Het Aartsbisdom Dol (Latijn: Dioecesis Dolensis) was een Frans rooms-katholiek aartsbisdom, later bisdom, waarvan Dol-de-Bretagne de residentie was. Het werd in 1801 opgesplitst tussen het bisdom Rennes en het bisdom Saint-Brieuc. thumb|Het vroegere bisdom Dol-de-Bretagne Het bisdom Dol was een van de negen historische bisdommen van Bretagne. Het gebied kwam overeen met het Land van Dol.

Geschiedenis Volgens de legende werd het bisdom gesticht in de zesde eeuw door de heilige Samson van Dol. Het dankt zijn opkomst aan de negende-eeuwse koningen Nominoë en Salomon, die de religieuze autonomie van Bretagne wensten te verzekeren. In 843 werd het een aartsbisdom. De kerkprovincie omvatte de bestaande bisdommen Vannes, Quimper, Léon en Alet, en de nieuwe bisdommen van Dol, Saint-Brieuc en Tréguier.

Langdurige twisten, waarbij de andere Bretoense bisdommen ook hun onafhankelijkheid nastreefden, werden uitgevochten tot bij de paus. Koning Hendrik II van Engeland, die ook over een groot deel van West-Frankrijk heerste, verdedigde het bestaan van een Bretoens aartsbisdom, maar Filips II van Frankrijk wilde de Bretoense bisdommen laten afhangen van een Frans aartsbisdom, te weten dat van Tours. Filips won: de strijd leidde ten slotte tot de afschaffing van de kerkprovincie Dol in 1195. Ook al was Dol herleid tot bisdom, de bisschop van Dol bleef wel de eerste in rang van de bisschoppen van Bretagne, bijvoorbeeld bij de Staten van Bretagne.

In de zestiende eeuw was er een geïsoleerde calvinistische gemeente in het bisdom. Zij trokken ter kerke over de grens met Normandië in Pontorson en later in Cormeray.

Het bisdom zelf werd afgeschaft na de Franse Revolutie, in 1801. Evenals het vroegere bisdom van Saint-Malo maakt het thans deel uit van het aartsbisdom Rennes.

Bisschoppen Tot 1000 548?: Samson van Dol c. 567?: Magloire c. 568?: Budoc Genève einde 6e eeuw: Leucher of Leucherus 7e eeuw: Tiernmael of Tigerinomal c. 640: Restoald c. 650: Wral c. 700: Turiau, Thuriau of Thurian Genève Restoald Armael c. 770: Jumel, Jumael of Junemenus c. 842: Haelrit c. 848: Salacon of Salocon c. 859: Fastarius of Festinianus c. 878: Mayn I Lowenan c. 930: Agano c. 950–952: Jutohen, Juthoven of Wichoen c. 990: Mayn II

1000 tot 1300 c. 1030–1032: Jungoneus 1040 tot c. 1076: Juhel c. 1076: Gilduin 1076 tot 1081: Ivon 1082 tot c. 1092: Johannes I c. 1093 to c. 1100: Roeland I c. 1106: Johannes II c. 1107: Ulgrin of Vulgrin 1107-1130: Baldric 1130 tot c. 1146: Godfried I de Rode c. 1147 to c. 1154: Olivier c. 1154–1160: Hugo de Rode 1162–1163: Roger du Homet 1163 to c. 1177: Jan III 1177 to c. 1185: Roeland II c. 1186–1188: Hendrik I 1189–1190: Jan IV de Vaulnoise 1190–1199: Jan V de La Mouche c. 1200-1231: Jan VI de Lizaunet 1231 tot c. 1242: Clemens van Coetquen c. 1242-1265: Etienne I 1266-1279: Jan VII Mahé

1300 tot 1500 1280-1301: Thibaud van Pouancé 1301–1312: Theobald II de Moréac 1312-1324: Jan VIII du Bosc 1324-1328: Willem I Meschin 1328-1340: Jan IX d'Avaugour 1340 -1350: Hendrik II Dubois c. 1350-1357: Simon Le Mayre c. 1358 -1366: Nicolas 1366 of 1367–1373: Jan X des Pas 1373 of 1374 tot c. 1377: Godfried II van Coëtmoisan c. 1378–1381: Peter 1381–1382: Guy van Roye 1382–1386: Everard van Trémignon 1386-1390: Willem II van Brie 1390-1405: Richard van Lesmenez 1405-1429: Etienne II Cœuvret 1431-1437: Jan XI de Bruc 1437-1444: Alain I L'Epervier 1444-1456: Raoul de La Moussaye 1456-1474: Alain II de Coëtivy 1474-1478:Christophe de Penmarch 1478-1482: Michel Guibé 1482-1504: Thomas I James

Vanaf 1500 1504-1521: Mathurin de Plédran 1522–1524: Thomas II Le Roy 1524-1556: François I. de Laval 1556-1557: Jan XII de Matthefélon 1558–1591: Charles d'Espinay 1606–1629: Edmond Revol 1630–1644: Hector Douvrier 1645–1648: Antoine-Denis Cohon 1653–1660: Robert Cupif 1660–1692: Matthieu Thoreau 1692–1702: Jean-François de Chamillart 1702–1715: François Elie de Voyer de Paulmy d'Argenson 1715–1748: Jean-Louis du Bouchet de Sourches 1749–1767: Jean-François-Louis Dondel 1767–1790: Urbain de Hercé

Bronnen

Dol Dol Categorie:Geschiedenis van Bretagne