Een halve marathon is een atletiekwedstrijd over 21,0975 km (21,1 km), de helft van de gewone marathon.Kenianen zijn op deze afstand dominant: 12 van de 15 snelste lopers ooit zijn afkomstig uit Kenia. Andere succesvolle lopers komen vaak uit andere Afrikaanse landen, zoals Ethiopië en Eritrea.
De halve marathon is geen olympische afstand, maar geldt als populaire wedstrijdafstand. Ervaren (marathon)atleten lopen deze wedstrijd soms als extra training. Vaak wordt de wedstrijd samen georganiseerd met een marathon.
Wereldrecords Het wereldrecord bij de mannen is 56.51 en werd op 23 augustus 2026 in Buenos Aires gelopen door Yomif Kejelcha uit Ethiopië.Ethiopiër Kejelcha verpulvert wereldrecord op halve marathon
Bij de vrouwen is het wereldrecord van 1:02.52 sinds 24 oktober 2021 in handen van Letesenbet Gidey uit Ethiopië. Zij liep haar record in Valencia.
Bekende halve marathons Nederland De volgende grote nationale wedstrijden hebben de halve marathon als hoofdafstand:
Halve marathon Plaats Maand Deelnemers Halve marathon van Egmond Egmond aan Zee 11.623 (2025) City-Pier-City Loop Den Haag 14.636 (2024) Venloop Venlo 9.119 (2024) Berenloop Terschelling 3.665 (2024) Zwolse Halve Marathon Zwolle 3.471 Bredase Singelloop Breda 1.958 Linschotenloop Linschoten 1.739 Stevensloop Nijmegen 1.659 Halve van Haarlem Haarlem 1.358 Halve van Cadzand-Bad Cadzand-Bad 1.255 Halve Marathon van Haren Haren 1.116 Texel Halve Marathon Den Burg 988 De Halve van de Haar Haarzuilens 913 Drunense Duinenloop Drunen 876 DrechtStadLoop Dordrecht 756 Halve marathon van Roosendaal Roosendaal 519 Halve Marathon Oostland Pijnacker 500 Halve marathon van Monster Monster 208
Andere grote nationale wedstrijden die de halve marathon op het programma hebben:
Halve marathon Plaats Maand Deelnemers Marathon van Amsterdam Amsterdam 15.426 Marathon van Eindhoven Eindhoven 7.123 Marathon van Leiden Leiden 4.192 Marathon van Enschede Enschede 2.844 Marathon van Utrecht Utrecht 2.441 Groet Uit Schoorl Run Schoorl 2.319 Mar-athon Rond Sneek En Meer Sneek 1.704 Marathon van Amersfoort Amersfoort 1.054 Marathon van Tilburg Tilburg 939 Marathon Brabant Etten-Leur 857 Lentemarathon Amstelveen 671 Loop Leeuwarden Leeuwarden 600 Marathon van Hoorn Hoorn 541 (Het aantal deelnemers is geactualiseerd tot 24 april 2019)
Internationaal De volgende wedstrijden zijn de snelste halve marathonwedstrijden wereldwijd (gebaseerd op de gemiddelde brutotijd van de tien snelste lopers): 58.16 - Halve marathon van Valencia (oktober) 58.36 - Halve marathon van Ras al-Khaimah (februari) 58.53 - Halve marathon van Lissabon (maart) 58.54 - Halve marathon van Kopenhagen (september) 59.03 - Halve marathon van Berlijn (april) 59.05 - Halve marathon van New Delhi (oktober/november) 59.15 - Halve marathon van Rotterdam (september, gestopt) 59.16 - City-Pier-City Loop (maart) 59.21 - Halve marathon van Praag (maart/april) 59.27 - Halve marathon van Lille (september)
