thumb|Een United States Air Force North American F-86 Sabre-squadron gedurende de Koreaanse Oorlog, 1951 Oorspronkelijk is een squadron bij de luchtmacht de aanduiding voor een operationele eenheid met vliegtuigen en al het hierbij behorend personeel onder een commandant. Een klein squadron (meestal 5 vliegtuigen) wordt ook wel escadrille genoemd. Soms wordt het Nederlandse synoniem eskader gebruikt, maar dit begrip is meer ingeburgerd als benaming voor vlootonderdelen bij de marine. Een ander naoorlogs synoniem is smaldeel. Een squadron kan ook een luchtmachteenheid zijn met een ondersteunende (bijvoorbeeld onderhoud, logistiek of transport) of faciliterende taak.
Operationele squadrons (met vliegend materieel) kunnen weer onderverdeeld zijn in afzonderlijke flights. Twee of meer squadrons kunnen zijn samengevoegd in een wing ("vleugel"). Overige squadrons kunnen onderverdeeld zijn in bijvoorbeeld afdelingen.
De omvang van een squadron kan variëren. Een squadron gevechtsvliegtuigen varieert bij NAVO-landen van 10 tot 24 vliegtuigen en kent een personele sterkte tussen 150 en 200 personen. Bijzondere squadrons kunnen nog groter of kleiner zijn: zo kende de Nederlandse Koninklijke Luchtmacht op Vliegbasis Leeuwarden een squadron van 3 reddingshelikopters en heeft de Amerikaanse marine op elk van haar vliegdekschepen squadrons van 4 AEW-vliegtuigen geplaatst.
Nederland Bij de Nederlandse luchtmacht wordt de term squadron ook gebruikt voor een operationele eenheid luchtdoelraketten. In andere landen kunnen soortgelijke luchtdoelraketten weer ingedeeld zijn in bataljons bij de landmacht (bijvoorbeeld bij de US Army).
De aanduiding squadron is in Nederland sinds de Tweede Wereldoorlog in gebruik genomen: daarvoor werd de term vliegtuigafdeling gebruikt. In België wordt het een smaldeel genoemd.
Een squadron bij de Koninklijke Marine is een groep van 3 of 4 gelijke schepen. De marine kent daarnaast nog de term eskader, maar gebruikt die voor een grotere eenheid van verschillende typen schepen.
Een squadroncommandant heeft in Nederland meestal de rang van majoor of luitenant-kolonel, hoewel anders ook voorkomt. De rang is afhankelijk van taak en omvang van een squadron en kan ook per land verschillen.
Lijst van Nederlandse squadrons Hieronder staat een lijst van actieve, niet-actieve en (tijdelijk) opgeheven squadrons van zowel de Koninklijke Luchtmacht als van de Koninklijke Marine.
Actieve Squadrons Squadron Typering Locatie 7 Opleidingen Helikopter Maritiem Vliegkamp De Kooy 121 Militair Wetenschappelijke Opleidingen Koninklijke Militaire Academie 122 Korte Officiersopleidingen Koninklijke Militaire Academie 130 Initiële Opleidingen Vliegbasis Woensdrecht 131 PC-7 Elementaire Vliegeropleiding Vliegbasis Woensdrecht 133 Technische Opleidingen Vliegbasis Woensdrecht 298 CH-47F Chinook Transporthelikopter Vliegbasis Gilze-Rijen 299 Opleidingen Helikopter Vliegbasis Gilze-Rijen 300 Cougar II Transporthelikopter Vliegbasis Gilze-Rijen 301 AH-64 Apache Gevechtshelikopter Vliegbasis Gilze-Rijen 302 Air Assault School Fort Hood 306 MQ-9 Reaper Vliegbasis Leeuwarden 312 F-35 Lightning II Vliegbasis Volkel 313 F-35 Lightning II Vliegbasis Volkel 322 F-35 Lightning II Vliegbasis Leeuwarden 334 A-330MRTT Tanker/Luchttransport Vliegbasis Eindhoven 336 C-130H Hercules Luchttransport Vliegbasis Eindhoven519 Luchtmacht Reserve Air Operations Control Station Nieuw Milligen520 Luchtmacht Reserve Vliegbasis Gilze-Rijen 600 Air Liaison, Instructie, LTV 601 Bewaking 602 Beveiliging 603 Bewaking 604 Bewaking 640 Bewaking & Platform Vliegbasis Volkel 650 Platform 710 CRC Air Operations Control Station Nieuw Milligen 711 MilATCC Air Operations Control Station Nieuw Milligen 800 Geleide Wapens, C2 Luitenant-generaal Bestkazerne 802 Geleide Wapens, PATRIOT Luitenant-generaal Bestkazerne 860 NH-90 NFH Maritiem Vliegkamp De Kooy 900 Onderhoud Vliegbasis Volkel 901 Logistiek Vliegbasis Volkel 920 Onderhoud Vliegbasis Leeuwarden 921 Logistiek Vliegbasis Leeuwarden 922 Platform Vliegbasis Leeuwarden 930 Onderhoud Vliegbasis Gilze-Rijen 931 Platform Vliegbasis Gilze-Rijen 932 Logistiek 940 Logistiek Vliegbasis Eindhoven 941 Platform Vliegbasis Eindhoven 942 Onderhoud Vliegbasis Eindhoven 951 Logistiek en Onderhoud 961 Platformsquadron, openstelling van de start- en landingsbaan Vliegbasis Woensdrecht 970 Ondersteuning Air Operations Control Station Nieuw Milligen 980 Vliegtuig-/Helikopteronderhoud Vliegbasis Woensdrecht 981 Componentenonderhoud Vliegbasis Woensdrecht 982 Technologie en Missieondersteuning Vliegbasis Woensdrecht 983 Centrale voorraadbeheerder van de Luchtmacht Vliegbasis Woensdrecht 990 Gereedstelling/onderhoud Maritiem Vliegkamp De Kooy
