De huisstijlen in het openbaar vervoer geven vooral weer de uitvoering van grafische vormgeving die openbaarvervoerbedrijven en OV-autoriteiten gebruiken om zichzelf herkenbaar en onderscheidend te maken naar het publiek. Sommige OV-autoriteiten gaan nog iets verder door een eigen merknaam te hanteren, zoals R-net, Breng en U-OV. De naam van het vervoerbedrijf staat dan soms niet of heel klein op het materieel.
Geschiedenis thumb|Standaardstadsbus volgens CSA thumb|Standaardstreekbus in de huisstijl van 1987
Met het ontstaan van de Commissie Standaardisering Autobusmaterieel in 1961 kwam er een standaardhuisstijl voor de stadsbussen in Nederland. Deze organisatie, vertegenwoordigd door verschillende busbouwers in het land, streefden naar standaardbussen voor heel Nederland met hetzelfde straatbeeld in de steden. De huisstijl bestond uit de kleuren wijnrood (beter bekend als stadsrood) en grijs.
Ook voor het streekvervoer kwam er in 1967 een uniforme geel-witte huisstijl voor de nieuwe standaardstreekbus. Het geel is beter bekend als streekgeel. Deze huisstijl was een onderdeel van Spoorslag '70 van de NS, waarbij de samenhang tussen al het openbaar vervoer in Nederland naar voren moest komen. Deze bussen kregen de bijnaam Gele Rijders.
In 1982 werd de huisstijl voor stadsbussen gewijzigd naar tomaatrood-beige en voor streekbussen geel. In 1987 werd de standaardhuisstijl voor stadsbussen rood met grijs-wit en voor streekbussen geel-grijs. De productie van de standaardstreekbus werd in 1988 gestaakt, en kwam er een moderner ontwerp. Langzaamaan lieten steeds meer vervoerbedrijven nieuwe series bussen verven in een eigen huisstijl. Uiteindelijk gingen in de jaren 90 alle vervoerbedrijven over op hun eigen huisstijl.
Algemeen Met de invoering van de Wet personenvervoer 2000 werd Nederland opgedeeld in verschillende OV-autoriteiten. Sindsdien worden er per autoriteit concessies verleend voor de uitvoering van het openbaar vervoer. In deze contracten kan ook een regionale huisstijl worden geëist. De bussen van Schiphol Sternet waren de eerste bussen die in een rode huiskleur moesten gaan rijden. De OV-autoriteit had deze eis opgesteld voor herkenbaarheid van het netwerk. Later volgden meer OV-autoriteiten het voorbeeld.
Nederland kent zodoende tegenwoordig voor het openbaar vervoer vele huisstijlen. Zo zijn er voor vervoerbedrijven de landelijke huisstijl en de regionale huisstijl. Welke huisstijl er voor een bepaalde concessie gehanteerd moet worden is afhankelijk van de wensen van de OV-autoriteit. Wil de OV-autoriteit herkenbaarheid voor hun regio/provincie, dan kan er geëist worden om een regionale huisstijl te hanteren. Een voorbeeld is de huisstijl die gehanteerd wordt in de regio Twente. Hier rijden alle bussen en treinen in "Twents" Rood. De OV-autoriteit wilde hiermee de oude huisstijl van de oude OV-bedrijf TET terug laten keren in het straatbeeld. Soms wil een OV-autoriteit niet alleen een bepaalde kleur op hun openbaar vervoer, maar willen ze die ook in een bepaald ontwerp. Een voorbeeld daarvan is de huisstijl die wordt gehanteerd in West- en Oost-Brabant. Hier heeft de provincie Noord-Brabant strenge eisen gesteld hoe de bussen er precies uit moeten zien, qua kleur, plaatsen waar de reclame mag komen, en waar het logo van de vervoerder en de provincie moeten komen. Zo zijn er nog veel meer voorbeelden die in het overzicht allemaal behandeld worden.
Vervoerdersgebonden huisstijlen Hieronder een overzicht van de huidige en voormalige landelijke huisstijlen van bestaande en opgeheven vervoersmaatschappijen, die bijvoorbeeld op bussen, veerboten, metro's, trams en/of treinen worden of werden gehanteerd.
Oude huisstijlen zijn soms nog te zien bij touringcarbedrijven, in musea of bij andere organisaties. Vaak rijden er ook nog bussen rond met deze huisstijlen in het buitenland, zoals in veel Oost-Europese landen, sommige Aziatische landen en sommige Afrikaanse landen.
Tussen haakjes staan de jaartallen waarin het vervoerbedrijf actief was/is.
