Gehyra is een geslacht van hagedissen dat behoort tot de gekko's (Gekkota) en de familie Gekkonidae.
Naam en indeling De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door John Edward Gray in 1834. Er zijn 75 soorten, inclusief zes soorten die pas in 2020 werden beschreven. De hagedissen werden eerder aan andere geslachten toegekend, zoals Peripia, Hemidactylus, Peropus en Platydactylus.
Uiterlijke kenmerken De gekko's bereiken een lichaamslengte van ongeveer vijf tot tien centimeter. Ze hebben brede, platte vingers en tenen met klauwtjes behalve aan de binnenste vingers en tenen. De hechtschijfjes zijn groot en rond. De schubben zijn klein en gelijk van vorm. De lichaamskleur is grijs tot bruin met lichtere en donkere vlekkenpatronen.
Levenswijze Alle soorten zijn bijzonder snel en lenig en zijn goede klimmers. De eieren zijn dunschalig en wit van kleur, ze worden afgezet onder boomschors maar kunnen ook tussen hekwerk worden aangetroffen.
Verspreiding en habitat De hagedissen komen voor in delen van Azië, Australië en Oceanië en leven in de landen Sri Lanka, India, Thailand, Vietnam, Maleisië, Cambodja, China, Taiwan, Japan, Oceanië, Filipijnen, Singapore, Palau, Nieuw-Guinea, Indonesië, Oost-Timor, Samoa, Fiji-eilanden, Tonga-eilanden, Toga, Papoea-Nieuw-Guinea, Genootschapseilanden, Melanesië, Cocoseilanden, Rotuma, Micronesië, Kersteiland, Guam, Salomonseilanden, Nieuw-Caledonië, Polynesië, Marianen, Australië (inclusief Cookeilanden, Nauru, Vanuatu).
De soort Gehyra mutilata komt daarnaast als enige voor in delen van Afrika in Madagaskar, Mascarenen (Mauritius, Réunion, Rodrigues), Seychellen, Nosy Be en in Noord- en Zuid-Amerika in de landen Mexico (geïntroduceerd), Verenigde Staten (geïntroduceerd) en Frans-Guyana.
De habitat bestaat uit vochtige tropische en subtropische bossen, zowel in laaglanden als in bergstreken, droge savannen, droge tropische en subtropische bossen, scrublands en grotten. Ook in door de mens aangepaste streken zoals landelijke tuinen en stedelijke gebieden kunnen de dieren worden aangetroffen.
Beschermingsstatus Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is aan veertig soorten een beschermingsstatus toegewezen. Van de soorten worden er 33 beschouwd als 'veilig' (Least Concern of LC) en vijf als 'onzeker' (Data Deficient of DD). Een soort wordt gezien als 'kwetsbaar' (Vulnerable of VU) en een soort als 'bedreigd' (Endangered of EN). Van veel soorten is bekend dat ze zeer algemeen kunnen voorkomen.
Soorten Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied. Naam Auteur Verspreidingsgebied Gehyra angusticaudata Taylor, 1963 ThailandGehyra aquiloniaKraus, 2024 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra arnhemica Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 Australië Gehyra australis Gray, 1845 Australië Gehyra baliola Duméril, 1851 Australië, Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra barea Kopstein, 1926 Indonesië Gehyra borroloola King, 1984 Australië Gehyra brevipalmata Peters, 1874 Indonesië Gehyra calcitectus Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 Australië Gehyra capensis Kealley, Doughty, Pepper, Keogh, Hillyer, & Huey, 2018 Australië Gehyra catenata Low, 1979 Australië Gehyra chimera Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 AustraliëGehyra chrysopeleiaKraus, 2024 Papoea-Nieuw-GuineaGehyra coronaKraus, Vahtera & Weijola, 2024 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra crypta Kealley, Doughty, Pepper, Keogh, Hillyer, & Huey, 2018 Australië Gehyra dubia Macleay, 1877 Australië, Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra einasleighensis Bourke, Pratt, Vanderduys, & Moritz, 2017 Australië Gehyra electrum Zozaya, Fenker, & Macdonald, 2019 Australië Gehyra fehlmanni Taylor, 1962 Thailand, Vietnam, mogelijk in Cambodja Gehyra fenestrula Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 Australië Gehyra finipunctata Doughty, Bauer, Pepper, Keogh, & Ellis, 2018 Australië Gehyra gemina Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 Australië Gehyra georgpotthasti Flecks, Schmitz, Böhme, Henkel & Ineich, 2012 Nieuw-Caledonië, Frans-Polynesië Gehyra girloorloo