Waaierteengekko's (Ptyodactylus) zijn een geslacht van hagedissen die behoren tot de gekko's en de familie Phyllodactylidae.
Naam en indeling De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door Lorenz Oken in 1817. Er zijn veertien soorten, inclusief de pas in 2017 beschreven soort Ptyodactylus ruusaljibalicus. De bekendste soort is de waaierteengekko (Ptyodactylus hasselquistii).
De geslachtsnaam Ptyodactylus betekent vrij vertaald 'waaier-vinger' en slaat op de vorm van de uiteinden van de vingers en tenen.
Verspreiding en habitat De hagedissen komen voor in delen van Afrika, het Midden-Oosten en westelijk Azië en leven in de landen en deelgebieden Algerije, Libië, Mali, Niger, Burkina Faso, Nigeria, Togo, Benin, Tsjaad, Kameroen, Soedan, Ethiopië, Egypte, Somalië, Mauritanië, Djibouti, Marokko, Westelijke Sahara, Tunesië, Israël, Jordanië, Irak, Libanon, Verenigde Arabische Emiraten, Oman, Pakistan, Sinaï, Saoedi-Arabië, Eritrea en Jemen.
De habitat bestaat uit rotsige omgevingen, droge tropische en subtropische scrublands, gematigde en mediterrane scrublands, hete woestijnen, grotten, droge savannen en gematigde graslanden. Ook in door de mens aangepaste streken zoals landelijke tuinen en stedelijke gebieden kunnen de hagedissen worden gevonden.
Beschermingsstatus Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is aan zeven soorten een beschermingsstatus toegewezen. Zes soorten worden beschouwd als 'veilig' (Least Concern of LC) en een soort als 'onzeker' (Data Deficient of DD).
Soorten Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied. Naam Auteur Verspreidingsgebied Ptyodactylus ananjevae Nazarov, Melnikov & Melnikova, 2013 JordaniëPtyodactylus bischoffsheimiBoutan, 1893 Irak, Syrië Ptyodactylus dhofarensis Nazarov, Melnikov & Melnikova, 2013 Oman, mogelijk in Jemen Ptyodactylus guttatus Heyden, 1827 Egypte, Israël, Syria, Jordanië, Saoedi-Arabië Ptyodactylus hasselquistii Donndorff, 1798 Egypte, Sinaï, Israël, Saoedi-Arabië, Syrië, Jordanië, Irak, Ethiopië, Eritrea, Algerije, Kameroen, Soedan, Somalië Ptyodactylus homolepis Blanford, 1876 Pakistan Ptyodactylus orlovi Nazarov, Melnikov & Melnikova, 2013 Oman, Verenigde Arabische Emiraten Ptyodactylus oudrii Lataste, 1880 Algerije, Marokko, Westelijke Sahara, Tunesië Ptyodactylus puiseuxi Boutan, 1893 Israël, Syrië, Jordanië, Libanon Ptyodactylus ragazzii Anderson, 1898 Algerije, Libië, Mali, Niger, Burkina Faso, Nigeria, Togo, Benin, Tsjaad, Kameroen, Soedan, Ethiopië, Egypte, Somalië, Mauritanië, Djibouti Ptyodactylus rivapadiali Trape, 2017 Mauritanië Ptyodactylus ruusaljibalicus Imo-Riudalbas, Metallinou, Pous, Els, Jayasinghe, Pentek-Zakar, Wilms, Al-Saadi, & Carranza, 2017 Verenigde Arabische EmiratenPtyodactylus siphonorhinaAnderson, 1896 Egypte, Libië, Soedan Ptyodactylus togoensis Tornier, 1901 Togo, Libië
Bronvermelding
Categorie:Phyllodactylidae