Leptotyphlops is een geslacht van slangen uit de familie draadwormslangen (Leptotyphlopidae) en de onderfamilie Leptotyphlopinae.
Naam en indeling De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door Leopold Fitzinger in 1843. Er zijn 22 soorten waarvan er zes pas zijn beschreven in 2007. De slangen werden eerder aan andere geslachten toegekend, zoals Stenostoma en Glauconia. De soorten Myriopholis tanae en Myriopholis nursii behoorden tot recentelijk ook tot dit geslacht.
De geslachtsnaam Leptotyphlops is afgeleid van de woorden dun (lepto) en blinde ogen (tuphlós + ṓps).
Uiterlijke kenmerken Alle soorten hebben een langwerpig en dun, cilindrisch lichaam. De kop is nauwelijks van de achterzijde te onderscheiden door de afgeronde snuit en het ontbreken van een insnoering. De ogen zijn sterk gedegenereerd en zijn te zien als twee donkere vlekjes onder de huid. De lichaamslengte is variabel, veel soorten worden ongeveer 15 tot 28 centimeter lang. De slangen hebben 165 tot 362 rijen schubben in de lengte aan de bovenzijde van het lichaam. Onder de staart zijn 16 tot 58 staartschubben aanwezig. De slangen hebben onopvallende kleuren zoals bruin, grijs of zwart.
Levenswijze De slangen leven grotendeels ondergronds en worden zelden gezien. Alleen bij hevige regenval komen ze bovengronds om niet te verdrinken. Op het menu staan kleine ongewervelden zoals mieren en termieten. Deze worden met snelle kaakbewegingen, tot drie per seconde, naar binnen gezogen. Om aan hun aanvallen te ontsnappen scheiden de slangen een geur af die lijkt op die van de mieren en termieten.
De vrouwtjes zetten twee tot zeven eieren af op de bodem. Deze worden soms in strengen afgezet.
Verspreiding en habitat De slangen komen voor in delen van Afrika en leven in de landen Angola, Namibië, Zuid-Afrika, Zambia, Soedan, Kenia, Tanzania, Mozambique, Oeganda, Swaziland, Congo-Brazzaville, Congo-Kinshasa, Burundi, Malawi, Zimbabwe, Ethiopië en Lesotho. De habitat bestaat uit droge savannen, scrublands, graslanden, droge tropische en subtropische bossen en vochtige tropische en subtropische bossen, zowel in laaglanden als in bergstreken. Ook in door de mens aangepaste streken zoals akkers en plantages kunnen de dieren worden aangetroffen.
Beschermingsstatus Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is aan veertien soorten een beschermingsstatus toegewezen. Negen soorten worden beschouwd als 'veilig' (Least Concern of LC), vier als 'onzeker' (Data Deficient of DD) en een soort als 'gevoelig' (Near Threatened of NT).
Soorten Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied. Naam Auteur Verspreidingsgebied Beschermingsstatus Leptotyphlops aethiopicus Broadley & Wallach, 2007 Ethiopië 150px|center Leptotyphlops conjunctus Jan, 1861 Zuid-Afrika, Lesotho, Swaziland 150px|center Leptotyphlops distanti Boulenger, 1892 Zuid-Afrika, Mozambique, Swaziland 150px|center Leptotyphlops emini Boulenger, 1890 Soedan, Oeganda, Tanzania, Kenia, Congo-Kinshasa, Zambia 150px|center Leptotyphlops howelli Broadley & Wallach, 2007 Tanzania 150px|center Leptotyphlops incognitus Broadley & Watson, 1976 Zambia, Malawi, Zimbabwe, Mozambique, Swaziland, Zuid-Afrika 150px|center Leptotyphlops jacobseni Broadley & Broadley, 1999 Zuid-Afrika 150px|center Leptotyphlops kafubi Boulenger, 1919 Congo-Brazzaville, Angola, Zambia 150px|center Leptotyphlops keniensis Broadley & Wallach, 2007 Kenia 150px|center Leptotyphlops latirostris Sternfeld, 1912 Congo-Kinshasa, Burundi 150px|center Leptotyphlops lepezi (Boulenger, 1901) Congo-Kinshasa, mogelijk ook Congo-Brazzaville 150px|center Leptotyphlops macrops Broadley & Wallach, 1996 Kenia, Tanzania 150px|center Leptotyphlops mbanjensis Broadley & Wallach, 2007 Tanzania 150px|center Leptotyphlops merkeri Werner, 1909 Kenia, Tanzania 150px|center Leptotyphlops nigricans Schlegel, 1839 Zuid-Afrika, Soedan 150px|center Leptotyphlops nigroterminus Broadley & Wallach, 2007 Kenia, Tanzania 150px|center Leptotyphlops pembae Loveridge, 1941 Tanzania 150px|center Leptotyphlops pitmani Broadley & Wallach, 2007 Oeganda 150px|center Leptotyphlops pungwensis Broadley & Wallach, 1997 Mozambique 150px|center Leptotyphlops scutifrons Peters, 1854 Angola, Namibië, Zuid-Afrika, Zambia 150px|center Leptotyphlops sylvicolus Broadley & Wallach, 1997 Zuid-Afrika 150px|center Leptotyphlops telloi Broadley & Watson, 1976 Mozambique, Swaziland 150px|center
Bronvermelding
Categorie:Draadwormslangen