Area (2004-2006)
Aquabus (2010-2022)
Arriva (oude stijl, 1998-2018) De eerste jaren reed Arriva in de huisstijl van de voorgaande vervoerders. Langzaamaan begon Arriva nieuwe bussen te bestellen en kregen de jongste bestaande bussen de Arriva huisstijl. De Arriva huisstijl is uit het straatbeeld aan het verdwijnen, omdat in veel concessies waar Arriva rijdt een regionale huisstijl wordt geëist.
De standaardhuisstijl van Arriva wordt anno 2024 alleen nog gebruikt op de bussen in de Achterhoek en Rivierenland.
De basiskleur op de bussen van Arriva is gebaseerd op de blauwgroene aquamarijn steen. De huisstijl wordt aangevuld met de kleur van de Cotswold Stone, dit is een beigeachtige kleur van de steen die wordt aangeboord in het gebied Cotswolds, een heuvelrug in centraal Engeland. Deze kleur loopt vanuit de voorkant in een halve cirkel door op het voorste deel van de zijkanten, geschetst door een witte streep. Het witte logo van Arriva bevindt zich net achter de halve cirkel. Op de voorkant bevindt zich een zwart logo. Een dunne gele lijn loopt rondom de bus in het midden van de schotplaten. Het dak is wit.
De rood-witte huisstijl wordt op de Nederlandse treinen van Arriva gehanteerd, mits er geen regionale huisstijl wordt geëist: voor de Vechtdallijnen (treindiensten Zwolle - Emmen en Almelo - Mariënberg) wordt de wit-blauwe huisstijl van Blauwnet gebruikt, welke werd geëist door de aanbestedende overheid, de provincie Overijssel.
In het buitenland rijdt Arriva echter wel met de standaardhuisstijl (groen-beige-wit) op de treinen.
Vanaf 2010 wordt de huisstijl ook toegepast op de stations die Arriva alleen exploiteert. De blauwe borden van de NS werden vervangen door rood-witte Arriva borden.
Arriva (nieuwe stijl, 2018-heden) Vanaf 2018 is er een nieuwe kleurstelling in gebruik genomen. De voertuigen met deze kleuren zijn blauw met een kleine diagonale witte streep en het nieuwe logo.
BBA (1934-2008)
Centraal Nederland (1973-1994) De eerste jaren reden de bussen in de standaard-streekbus huisstijl. Later kregen veel bussen een nieuwe geel/licht-/donkerblauw huisstijl. Afhankelijk van de leeftijd van een bus werden bepaalde series ook nog van een ander interieur voorzien.
Citosa (1922-1968)
Connexxion (oude stijl, 1999-2024) Donkergroene basis met een lichtgroene bovenkant/dak. De voorkant en zijkanten zijn voorzien van Connexxion logo's. Sommige bussen dragen of droegen regionale toevoegingen, zoals MAXX (stadsdienstformule) en de Frysker in Friesland. Deze huisstijl werd in het verleden ook op de Fast Flying Ferry tussen Amsterdam en Velsen gehanteerd en op de Utrechtse sneltram. Het logo van Connexxion werd in 1999 ontworpen door Design Bridge. Na 2015 werden er geen voertuigen meer geleverd in deze kleuren. Bestaande voertuigen kregen echter meestal niet de nieuwe kleuren. De laatste bussen in dit kleurenschema zijn in 2024 uit dienst gegaan.
Connexxion (nieuwe stijl, 2015-2021) De nieuwe huisstijl van Connexxion is gebaseerd op de Breng huisstijl, echter met Connexxion-logo's en het groene dak van de vorige huisstijl in plaats van blauw of roze. Het wordt gebruikt op de bussen in de Hoeksche Waard - Goeree Overflakkee, Noord-Holland Noord en Haarlem-IJmond. Sinds 2021 gebruikt het bedrijf de naam Transdev en de bijbehorende rood/witte huisstijl in nieuw gewonnen gebieden. De Connexxion-stijl bleef behouden op de bestaande vloot.
Centrale Vervoersdienst (1956-1997)
EBS (2012-heden) Deze vervoerder rijdt sinds 11 december 2011 met bussen in de regio Waterland. De meeste bussen zijn in de stijl van R-net gezet. De bussen die niet op deze lijnen worden ingezet hebben een volledig gele basis.Nieuwe bussen van EBS
FRAM (1971-1995) De eerste jaren hanteerde het bedrijf de standaardstreekbus huisstijl. Een FRAM-bus was, naast de logo's, te herkennen aan de grijze schotplaten en aan de drie rode pompeblêden op de voorzijde van de bus. Begin jaren negentig kregen nieuwe bussen een lichtblauwe huisstijl, die later ook nog werd gebruikt door rechtsopvolger VEONN en nog later door Arriva.
