Operculum (Latijn: deksel) is in de biologie een deksel. Onderdelen van verschillende, niet met elkaar verwante planten of dieren worden ermee aangeduid.

operculum (bekerplant), een deksel voor de vangbeker van bekerplanten operculum (bloemen), een deksel over de knoppen van sommige bloemplanten operculum (hersenen), bedekking van de insula, een deel van de hersenen operculum (insecten), bedekking van een opening in de eitjes van sommige insectensoorten operculum (kokerworm), een afsluiting van de woonbuis bij kokerwormen operculum (mollusken), een afsluiting van het slakkenhuis van veel kieuwslakken Epifragma, een niet permanente operculum dat met name bij tuinslakken voorkomt. De termen epifragma en operculum worden met name bij de wijngaardslak wisselend gebruikt. operculum (mos), een deksel aan de top van het sporenkapsel van veel mossen operculum (poliep), een afsluiting van het omhulsel van poliepen

kieuwdeksel, een beenachtige plaat die de kieuwen van vissen bedekt