thumb|Sint-Stefanuskathedraal in Litoměřice
Litoměřice, Tsjechisch: , Duits: Leitmeritz, is een stad in het noordwesten van Tsjechië tussen Praag en dichterbij Ústí nad Labem. De stad ligt op de plaats waar de rivier Eger uitmondt in de Elbe. Het gebied waar Litoměřice in ligt wordt wel Zahrada Čech, de Tuin van Bohemen, genoemd, vanwege het relatief warme klimaat.
Geschiedenis In de vroege middeleeuwen woonde hier de Slavische stam van de Lutomericii, die zijn naam gaf aan de latere stad. In de tiende eeuw behoorde het gebied tot het Boheemse koninkrijk en werd er een burcht opgericht. Rond 1225 werd een stad bij de burcht gesticht. Deze kreeg stadsrechten en trok handwerkslieden en handelaren aan uit het naburige Saksen en het Rijnland.
In 1655 werd de stad de zetel van een bisdom en werd ze verrijkt met door Italiaanse architecten in barok stijl gebouwde kloosters en scholen. In de negentiende eeuw was de Duitse meerderheid zeer dominant wat zich manifesteerde in het gebruik van Duits als officiële taal en de onderdrukking van de Tsjechische cultuur en onderwijs.
Tegen zin van de Duitse meerderheid werd de stad in 1918 onderdeel van de nieuwe republiek Tsjecho-Slowakije. Tsjechen kregen volledige rechten. De spanningen tussen beide bevolkingsgroepen namen toe. De Sudetenduitse partij van Konrad Henlein kon met een twee-derde raadsmeerderheid de tweetaligheid van het gemeentebestuur niet afschaffen omdat deze wettelijk verankerd was. Nadat het Sudetenland in 1938 door het Nazi-Duitsland was geannexeerd verdween het Tsjechisch als officiële taal. Enkele duizenden Tsjechen verlieten toen Leitmeritz. Alle Tsjechische instellingen werden opgeheven.
In 1945 kwamen de Tsjechische autoriteiten terug en volgens de Beneš-decreten werden nu de 15.000 Duitse inwoners de stad uitgezet. Hun plek werd ingenomen door nieuwe inwoners die deels ook onder druk hierheen werden gevoerd.
Bezienswaardigheden Het Stadstheater is in 1822 gebouwd naar ontwerp van de architect J Gaube. Het is een van de oudste theaters in Tsjechië. De bisschoppelijke residentie, gebouwd aan het eind van de zeventiende eeuw. Jezuïetenkerk, Dominicanenkerk, Kapucijnenkerk, Adalbertkerk en Wenceslauskerk
Partnersteden thumb|Litoměřice met de Elbe
Calamba City, Filipijnen Fulda, Duitsland Meißen, Duitsland
Personen Geboren František Antonín Rössler of Franz Anton Rössler 1750-1792, componist Wenzel Pilsak von Wellenau 1779-1855, Oostenrijks generaal-majoor en vuurwapenfabrikant Joseph Emanuel Hilscher 1806-1837, Duits romantisch dichter Alfred Kubin 1877-1959, Oostenrijks graficus, boekillustrator en schrijver wiens werk door de nazi's als entartet werd beschouwd Kurt Honolka 1913-1988, propagandistisch Wehrmacht-oorlogsverslaggever Rudolf Buchbinder 1946, concertpianist en dirigent in Oostenrijk Jiří Růžek 1967, Tsjechische kunstfotograaf René Andrle 1974, Tsjechisch wielrenner
Categorie:Gemeente in Litoměřice Categorie:Stad in Tsjechië