Johanna van Valois, ook gekend als Johanna van Frankrijk (Jeanne de France) (Nogent-le-Roi, 23 april 1464 - Bourges, 4 februari 1505), was de eerste echtgenote van koning Lodewijk XII van Frankrijk. Zij is een heilige in de Rooms-Katholieke Kerk.
Levensloop Zij was de jongste dochter van koning Lodewijk XI van Frankrijk en Charlotte van Savoye. Johanna vertoonde een ziekelijk uiterlijk en was enigszins gebocheld, een genetische erfenis van haar vader Lodewijk XI. Ze werd al zeer vroeg voorbestemd om te trouwen met hertog Lodewijk van Orléans. Er wordt beweerd dat haar cynische vader, - op de hoogte van haar gebreken en in de vaste overtuiging dat zij onvruchtbaar was - haar uithuwelijkte aan zijn verre neef, met als enige bedoeling op die manier het huis Orléans te laten uitsterven, waardoor hun bezittingen aan de Franse kroon zouden vererven. Het huwelijk werd ingezegend op 8 september 1476 in de kapel van het kasteel van Montrichard door François de Brilhac, bisschop van Orléans. Zij was toen zij slechts twaalf jaar en haar echtgenoot veertien. Zij kreeg geen genegenheid van haar man, die haar veronachtzaamde. Na haar blijde intrede in Blois als nieuwe hertogin van Orléans, trok ze zich zonder haar echtgenoot terug in het kasteel van Lignières.
Ondanks het gebrek aan affectie vanwege haar echtgenoot ondernam Johanna verschillende pogingen om hem vrij te krijgen nadat hij door haar oudere zus, regentes Anna van Beaujeu, werd verslagen en gevangen gehouden te Bourges. Ze verkreeg zijn vrijlating in 1491 dankzij een beslissing van haar broer, koning Karel VIII van Frankrijk. Na een korte periode samen te hebben geleefd, liet haar echtgenoot haar echter opnieuw aan haar lot over.
Koningin van Frankrijk Toen Lodewijk van Orléans na de tragische dood van zijn neef en zwager Karel VIII op 7 april 1498 diens opvolger werd, moest Johanna via geruchten vernemen dat haar echtgenoot op 27 mei van dat jaar tot koning gekroond was in de kathedraal van Reims. Spoedig daarop vroeg hij haar toestemming om hun huwelijk nietig te verklaren. Hij wilde hertrouwen met Anna van Bretagne om zo het hertogdom Bretagne te verwerven. Johanna weigerde categoriek haar toestemming te verlenen. Er volgde een proces in de kathedraal van Tours, waarbij zij aan een vernederend onderzoek onderworpen werd, omdat men haar onvruchtbaarheid wilde aantonen. Uiteindelijk was paus Alexander VI bereid het huwelijk te ontbinden, bij gebrek aan toestemming tussen de echtelieden.
Religieus leven miniatuur|Johanna van Valois afgebeeld als kloosterzuster (eerste helft zestiende eeuw) Na de ontbinding van haar huwelijk trok de ongelukkige Johanna, die als compensatie het hertogdom Berry kreeg toegewezen, zich terug in Bourges. Zij wijdde zich aan een religieus leven en stichtte in Bourges de Kloosterorde der Zusters Annunciaten. De statuten van deze orde werden in 1501 bekrachtigd door voornoemde Alexander VI, en daarna nog eens door diens opvolger, paus Leo X, in 1517. Johanna van Valois overleed op veertigjarige leeftijd, omringd door haar nonnen. Een jaar voor haar dood had zij haar kloostergeloften afgelegd.
Heiligverklaring Ze werd eerst in 1743 door paus Benedictus XIV zalig, en nadien op 28 mei 1950 door paus Pius XII ook heilig verklaard. Haar nagedachtenis vindt steeds plaats op haar sterfdag: 4 februari.
Kwartierstaat (voorouders)
Externe link Johanna van Frankrijk (Heiligen-3s)
Valois Categorie:Frans heilige of zalige Categorie:Heilige in het christendom Categorie:Heilige of zalige van koninklijke afkomst Categorie:Huis Valois Categorie:Partner van de koning van Frankrijk Valois Categorie:Persoon in de 15e eeuw Valois, J