Oliver, Bourke, Pratt, Doughty, & Moritz, 2016 Australië Gehyra granulum Doughty, Palmer, Bourke, Tedeschi, Oliver, & Moritz, 2018 Australië Gehyra incognita Kealley, Doughty, Pepper, Keogh, Hillyer, & Huey, 2018 Australië Gehyra insulensis Girard, 1858 Cookeilanden, Tonga, Micronesië Gehyra interstitialis Oudemans, 1894 Papoea-Nieuw-Guinea, Indonesië Gehyra ipsa Horner, 2005 Australië Gehyra kimberleyi Börner & Schüttler, 1982 Australië Gehyra koira Horner, 2005 Australië Gehyra lacerata Taylor, 1962 Thailand, Vietnam Gehyra lapistola Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 Australië Gehyra lauta Oliver, Prasetya, Tedeschi, Fenker, Ellis, Doughty, & Moritz, 2020 Australië Gehyra lazelli Wells & Wellington, 1985 Australië Gehyra leopoldi Brongersma, 1930 Papoea-Nieuw-Guinea, IndonesiëGehyra louisiadensisKraus, 2024 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra macra Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 AustraliëGehyra maculicinctaKraus, 2024 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra marginata Boulenger, 1887 Indonesië, Nieuw-Guinea, MolukkenGehyra mccoyiOliver & Richards, 2026 Salomonseilanden Gehyra media Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 Australië Gehyra membranacruralis King & Horner, 1989 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra micra Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 Australië Gehyra minuta King, 1982 Australië Gehyra montium Storr, 1982 Australië Gehyra moritzi Hutchinson, Sistrom, Donnellan & Hutchinson, 2014 Australië Gehyra multiporosa Doughty, Palmer, Sistrom, Bauer & Donnellan, 2012 Australië Gehyra mutilata Wiegmann, 1834 Afrika: Madagaskar, Mascarenen (Mauritius, Réunion, Rodrigues), Seychellen, Nosy Be. Azië en Oceanië; Sri Lanka, India, Thailand, Vietnam, Maleisië, Cambodja, China, Taiwan, Japan, Oceanië, Filipijnen, Singapore, Palau, Nieuw-Guinea, Indonesië, Oost-Timor, Samoa, Fiji-eilanden, Tonga-eilanden, Toga, Cocoseilanden, Micronesië, Kersteiland, Guam, Salomonseilanden, Australië (Cookeilanden, Nauru, Vanuatu). Noord- en Zuid-Amerika: Mexico (geïntroduceerd), Verenigde Staten (geïntroduceerd), Frans-Guyana Gehyra nana Storr, 1978 Australië Gehyra occidentalis King, 1984 Australië Gehyra oceanica Lesson, 1830 Papoea-Nieuw-Guinea, Genootschapseilanden, Melanesië, Micronesië, Polynesië, Australië, Nauru, Vanuatu, Cookeilanden, Samoa, Salomonseilanden, Fiji, Rotuma, Tonga, Indonesië, Palau, Marianen, mogelijk in Guam Gehyra ocellata Kealley, Doughty, Pepper, Keogh, Hillyer, & Huey, 2018 Australië Gehyra pamela King, 1982 Australië Gehyra papuana Meyer, 1874 Papoea-Nieuw-Guinea, Indonesië, mogelijk op de Marianen en Belau Gehyra paranana Bourke, Doughty, Tedeschi, Oliver, & Moritz, 2018 Australië Gehyra peninsularis Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 Australië Gehyra pilbara Mitchell, 1965 Australië Gehyra pluraporosa Bourke, Doughty, Tedeschi, Oliver, Myers, & Moritz, 2018 Australië Gehyra polka Doughty, Bauer, Pepper, & Keogh, 2018 Australië Gehyra pseudopunctata Bourke, Doughty, Tedeschi, Oliver, & Moritz, 2018 Australië Gehyra pulingka Hutchinson, Sistrom, Donnellan & Hutchinson, 2014 Australië Gehyra punctata Fry, 1914 Australië Gehyra purpurascens Storr, 1982 Australië Gehyra robusta King, 1984 Australië Gehyra rohan Oliver, Clegg, Fisher, Richards, Taylor, & Jocque, 2016 Papoea-Nieuw-Guinea Gehyra serraticauda Skipwith & Oliver, 2014 IndonesiëGehyra shivaMeesook, Donbundit, Jindamad, Topai, Kunya, Suthanthangjai, Suthanthangjai, Chotjuckdikul, Chonkamnord, Sumontha & Pauwels, 2025 Thailand Gehyra spheniscus Doughty, Palmer, Sistrom, Bauer & Donnellan, 2012 Australië Gehyra unguiculata Kealley, Doughty, Pepper, Keogh, Hillyer, & Huey, 2018 Australië Gehyra variegata Duméril & Bibron, 1836 Australië Gehyra versicolor Hutchinson, Sistrom, Donnellan & Hutchinson, 2014 Australië Gehyra vorax Girard, 1858 Indonesië, Papoea-Nieuw-Guinea, Fiji, Tonga, Genootschapseilanden, Oceanië, mogelijk in Nieuw-CaledoniëGehyra wongchanPauwels, Meesook, Kunya, Donbundit & Sumontha, 2022 Thailand Gehyra xenopus Storr, 1978 Australië
Bronvermelding
Categorie:Gekkonidae