De standaardstreekbussen behielden hun geel/grijze kleurstelling.
GADO (1958-1999)
Gemeente Vervoerbedrijf Arnhem (1949-1993)
Gemeentelijk Vervoerbedrijf Groningen (1971-1998) De bussen van het GVB te Groningen hadden een grijze basis met rode vlakken op de zijkanten, voorkant en de achterkant van de bus. In een uitzonderlijk geval werd ook een CSA II-bus in deze kleuren gehuisstijld zoals nevenstaande foto laat zien, ofschoon de meeste exemplaren in de landelijke lichtrode/beige kleuren bleven rijden; het betrof dan ook meestal de Mercedes-Benz O405- en Berkhof 2000NL-bussen. Sommige bussen bleven t/m 2005 in deze huisstijl rijden, daarna werden ze overgespoten naar de Arriva huisstijl.
GVB Amsterdam (1943-heden) Het GVB is het gemeentevervoerbedrijf in de stad Amsterdam. Het huidige logo van het GVB werd in 1970 ontworpen door Hans Barvelink. In de huidige huisstijl is het logo altijd te zien in een schildje. De kleur is blauw/wit.
GVU (1904-2013) Het laatste logo van het GVU was verkeersblauw. Op de bussen werd een iets lichtere kleur blauw gebruikt.
Harmanni
Hermes (1995-2016)
HTM (1887-heden)
Limex (2002-2006)
Lovers Rail (1996-1999)
MTI (2001-2004)
Midnet (1994-1999)
NAO (1924-1976)
Nederlandse Spoorwegen (1937-heden) Het rollend materieel van de Nederlandse Spoorwegen kenmerkte zich in de jaren vijftig en zestig door verschillende kleuren, die toegepast werden op de verschillende tractiesoorten: grasgroen (elektrisch materieel Mat '46 en Mat '54), rood (dieselmaterieel Plan U en naar rood overgeschilderde Blauwe Engelen en Dieselvijfen uit 1945), donkerblauw (getrokken stalen reizigersmaterieel) en bruin (diesellocomotieven en goederenwagons).
In de jaren 60 werd door de NS een nieuwe huisstijl opgezet, ontworpen door Teldesign. De wens zich een nieuwe huisstijl aan te meten kwam voort uit onvrede met de toen bestaande presentatie naar buiten van de NS, die als ouderwets en verbrokkeld werd beoordeeld. Met de nieuwe - gele - huisstijl beoogde NS vooral een nieuw elan te onderstrepen, dat enkele jaren later met Spoorslag '70 verder werd uitgebouwd.NVBS: Op de Rails. Van der Vlist, P.W. & J.M. ten Broek: NS-materieel in huisstijl. 4-1986. ()
De treinen moesten geel worden, om de grauwe stations wat op te fleuren. De tweede kleur is blauw. In eerste instantie werd lichtblauw gebruikt voor de diagonale reclamebanen. Vanaf 1972 (na een experiment vanaf 1970) werd op intercitytreinen zoals de Hondekop donkerblauw gebruikt voor de horizontale banen rond de ramen. Daken, bufferbalken, schotplaten, baanruimers en dergelijke zijn donkergrijs. Teksten en logo's werden in eerste instantie alleen in zwart uitgevoerd, omdat blauw op geel lelijk is: deze kleuren overstralen elkaar, vooral als de zon er op schijnt. Tegenwoordig ziet men steeds meer dat men toch blauwe logo's op de treinen plakt. NS-stations zijn herkenbaar aan de blauwe borden waarop met witte letters de stationsnaam staat.
Spoornummers werden weergegeven met gele nummers op blauwe borden. Eind jaren negentig werden dit witte nummers. Op de grotere stations staan de stationsnaam en het NS-logo op de gevel van het stationsgebouw. NS-kaartautomaten zijn geel met een blauwe bovenkant.
NS Hispeed (2007-15 juni 2014)
NoordNed (1999-2006)
NTM (1880-1971)
Novio (1997-2012)
NWH (1938-1991)
NZH (1888-1999)
Oostnet (1996-1999)
Overijsselsche Autobusdiensten O.A.D. (1949-2003)
Pieper & Zonen (1927-2004)
Qbuzz (2008-2016) De kleuren van Qbuzz zijn de kleuren van de Prinsenvlag (oranje, wit en blauw ook wel oranje, blanje, bleu).
RET (1927-heden)
Schutte Tours Zwolle (1937-1982)
Stadsbus Maastricht (-2006)
Stadsvervoer Nederland (2003-2008)
SVD (1990-2006)
Syntus (1999-2017)