volgende seizoen 1970/71 werd GVAV tweede in de Eerste divisie en promoveerde opnieuw naar de eredivisie. Direct na de promotie werd FC Groningen opgericht als opvolger van GVAV. De amateurafdeling van GVAV bleef bestaan en ging zelfstandig verder. FC Groningen werd vanaf 1971 de profclub voor de gehele stad, waarbij het traditionele blauwe tenue met witte broek werd ingeruild tegen een combinatie in de stadskleuren groen en wit. Op de dag voor de officiële oprichting werd de club zwaar getroffen door het overlijden van doelman Tonny van Leeuwen als gevolg van een verkeersongeluk bij Meppel. Op 24 oktober 1971 won de club haar eerste wedstrijd: een uitwedstrijd bij Vitesse werd met 1-2 gewonnen. In het seizoen 1973/74 volgde na een 1-2 thuisnederlaag tegen PSV op de laatste wedstrijddag opnieuw degradatie. Hierna kwam het eerste elftal zes jaren in de eerste divisie uit. Een aantal keren kon net geen promotie naar de eredivisie worden bewerkstelligd. Wel waren er smadelijke nederlagen tegen streekrivaal SC Veendam en ook tegen IJsselmeervogels (bekercompetitie). In seizoen 1979/80 bereikte de club onder trainer Theo Verlangen en zijn assistent Henk Nienhuis uiteindelijk opnieuw promotie naar de Eredivisie, door het behalen van het kampioenschap van de Eerste divisie. Verlangen en Nienhuis hadden dat seizoen de beschikking over onder meer Jan van Dijk, Azing Griever (tweevoudig winnaar Tonny van Leeuwen-trofee) en Peter Houtman.
Succesvolle jaren en vrije val (1981–2002) In het seizoen 1981/82 werd een 7e plaats in de eredivisie bereikt met 68 goals vóór en 58 goals tegen (doelsaldo +10), het begin van een succesvolle periode voor FC Groningen. Door de aanjager Jan van Dijk en het talent van Ronald en Erwin Koeman werd in het seizoen 1982/83 voor het eerst Europees voetbal bereikt door als 5de in de eredivisie te finishen. Dat was in het laatste seizoen van trainer Theo Verlangen bij FC Groningen. Half 1983, slaagde FC Groningen erin, een speler te contracteren waar Ajax tweemaal naar misgreep in juli 1982 en half 1985: centrumspits Fandi Ahmad, die tot half 1985 voor FC Groningen zou uitkomen tussen zijn 21ste en 23ste, en het tot 92 interlands voor Singapore zou brengen. In het eerste UEFA Cup seizoen, 1983/84, was Han Berger trainer. In de eerste ronde werd het veel sterker geachte Atlético Madrid na een 2-1 nederlaag uit en een 3-0 zege thuis uitgeschakeld. In de daaropvolgende ronde speelde het elftal tegen Internazionale. Thuis won Groningen met 2-0. De return in Bari werd met 5-1 verloren. FC Groningen eindigde in de eredivisie achtereenvolgens als zevende, vijfde en vierde in 1983/84, 1984/85 en 1985/86.
Het volgende UEFA Cup seizoen was 1986/87. De terugwedstrijd in de 1e ronde tegen het Ierse Galway United werd niet in het stadion in Galway gespeeld, maar in het enige tientallen kilometers ten westen daarvan gelegen dorpje Carraroe. Trainer was Rob Jacobs. Onder de spelers van FC Groningen waren Peter Houtman, René Eijkelkamp en John de Wolf. De club overleefde de eerste ronde, en ook de tweede ronde, tegen het Zwitserse Xamax Neuchatel, kwam de ploeg door. FC Groningen strandde in de 3e ronde toen het over twee wedstrijden niet bleek opgewassen tegen het Portugese Vitória Guimarães.
