Spider-Man, bekend als Peter Benjamin Parker, is een superheld uit de gelijknamige comicserie van Marvel Comics. Hij is het geesteskind van Stan Lee en Steve Ditko en deed zijn intrede in de stripwereld in het blad 'Amazing Fantasy #15' in 1962.
In Nederland is de strip tot 1979 uitgebracht als Spinneman onder uitgeverijen Classics en Hip comics. En na 4 maanden werd de serie uitgegeven als De Spektakulaire Spiderman (vertaling van The Amazing Spider-Man) door uitgeverij Junior Press. Halverwege de jaren 80 zijn hier de series Peter Parker - De Spektakulaire Spiderman (vertaling van The Spectacular Spider-Man) en Web van Spiderman (vertaling van Web of Spider-Man) bij gekomen. Andere (3 maandelijkse specials) uitgaven rond Spider-Man door Junior press waren Spiderman Extra (jaren 80) en Spiderman special (jaren 90). Eind jaren 90 zijn de reguliere Spider-Manseries samengebundeld tot 1 dikke maandelijkse uitgave. Sindsdien werd de naam Spider-Man in de titel (spectaculaire Spider-Man) ook op de juiste wijze geschreven, dus met verbindingsstreep tussen Spider en Man. In maart 2007 verloor Junior Press na 28 jaar haar contract met Marvel Comics. Van april 2007 tot november 2009 werd de serie uitgegeven door Z-Press. Het laatste nummer was nummer 160, "Karaktermoord".
Van de strips werden onder andere een televisieserie (jaren 70), vijf tekenfilmseries (van jaren 70 tot meest recent 2008) en verscheidene films (waarvan in 1977 de eerste televisiefilm en in 2002, 2004, 2007, 2012, 2014, 2017, 2019 en 2021 bioscoopfilms) uitgebracht.
De Nederlandse stem van Spider-Man is Lucas van den Elshout, voorheen waren dit Levi van Kempen en Guido Spek. Ook zijn verschillende Spider-Man versies ingesproken door Thijs Römer, Buddy Vedder, Cystine Carreon, Frank Lammers en Kevin Hassing.
Introductie van Spider-Man Creaties Stan Lee en Steve Ditko staan bekend als de scheppers van Spider-Man. Maar Jack Kirby en Joe Simon beweren eveneens het personage te hebben bedacht.
In 1960 maakte Stan Lee bekend dat hij een strip wilde maken over een held waar tieners zich mee konden identificeren. Ook beweerde hij in een televisie-interview dat hij het idee voor Spider-Man kreeg toen hij een vlieg tegen een muur op zag kruipen.
Jack Kirby beweerde in 1982 dat Stan Lee slechts een kleine rol had in de creatie van Spider-Man. Volgens hem hadden hij en Joe Simon het idee voor een held genaamd “The Silver Spider”. Joe Simon schreef in 1990 in zijn autobiografie dat hij de naam Spiderman had bedacht en dat Kirby het verhaal en de superkrachten van deze nieuwe held bedacht. Dit idee toonden ze aan Stan Lee. Die vond het wel een aardig idee en gaf Kirby de opdracht voor het maken van een strip rond deze nieuwe held. Lee was echter niet tevreden met het eindresultaat en ging naar tekenaar Steve Ditko die een Spider-Man ontwierp die Lee wel aanstond.
Simon gebruikte het idee voor de Silver Spider later voor zijn eigen stripheld The Fly. Ditko gaf toe dat The Fly en zijn Spiderman erg op elkaar leken en ontwierp een geheel nieuw personage die Stan Lee de naam Spider-Man gaf.
Spider-Mans originaliteit Toen Spider-Man zijn intrede deed in de strips was hij nog een tiener. Dit was vrij uniek aangezien tienersuperhelden in strips destijds vaak hulpjes waren van oudere, meer ervaren superhelden. Spider-Man daarentegen werkte alleen.
De grote aantrekkingskracht van Spider-Man als superheld is gelegen in het feit dat hij (in tegenstelling tot de meeste andere superhelden) bijzonder menselijk is. Hij was ondanks zijn superkrachten nog steeds de nerd-achtige tiener/student Peter Parker, iemand waar veel jonge lezers zich perfect mee konden identificeren. Zo moest hij tijdens zijn studie een bijbaantje nemen om aan geld te komen, had relatieproblemen en nam de zorg voor zijn tante op zich.