Niet recordwaardig parcours: 59.19Licht aflopend parcours - Great North Run (september) 59.23Punt tot punt parcours, licht aflopend - Halve marathon van Rome-Ostia (februari)
Andere grote internationale wedstrijden met de halve marathon als hoofdafstand: Halve marathon van Barcelona (februari) Halve marathon van Parijs (maart) Halve marathon van Bath (maart) Halve marathon van Hastings (maart) Halve marathon van New York (maart) Halve marathon van Milaan (maart) Halve marathon van Yangzhou (april) Halve marathon van Merano (april) Halve marathon van Sendai (mei) Halve marathon van Bogota (juli) Halve marathon van Udine (september) Route du Vin (september) Halve marathon van Philadelphia (september) Halve marathon van Ústí nad Labem (september) Halve marathon van Sapporo (juli) (wordt niet meer gelopen) Halve marathon van Tokio (wordt niet meer gelopen)
Snelste Nederlandse lopers Nr.NaamTijdWedstrijd1 Abdi Nageeye 1:00.24 Marugame 20192 Filmon Tesfu 1:00.38 Lissabon 20263 Greg van Hest 1:01.10 Den Haag 19994 Marti ten Kate 1:01.34 Den Haag 1989 *5 Cor Lambregts 1:01.36 Rotterdam 1987 *6 Greg van Hest 1:01.10 Den Haag 19997 Noah Schutte 1:01.45 Gent 20268 Luc Krotwaar 1:01.52 Breda 19989 Michel de Maat 1:01.53 Avignon 1990 * Khalid Choukoud 1:01.53 Breda 201310 John Vermeule 1:01.54 Den Haag 1993 * Niet-gecertificeerd parcours
Snelste Nederlandse lopers op niet-recordwaardige parcoursen Nr.NaamTijdWedstrijd1 Abdi Nageeye 59.55 Great North Run 20192 Tonnie Dirks 1:01.32 Grevenmacher 19903 Marti ten Kate 1:01.33 Grevenmacher 1991
Snelste Nederlandse vrouwen Nr.NaamTijdWedstrijd1 Sifan Hassan 1:05.15 Kopenhagen 20182 Lornah Kiplagat 1:06.25 Udine 20073Nienke Brinkman1:07.44Den Haag 20234 Hilda Kibet 1:07.59 Rome 20135 Diane van Es 1:08.03 New York 20256 Carla Beurskens 1:08.56 Grevenmacher 1986 *7 Irma Heeren 1:10.03 Egmond 1999 *8 Maureen Koster 1:10.06 Breda 20249 Jasmijn Lau 1:10.13 Barcelona 202110 Nadezhda Wijenberg 1:10.30 Den Haag 200111 Jacelyn Gruppen 1:10.35 Valencia * Niet-gecertificeerd parcours
Beste wereldjaarprestaties Jaar Naam Nationaliteit Tijd 2006 Haile Gebrselassie 58.55 2007 Samuel Wanjiru 58.33 2008 Haile Gebrselassie 59.15 2009 Patrick Makau Musyoki 58.52 2010 Zersenay Tadese 58.23 2011 Zersenay Tadese 58.30 2012 Atsedu Tsegay 58.47 2013 Geoffrey Kipsang Kamworor 58.54 2014 Abraham Cheroben 58.48 2015 Abraham Cheroben 59.10 2016 James Mwangi Wangari 59.07 2017 Abraham Cheroben 58.40 2018 Jemal Yimer Mekonnen 58.33 2019 Geoffrey Kamworor 58.01 2020 Kibiwott Kandie 57.32 2021 Jacob Kiplimo 57.31 2022 Jacob Kiplimo 57.56 2025 Jacob Kiplimo 56:42
Snelste mannelijke atleten Dit zijn de vijfentwintig snelste atleten op de halve marathon:Rhonex Kipruto's tijd van 57.49 is geschrapt wegens doping.