Onder leiding van Hans Westerhof trad Groningen in 1988 aan tegen oude bekende Atlético Madrid, en won opnieuw. Thuis werd het 1-0 en uit was een 2-1 nederlaag voldoende voor plaatsing voor de tweede ronde. In de tweede ronde werd Servette FC verslagen, waarna FC Groningen in de derde ronde sneuvelde tegen het veel sterkere VfB Stuttgart, dat onder leiding stond van trainer Arie Haan. In hetzelfde seizoen werd de finale van de KNVB beker bereikt, waarin werd verloren van PSV. In 1989 vond ook de zwartgeldaffaire plaats. De FIOD beschuldigde FC Groningen ervan tussen 1984 en 1988 loonbelasting te hebben ontdoken. Voormalig voorzitter Renze de Vries werd veroordeeld tot een straf.
In het seizoen 1989/90 speelde FC Groningen voor de Europacup II. De 1e ronde kwamen ze door ten koste van het Deense Ikast FS. In de 2e ronde werd de club uitgeschakeld door Partizan Belgrado uit toenmalig Joegoslavië. Ondanks de uitschakeling leverde het dubbele treffen wel wat op, namelijk de transfer van Milko Ðurovski van Partizan naar FC Groningen. Bij Partizan speelde hij in Groningen de sterren van de hemel in een spectaculaire wedstrijd, die door Groningen met 4-3 gewonnen werd. In de terugwedstrijd kon FC Groningen het echter niet redden.
Het seizoen 1990/91 was het meest succesvolle seizoen tot nu toe van FC Groningen. Met spelers als Henny Meijer, Claus Boekweg, Jan van Dijk, Patrick Lodewijks en Mart van Duren eindigde de club het competitiejaar op de derde plaats. Na dat seizoen ging het echter bergafwaarts met de prestaties van de club en in seizoen 1997/98 degradeerde Groningen na achttien jaar op het hoogste niveau te hebben gespeeld. Twee jaar later promoveerde FC Groningen weer terug naar de eredivisie.
Van handhaving naar subtopper onder Jans (2002–2010) Op 22 oktober 2002 volgde Ron Jans de ontslagen Dwight Lodeweges op als trainer van FC Groningen. Bij het aantreden van Jans speelde FC Groningen in de eredivisie, maar bungelde het onderaan de ranglijst. Vanaf het seizoen 2004/05 wist Jans met Groningen de weg naar boven te vinden. Tot en met 2005 speelde FC Groningen zijn wedstrijden in het Oosterparkstadion in de Oosterparkwijk. Op 7 januari 2006 werd de Euroborg, het nieuwe stadion, geopend met een testwedstrijd tegen BV Veendam. De Euroborg droeg later de naam van diverse sponsoren (o.a. Nordlease stadion en Hitachi Capital Mobility Stadion) maar bleef in de volksmond altijd Euroborg heten. Deze werd door FC Groningen met 5-0 gewonnen. De tweede wedstrijd die in het stadion werd gespeeld was de officiële feestelijke opening tegen sc Heerenveen en werd met 2-0 gewonnen.
Hetzelfde seizoen (2005/06) werd FC Groningen vijfde en wist zich te kwalificeren voor de UEFA Cup voor het seizoen 2006/07. In de UEFA Cup werd FC Groningen gekoppeld aan Partizan Belgrado. De eerste wedstrijd in Belgrado werd met 4-2 verloren. In de thuiswedstrijd werd vervolgens met 1-0 gewonnen. De 1-0 was niet genoeg voor de groepsfase van de UEFA Cup. Ook in het seizoen daarna wist FC Groningen zich te plaatsen voor Europees voetbal maar na twee wedstrijden tegen Fiorentina wist het de groepsfase niet te bereiken. Wel wist FC Groningen in Florence een strafschoppenserie af te dwingen.
In de seizoenen hierna heeft Groningen stabiel gevoetbald, mede door het beleid van Ron Jans, die voor hij aan zijn baan bij Groningen begon, nog nooit eerder hoofdtrainer was geweest in het betaalde voetbal. Door Jans was Groningen een stabiele middenmoter geworden. Op 23 oktober 2008 was Ron Jans officieel de langstzittende trainer van FC Groningen. Theo Verlangen was tot dan toe de langstzittende trainer. Hij was zes jaar trainer van FC Groningen, van 1 juli 1977 tot 30 juni 1983. Op 11 november 2009 gaf Jans echter te kennen zijn contract niet te zullen verlengen, omdat hij toe was aan een nieuwe ervaring.