Schrijfwijze naam Toen Stan Lee Spider-Man bedacht plaatste hij met opzet een liggend streepje tussen de woorden Spider en Man. Dit deed hij omdat hij Spiderman te veel vond lijken op Superman. Toch schrijven veel mensen zijn naam nog als Spiderman.
In het Nederlands werd Spider-Mans naam in de strip lange tijd vertaald als Spinneman. Toen men later geleidelijk aan de Engelse naam ging gebruiken ontwikkelde dit zich tot Spider Man (zonder liggend streepje).
Geschiedenis Leven voor Spider-Man Peter Benjamin Parker is de zoon van Richard en Mary Parker, die beiden werkten voor de CIA en later voor S.H.I.E.L.D.. Nadat zij omkwamen bij een missie werd Peter, toen nog een baby, in huis genomen door Richards oudere broer Ben Parker en zijn vrouw May Parker. Hij groeide bij hen op in de wijk Forest Hills in het stadsdeel (borough) Queens in New York.
In de loop der jaren groeide Peter uit tot een eenzame en verlegen, maar uitermate slimme tiener. Dit kwam doordat hij, in tegenstelling tot veel leeftijdsgenoten, meer interesse had in zijn opleiding en studie (vooral natuurkunde en scheikunde) dan andere zaken. Hierdoor ging Peter altijd door het leven als een 'nerd'; hij werd gepest en beging de grootste blunders.
Oorsprong Op een dag, tijdens een schoolexcursie naar een laboratorium, werd Peter gebeten door een radioactief bestraald spinnetje. Al gauw had hij door dat de spinnenbeet een uniek effect op hem had. Terwijl hij naar huis liep, liep hij door een onbekende achterbuurt in de stad waar hij werd lastiggevallen door een ongure bende. Toen hij de leden van deze mensen met gemak opzij duwde was Peter geschokt door zijn eigen kracht. Terwijl hij vluchtte voor de bende liep hij in de richting van een snel rijdende auto. Om deze te ontwijken sprong hij 9 meter omhoog en bleef met zijn vingertoppen aan de muur kleven. Terwijl hij langs de muur naar beneden klom werd hij toegeroepen door een man beneden in de straat. Toen ontdekte Peter dat hij ook een soort spinneninstinct had dat hem waarschuwde voor gevaar en een perfect gevoel voor evenwicht net als een echte spin.
Peter dacht echter niet meteen aan een carrière als superheld. Eerst gebruikte hij zijn krachten om geld te verdienen in gevechten. Zijn speciale Spider-Manpak en zijn naam waren slechts bedoeld om aandacht te trekken, want Spider-Man klinkt immers spannender dan Peter Parker. Daarnaast wilde hij anoniem blijven. Hij wilde namelijk niet dat zijn oom en tante het te weten kwamen.
Door zijn vele gewonnen gevechten groeide Spider-Man uit tot een kleine beroemdheid. Hij verscheen zelfs in een televisieshow. Maar na de opnamen stond hij toe dat een dief de televisiestudio uit vluchtte en deed hij geen enkele poging hem tegen te houden, aangezien hij het niet zijn probleem vond. Peter vergat direct het incident. Een paar dagen later, toen Peter thuiskwam, kreeg hij te horen dat zijn oom Ben vermoord was door een overvaller. Een politieagent vertelde hem dat de overvaller was omsingeld door de politie in een verlaten loods. Peter ging meteen, op wraak belust, naar de loods. In de loods kon hij als Spider-Man de overvaller pakken. Tot zijn schrik ontdekte hij dat het dezelfde overvaller was die hij een paar dagen eerder had laten lopen. Hij besefte dat als hij zich toen verantwoordelijker had gedragen zijn oom misschien nog geleefd had. Vervuld van spijt realiseerde hij zich dat bij grote kracht grote verantwoordelijkheden horen.
Leven als superheld Na zich in zijn beroemde blauw-rode pak gestoken te hebben, ging hij de criminaliteit in Manhattan te lijf, maar hij ondervond al snel dat het leven van een superheld niet over rozen gaat. Ondanks zijn goede bedoelingen wantrouwen de autoriteiten hem en is hij constant het mikpunt van de media, vooral J. Jonah Jameson, de hoofdredacteur van de krant "The Daily Bugle". Ironisch genoeg werkte Peter hier zelf ook aan mee door foto's van Spider-Man te verkopen aan de Daily Bugle.