Rang Tijd Naam Nationaliteit Datum Plaats 1 56:42 Jacob Kiplimo 16.02.2025 Valencia 2 57.32 Kibiwott Kandie 06.12.2020 Valencia 3 57.41 Yomif Kejelcha 22.10.2023 Valencia 4 57.41 Hagos Gebrhiwet 22.10.2023 Valencia 5 57.50 Selemon Barega 22.10.2023 Valencia 6 57.59 Alexander Mutiso Munyao 06.12.2020 Valencia 7 58.01 Geoffrey Kamworor 15.09.2019 Kopenhagen 8 58.07 Abel Kipchumba 24.10.2021 Valencia 9 58.11 Philemon Kiplimo 06.12.2020 Valencia 10 58.23 Zersenay Tadese 21.03.2010 Lissabon 11 58.24 Sabastian Kimaru Sawe 06.04.2024 Praag 12 58.26 Daniel Mateiko 24.10.2021 Valencia 13 58.28 Kennedy Kimutai 24.10.2021 Valencia 14 58.30 Roders Kwemoi 19.02.2022 Ras al-Khaimah 15 58.33 Samuel Wanjiru 17.03.2007 Den Haag 15 58.33 Jemal Yimer Mekonnen 28.10.2018 Valencia 17 58.35 Kenneth Kiprop Renju 19.02.2022 Ras al-Khaimah 18 58.36 Seifu Tura 19.02.2022 Ras al-Khaimah 19 58.40 Abraham Cheroben 17.09.2017 Kopenhagen 19 58.40 Muktarv Edris 24.10.2021 Valencia 19 58.40 Amedework Walelegn 19.02.2022 Ras al-Khaimah 22 58.42 Bedan Karoki 09.02.2018 Ras al-Khaimah 22 58.42 Eric Kiptanui 09.04.2018 Berlijn 22 58.42 Stephen Kiprop 08.02.2019 Ras al-Khaimah 22 58.42 Kelvin Kiptum 06.12.2020 Valencia Bijgewerkt t/m 5 juni 2024
Snelste vrouwelijke atleten Dit zijn de vijfentwintig snelste atletes op de halve marathon:
Tijd Naam Nationaliteit Datum Plaats 1:02.52 Letesenbet Gidey 24.10.2021 Valencia 1:03.51 Yalemzerf Yehualaw 24.10.2021 Valencia 1:04.02 Ruth Chepngetich 04.04.2021 Istanboel 1:04.14 Girmawit Gebrzihair 19.02.2022 Ras al-Khaimah 1:04.22 Hellen Obiri 19.02.2022 Ras al-Khaimah 1:04.31 Ababel Yeshaneh 21.02.2020 Ras al-Khaimah 1:04.36 Sheila Chepkirui Kiprotich 19.02.2022 Ras al-Khaimah 1:04.37 Irine Jepchumba Kimais 19.02.2023 Barcelona 1:04.46 Joyciline Jepkosgei 19.02.2023 Barcelona 1:04.49 Brigid Kosgei 21.02.2020 Ras al-Khaimah 1:04.52 Fancy Chemutai 09.02.2018 Ras al-Khaimah 1:04.55 Mary Jepkosgei Keitany 09.02.2018 Ras al-Khaimah 1:05.01 Tsehay Gemechu 28.08.2022 Larne 1:05.03 Vicoty Chepngeno 16.01.2022 Houston 1:05.04 Joan Chelimo Melly 07.04.2018 Praag 1:05.06 Peres Jepchirchir 10.02.2017 Ras al-Khaimah 1:05.07 Caroline Chepkoech Kipkirui 09.02.2018 Ras al-Khaimah 1:05.09 Florence Kiplagat 15.02.2015 Barcelona 1:05.15 Sifan Hassan 16.09.2018 Kopenhagen 1:05.18 Melat Yisak Kejeta 17.10.2020 Gdynia 1:05.18 Genzebe Dibaba 06.12.2020 Valencia 1:05.21 Nancy Jelagat 22.08.2021 Berlijn 1:05.22 Violah Jepchumba 01.04.2017 Praag 1:05.26 Margaret Chelimo Kipkemboi 03.04.2022 Barcelona 1:05.28 Judith Jeptum Korir 19.02.2022 Ras al-Khaimah Bijgewerkt t/m 19 juni 2023