Stabiele middenmoter en winnen van de beker (2010–2019) In 2010 werd Pieter Huistra aangesteld als nieuwe hoofdcoach van FC Groningen. Onder Huistra beleefde Groningen de beste eerste seizoenshelft in de geschiedenis van de club. Na negentien speelronden ging Groningen de winterstop in op een derde plaats met 37 punten. Onder Huistra werd FC Groningen bekend als een voor eigen publiek lastig te bespelen tegenstander. In tien thuiswedstrijden werd er slechts eenmaal gelijk gespeeld. Alle andere wedstrijden werden gewonnen en Groningen stond halverwege het seizoen in de top van de Eredivisie. Na de winterstop volgde echter een moeilijke periode waarin een einde kwam aan de goede reeks thuiswedstrijden. Uiteindelijk behaalde FC Groningen de play-offs, die het niet wist te winnen.
In het seizoen 2011/12 werd er slecht gestart. FC Groningen wist in de eerste wedstrijden wel te scoren, maar gaf in de tweede helft de winst vaak weg. Op de laatste dag van de transferperiode, 31 augustus 2011, werd Tim Matavž verkocht aan PSV. FC Groningen moest noodgedwongen snel een vervanger vinden en trok David Texeira aan. Op 11 oktober 2011 gaf directeur Nijland aan binnen vijf jaar de begroting te willen opschroeven naar 25 miljoen.Begroting opschroeven binnen vijf jaar, RTV Noord, 11 oktober 2011 FC Groningen presteerde thuis goed tegen de grotere clubs. Zo werd er met 1-0 gewonnen van Ajax, werd met 1-1 gelijkgespeeld tegen FC Twente en boekte het tegen Feyenoord een 6-0 overwinning. Op 20 november 2011 speelde FC Groningen het 100ste reguliere Eredivisie-duel in de Euroborg; de wedstrijd tegen VVV-Venlo werd met 2-1 gewonnen. In de tweede seizoenshelft kon de lijn niet worden doorgetrokken en het seizoen kende een slecht vervolg. Zo behaalde de club de minste competitiepunten van alle eredivisionisten en eindigde op een teleurstellende 14de plaats in de eredivisie. Als gevolg hiervan werd Huistra op 10 mei 2012 ontslagen als coach. Op 23 mei 2012 werd bekend dat Robert Maaskant de nieuwe trainer zou worden.Maaskant nieuwe trainer FC Groningen. Gearchiveerd op 1 juli 2023. Het seizoen onder trainer Maaskant werd getypeerd door kleine relletjes en opstootjes binnen en rondom de club. Op 11 maart werd naar buiten gebracht dat Maaskant na één seizoen alweer zou vertrekken.Maaskant na één seizoen weg Op 4 april werd bekendgemaakt dat assistent-trainer Erwin van de Looi zijn taken ging overnemen, met ingang van het seizoen 2013/14.Erwin van de Looi nieuwe hoofdtrainer Het seizoen onder bewind van Van de Looi begon voortvarend en kende daarna een mindere fase. De eindfase van de competitie was echter zeer succesvol. Het seizoen werd met zes competitie-overwinningen op rij afgesloten waardoor Groningen een clubrecord boekte en op de zevende plek eindigde. Hierdoor kon het meedoen aan de play-offs voor Europees voetbal. In de eerste wedstrijden werd er thuis (1-0) en uit (1-4) afgerekend met Vitesse, waarna het in de finale AZ trof. In Alkmaar werd er niet gescoord, thuis werd er met 3-0 gewonnen. Europees voetbal werd gehaald en het eerste seizoen onder Van de Looi was een succes.FC Groningen wint van AZ, gaat Europa in