thumb|250px|'t Venster, Wilhelminaweg 1-5 't Venster in Wageningen is in 1897 gebouwd als Rijks Hoogere Burgerschool naar een ontwerp van J. van Lokhorst. Tot 2017 werd het als centrum voor muziek, dans, theater en beeldende kunst gebruikt, onder de naam 't Venster, die nog steeds als aanduiding voor het gebouw gebruikt wordt in de volksmond, naast "de (oude) HBS". 't Venster bestaat uit drie panden: op nummer 1 het hoofdgebouw; op nummer 3 de conciërgewoning en op nummer 5 het schoolgebouw. De drie panden zijn als rijksmonument beschermd.
in 2017 ging kunstencentrum 't Venster failliet, waarna het pand door Gemeente Wageningen verhuurd werd voor maatschappelijke bestemmingen, met name onderwijs. Een deel van de "Venster docenten" huurden na het faillissement van het kunstencentrum tot heden lokalen in het gebouw gebouw als collectief van zzp-docenten met de naam CCW de Steck. Het pand huisvest ook individuele kunstenaars, theatergroepen, coaches en welzijnswerkers, taalonderwijs NT2. Van 2018 tot 2023 (niet geverifieerd, bron gezocht), waren vijf lokalen, twee opslagkelders en enkele kantoren in gebruik als dependance van Vrije School De Zwaneridder, waarvan nu krijtborden in 5 lokalen en enkele monument-trouwe reparaties getuige zijn en een houten trapleuning die tegen de regels van het rijksmonument uit veiligheidsoverwegingen toch geplaatst is. Bij restauratiewerkzaamheden van door HW-lekkage losgekomen stucwerk, zijn door ouders van de school onder het witte stucwerk nog originele schilderingen in olijfgroen met gouden ornamentele randen aangetroffen, die vermoedelijk nog in het hele pand aanwezig zijn en mogelijk via restauratie weer onthuld kunnen worden en tot die tijd redelijk beschermd blijven door de stuclaag. (bron: Remco de Kluizenaar)
Andere bouwbiografische sporen zijn te vinden in publicaties van bouwbiograaf Jobbe Wijnen, die in 2010 onderzoek deed naar sporen van de geschiedenis van het pand. Hij vond een vermoedelijk 200 jaar oud borstbeeld van Napoleon van Canova in scherven in de kruipruimte, dat door oudere Wageningers uit de HBS tijd herinnerd werd als beeld dat de tekendocent als model gebruikte in zijn lessen. Daarnaast vond hij diverse WO2 sporen zoals een SS gerelateerde inscriptie op een kozijn. Ook zijn er kogelinslag deuken in de bakstenen van de zuidgevels die vermoedelijk getuigen van beschietingen van geallieerden (zie https://wikiwageningen.nl/de-hoogere-burger-school/). In de tijd dat "De Zwaneridder" het pand gebruikte, kwamen nog twee schilderijen tevoorschijn in kelders, die getuige de labels op achterzijde via de BKR regeling in de kunstuitleen functie van 't Venster terecht zijn gekomen (prijsklasse 350 gulden) en aan de faillissementsveiling van 2017 ontsnapt waren, vermoedelijk omdat hun waarde door waterschade nihil geacht werd. Deze kunstwerken zijn afgevoerd volgens de voorschriften van de Dienst Erfgoedrecycling
Externe link Site van 't Venster download link pdf Bouwbiografisch onderzoek Jobbe Wijnen Bouwbiografie, Rapport Bureau Raap nr 1234 ISSN: 0925-6229
Categorie:Rijksmonument in Wageningen Categorie:Bouwwerk in Wageningen