Zoals vrijwel elke superheld maakte Spider-Man al snel vijanden. Dag in dag uit moet hij het opnemen tegen schurken als: The Green Goblin, Dr. Octopus, Vulture, Kraven the Hunter, Chameleon, Venom, Carnage, Kingpin, Hobgoblin, Electro, Rhino, Hydro-Man, Lizard en Sandman.
Zijn vrouw Mary Jane Watson en z'n tante May zijn z'n steun en toeverlaat, maar tegelijk z'n grootste zorg. Als zijn aartsrivalen ooit achter zijn geheime identiteit zouden komen, zijn zij makkelijke doelwitten. Dit is al gebleken ten tijde van Amazing Spider-Man #122, toen The Green Goblin Peters vriendin Gwen Stacy van de George Washington Bridge (ook al werd in de comic de Brooklyn Bridge getekend) gooide en haar zo vermoordde.
"Zwarte kostuum" en de "Clone Saga" Spider-Man werd met vele andere superhelden ontvoerd door de almachtige Beyonder om te vechten in de Secret Wars. Toen zijn kostuum kapot was probeerde hij zijn kostuum te vervangen door een zwart kostuum dat hij op de planeet van de Secret Wars vond. Dit kostuum kon elk kledingstuk vormen dat hij wilde en het maakte ook web aan. Toen het kostuum vreemd ging doen, zocht hij hulp bij Mr. Fantastic van de Fantastic Four. Deze ontdekte dat het een levend wezen was. Hij verwijderde met geweld het kostuum en hield het gevangen. De symbioot ontsnapte later en smolt samen met iemand die een hekel had aan Spider-Man namelijk Eddie Brock, ze werden Venom.
Tijdens een verhaallijn genaamd de "Clone Saga" maakte de schurk Jackal twee klonen van Spider-Man: Kaine en Ben Reilly. Reilly maakte een soort Spider-Man-kostuum om Spider-Man te helpen in zijn avonturen. De Bugle noemde hen Scarlet Spider. Kort daarna raakte Mary Jane zwanger. Peter en Mary Jane verhuisden naar Seattle omdat Peter wilde stoppen als Spider-Man om een gezin te stichten. Reilly nam de identiteit van Spider-Man over omdat de tweede Doctor Octopus de reputatie van Scarlet Spider vernietigd had. Mary Jane werd echter vergiftigd door een helper van de Green Goblin, waardoor de baby dood werd geboren (zo leek het althans, want korte tijd later nam de helper de baby mee). Toen de Green Goblin Peter probeerde te vermoorden sprong Ben Reilly voor de Goblin glider en offerde zich op voor Peter.
Andere identiteiten Na maanden vol avonturen werd Spider-Man beschuldigd van een moord die hij niet begaan had. Parker verruilde zijn Spider-Man-identiteit voor vier verschillende namelijk: Dusk, Hornet, Prodigy en Ricochet. Als Dusk lukte het Peter om de superschurk Trapster, die de echte dader was, te vangen en zijn naam te zuiveren. Peter nam de identiteit van Spider-Man weer aan.
Nieuwe oorsprong en krachten Peter kreeg een baan als leraar bij de Midtown High School. Hij leerde een geheimzinnige oude man genaamd Ezekiel kennen, die dezelfde krachten had als Peter. Hij kende Peters geheime identiteit. Hij onthulde dat Peters krachten meer waren dan enkel het bijeffect van een spinnenbeet. De Spider-Mankrachten zijn onderdeel van de zogenaamde “dieren totems”, mensen die bovennatuurlijke krachten hebben door een mystieke link met een bepaald dier. Deze krachten worden al generaties lang doorgegeven, en Peter was de volgende die voorbestemd was om een Spider-Man te worden. Ezekiel waarschuwde Peter voor de totemjager Morlun. Ezekiel bleek echter niet helemaal betrouwbaar. Hij had zichzelf via een ritueel de Spider-Mankrachten gegeven. Aangezien hij niet de voorbestemde was trok hij de aandacht van de bewaker van de Spider-Mankrachten (een enorme spin). Eerst probeerde hij de spin te laten denken dat Peter degene was die hij zocht, maar na te beseffen dat hij zelf nooit iets goeds had gedaan met zijn krachten offerde Ezekiel zich op om Peter te redden.