Niet-actieve of opgeheven squadrons Sq nummer/naam Typering (bij opheffing) Bijzonderheden 1 Luchtmacht Verbindingsgroep te Alphen Verbindingsinlichtingen en "sweep" organisatie (contra-inlichtingen) 2 Koninklijke Marine 2 Luchtmacht Verbindingsgroep te Hilversum 9 Koninklijke Marine 10 Koninklijke Luchtmacht Luchtmacht Beveiligingssquadron, SSB 118 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 18 sq ML/KNIL 119 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 19 sq ML/KNIL 120 Opleidingen Geleide wapens vh Geleide wapens (Nike Hercules), vh 120 sq ML/KNIL 120 (Netherlands East Indies) Squadron Jachtvliegtuigen (P-40 Kittyhawk) Nederlands-Australisch squadron van de RAAF in WO-2 132 Gedragsopleidingen Woensdrecht 220 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 20 sq ML/KNIL 221 Geleide wapens (Nike Hercules) vh ML/KL 1LVR 222 Geleide wapens (Nike Hercules) vh ML/KL 2LVR 223 Geleide wapens (Nike Hercules) 302 Gevechtshelicopters (Apache) Eerste AH-64D squadron 311311 Squadron opgeheven Rijksoverheid, Nieuwsbericht, 27 september 2012 F-16 314 F-16 315 F-16 316 F-16 320 Dutch Squadron RAF Koninklijke Marine 321 Dutch Squadron RAF Koninklijke Marine 323 F-35 Eglin Air Force Base 324 Geleide wapens (Hawk) 325 Hawker Hunter F.6 Vliegbasis Leeuwarden 326 Geleide wapens (Hawk) 327 Geleide wapens (Hawk) 328 Geleide wapens (Hawk) 420 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR 421 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR 422 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 2LVR 423 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR, later 503 sq 500 Geleide wapens (Hawk) vh 700 sq 501 Geleide wapens (Hawk) vh 701 sq 502 Geleide wapens (Hawk) vh 702 sq 503 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR / 423 sq 801 Geleide wapens (Hawk/Patriot) 803 Geleide wapens (Hawk/Patriot) Lions 804 Geleide wapens (Hawk/Patriot) W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, LW W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, TW W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, VKL W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, Ehv W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, GR W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, Yp W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, DL T Technisch squadron, LW T Technisch squadron, TW T Technisch squadron, VKL T Technisch squadron, Ehv T Technisch squadron, GR T Technisch squadron, Yp T Technisch squadron, DL T Technisch squadron, LETS Mat Materieel squadron, LW Mat Materieel squadron, TW Mat Materieel squadron, VKL Mat Materieel squadron, Ehv Mat Materieel squadron, GR Mat Materieel squadron, Yp Mat Materieel squadron, DL MT Motor Transport squadron, SSB MT Motor Transport squadron, LW MT Motor Transport squadron, TW MT Motor Transport squadron, VKL MT Motor Transport squadron, Ehv MT Motor Transport squadron, GR MT Motor Transport squadron, Yp MT Motor Transport squadron, DL LB Luchtmacht Beveiliging squadron, LW LB Luchtmacht Beveiliging squadron, TW LB Luchtmacht Beveiliging squadron, VKL LB Luchtmacht Beveiliging squadron, Ehv LB Luchtmacht Beveiliging squadron, GR LB Luchtmacht Beveiliging squadron, Yp LB Luchtmacht Beveiliging squadron, DL METEO Luchtmacht Meteorologisch squadron, De Bilt Verz Verzorging squadron, LW Verz Verzorging squadron, TW Verz Verzorging squadron, VKL Verz Verzorging squadron, Ehv Verz Verzorging squadron, GR Verz Verzorging squadron, Yp Verz Verzorging squadron, DL
LW = Vliegbasis Leeuwarden, TW = Vliegbasis Twenthe, VKL = Vliegbasis Volkel, Ehv = Vliegbasis Eindhoven, GR = Vliegbasis Gilze-Rijen, Yp = Vliegbasis Ypenburg, DL = Vliegbasis Deelen, SSB = Soesterberg, ML = Militaire Luchtvaart, LETS = Luchtmacht Elektronische en Technische School.
vh=voorheen: tradities overgenomen van...
W&E squadron voorheen ook Bewapening en Elektronica squadron (B&E) genoemd.
Externe link Squadrons en onderdelen van de Nederlandse Koninklijke Luchtmacht
Categorie:Luchtmacht Categorie:Marine