Continentale records ContinentGeslachtPrestatieAtleetLandDatumPlaatsAfrikaM57.20 (WR)Jacob Kiplimo8 maart 2026BarcelonaV1:02.52 (WR)Letesenbet Gidey24 oktober 2021ValenciaNoord- enMidden-AmerikaM59.15Conner Mantz16 maart 2025New YorkV1:06.04Weini Kelati15 februari 2026BarcelonaZuid-AmerikaM59.33Marilson dos Santos14 oktober 2007UdineV1:09.21Florencia Borelli24 augustus 2025Buenos AiresAziëM58.23Birhanu Balew14 februari 2026Ras al KhaimahV1:05.22Violah Jepchumba1 april 2017PraagEuropaM58.41Andreas Almgren26 oktober 2025ValenciaV1:05.15Sifan Hassan16 september 2018KopenhagenOceaniëM59.47Zane Robertson1 februari 2015MarugameV1:07.11Kimberley Smith18 september 2011Philadelphia Bijgewerkt: 4 augustus 2026
Wereldrecordontwikkeling Mannen Tijd Naam Nationaliteit Datum Plaats 1:05.44 Ron Hill 19.06.1965 Freckleton 1:05.42 Pete Ravald 18.06.1966 Freckleton 1:04.45 Ron Hill 21.06.1969 Freckleton 1:03.53 Derek Graham 02.07.1970 Belfast 1:03.46 Juan Rafael Angel Perez 08.02.1976 Coamo 1:02.57 Miruts Yifter 06.02.1977 Coamo 1:02.47 Tony Simmons 24.06.1978 Welwyn Garden City 1:02.36 Nick Rose 14.10.1979 Dayton 1:02.32 Kirk Pfeffer 07.12.1979 Las Vegas 1:02.16 Stan Mavis 27.01.1980 New Orleans 1:01.47 Herb Lindsay 20.09.1981 Manchester 1:01.36 Mike Musyoki 19.09.1982 Philadelphia 1:01.32 Paul Cummings 25.09.1983 Philadelphia 1:01.21 Alex Hagelsteens 23.09.1984 Remich 1:01.14 Steve Jones 11.08.1985 Birmingham 1:00.55 Mark Curp 15.09.1985 Philadelphia 1:00.46 Dionicio Cerón 16.09.1990 Philadelphia 59.47 Moses Tanui 03.04.1993 Milaan 59.17 Paul Tergat 04.04.1998 Milaan 59.16 Samuel Wanjiru 11.09.2005 Rotterdam 58.55 Haile Gebrselassie 15.01.2006 Phoenix 58.53 Samuel Wanjiru 09.02.2007 Ras al-Khaimah 58.33 Samuel Wanjiru 17.03.2007 Den Haag 58.23 Zersenay Tadese 21.03.2010 Lissabon 58.01 Geoffrey Kamworor 15.09.2019 Kopenhagen 57.32 Kibiwott Kandie 06.12.2020 Valencia 56:42 Jacob Kiplimo 16.02.2025 Valencia
Vrouwen Tijd Naam Nationaliteit Datum Plaats 1:17.48 Danielle Justin 12.11.1978 Nazaré 1:15.58 Michiko Gorman 19.11.1978 Pasadena 1:15.01 Ellison Goodall 10.03.1979 Winston-Salem 1:14.04De ARRS geeft als tijd 1:14.03 Patti Catalano 29.09.1979 Manchester 1:13.59 Marja Wokke 29.03.1980 Den Haag 1:13.26 Joan Benoit 18.01.1981 New Orleans 1:11.16 Joan Benoit 07.03.1981 San Diego 1:09.57 Grete Waitz 15.05.1982 Göteborg 1:09.14De ARRS geeft als tijd 1:09.10 Joan Benoit 18.09.1983 Philadelphia 1:08.34 Joan Benoit 16.09.1984 Philadelphia 1:08.31 Ingrid Kristiansen 19.03.1989 New Bedford 1:07.59 Elana Meyer 18.05.1991 East London 1:07.58 Uta Pippig 19.03.1995 Kioto 1:07.36 Elana Meyer 09.03.1997 Kioto 1:07.29 Elana Meyer 08.03.1998 Kioto 1:06.44 Elana Meyer 15.01.1999 Tokio 1:06.25 Lornah Kiplagat 14.10.2007 Udine 1:05.50 Mary Keitany 18.02.2011 Ras al-Khaimah 1:05.09 Florence Kiplagat 16.02.2014 Barcelona 1:04.51 Joyciline Jepkosgei 01.04.2017 Praag 1:04.31 Ababel Yeshaneh 21.02.2020 Ras al-Khaimah 1:04.02 Ruth Chepngetich 04.04.2021 Istanbul 1:02.52 Letesenbet Gidey 24.10.2021 Valencia
Zie ook Nederlands kampioenschap halve marathon Wereldkampioenschap halve marathon