Sneeuwwitje en de zeven dwergen (originele titel Snow White and the Seven Dwarfs) is een Amerikaanse animatiefilm uit 1937, geproduceerd door Walt Disney Animation Studios en uitgebracht door RKO Radio Pictures. Het verhaal van de film is gebaseerd op het gelijknamige sprookje zoals dat in de 19e eeuw opgetekend werd door de gebroeders Grimm.
De film betekende voor zowel Disney als voor het genre animatiefilm als zodanig een mijlpaal. Het was de allereerste Amerikaanse animatiefilm ooit die langer dan een uur duurde. Tevens was het de eerste in de reeks van lange animatiefilms van The Walt Disney Company, die tot op heden doorloopt.
Verhaal thumb|Titelkaart van de originele versie van de film uit 1937
De jonge prinses Sneeuwwitje woont in bij haar jaloerse en uitermate ijdele stiefmoeder. Bang dat Sneeuwwitje op een dag mooier zal worden dan zij, laat de koningin haar stiefdochter altijd het vuile werk opknappen. Via een magische spiegel controleert de koningin dagelijks of zij nog altijd de mooiste van het land is.
Wanneer Sneeuwwitje op een dag weer bezig is met schoonmaken, komt er een prins langs die haar zijn liefde verklaart. De angst van de koningin blijkt werkelijkheid geworden: Sneeuwwitje is nu mooier dan zijzelf (ook omdat Sneeuwwitje, geheel in tegenstelling tot de koningin, in staat is tot liefhebben).
Onmiddellijk geeft de koningin aan haar hofjager het bevel om Sneeuwwitje naar het bos te brengen en haar daar te vermoorden. Als bewijs moet hij haar hart terugbrengen. De jager kan dit echter niet opbrengen en hij maant Sneeuwwitje om zo ver mogelijk uit de buurt van het paleis te vluchten. Om de koningin te misleiden geeft de jager haar het hart van een zwijn.
Sneeuwwitje dwaalt wanhopig door het bos, totdat ze uiteindelijk ineenzakt op een open plek. Enkele dieren uit het bos schieten haar te hulp. Sneeuwwitje vraagt de dieren of zij toevallig nog een huisje weten, en zo komt ze terecht in het huisje van de zeven dwergen. De dwergen zijn op dat moment niet thuis, ze werken overdag in de mijnen. Sneeuwwitje besluit het huisje maar eens grondig schoon te maken, wat zeer nodig is. De dieren helpen erbij.
Als ze 's avonds thuiskomen, schrikken de dwergen eerst erg wanneer ze Sneeuwwitje in een van hun bedden aantreffen, maar nadat ze met haar kennis hebben gemaakt en Sneeuwwitje haar levensgeschiedenis heeft verteld ontstaat er al snel een hechte band. Doordat de dwergen overdag altijd aan het werk zijn komen ze thuis nooit toe aan zaken als schoonmaken. Het huis is dan ook een enorme bende. Op voorwaarde dat ze voortaan voor hen kookt en schoonmaakt mag Sneeuwwitje blijven. Sneeuwwitje ziet erop toe dat de dwergen zich ordelijk gedragen,
Door haar magische spiegel ontdekt de koningin inmiddels het bedrog van de jager. Ze komt er ook achter waar Sneeuwwitje zich nu bevindt, waarop ze besluit zelf in actie te komen. Ze vermomt zich met behulp van een toverdrank als een oude koopvrouw. Ook maakt ze een giftige appel; degene die ervan eet zal in een diepe, schijndode slaap belanden. Deze betovering kan enkel verbroken worden door een liefdeskus.
In haar vermomming begeeft de koningin zich naar het huisje van de dwergen, waar ze aanklopt op het moment dat Sneeuwwitje alleen is. De dieren doorzien de vermomming en proberen Sneeuwwitje te waarschuwen, maar vergeefs; Sneeuwwitje vertrouwt de vrouw en neemt haar mee naar binnen. De koningin vertelt dat wie van de appel eet, zijn/haar grootste wens in vervulling zal zien gaan. Sneeuwwitje wenst dat ze met de prins zal worden herenigd. Vervolgens neemt ze een hap van de appel, waarna de vloek zich voltrekt: Sneeuwwitje valt ogenschijnlijk dood neer.
De dieren hebben inmiddels de dwergen gewaarschuwd, maar die komen net te laat. Net op het moment dat de koningin het huisje van de dwergen weer verlaat, zijn de dwergen zelf ter plekke. Ze zetten de achtervolging in, dwars door een hevig onweer. De koningin klimt naar de top van een hoge rots en probeert vanaf daar een groot rotsblok los te wrikken en dit over de dwergen heen te laten rollen. Voordat dit lukt, wordt de rots echter getroffen door een blikseminslag. Het stuk rots waar de koningin op staat breekt af, waarna ze in de diepte valt.
De dwergen kunnen het niet aan om de ogenschijnlijk dode Sneeuwwitje te begraven. In plaats daarvan maken ze een glazen kist waarin ze kan rusten. Seizoenen gaan voorbij, totdat de prins – die nog altijd naar Sneeuwwitje op zoek is – het huisje van de dwergen bezoekt. Hij kust Sneeuwwitje en verbreekt zodoende de vloek. Hierna rijdt hij samen met Sneeuwwitje op zijn paard naar zijn kasteel, waar ze zullen trouwen.
Personages Sneeuwwitje: ze is het hoofdpersonage van de film. Ze heeft zwart haar, en een sneeuwwitte huid en koraalrode lippen. Volgens de toverspiegel is ze de mooiste van het land, daarom wil de koningin haar vermoorden. Koningin: deze jaloerse dame vindt zichzelf de mooiste van het land. Ze heeft een toverspiegel, en zo ontstaan de legendarische woorden "Spiegeltje, Spiegeltje aan de wand, wie is de mooiste van het land?" Dit personage had lange tijd geen eigen naam en stond simpelweg bekend als de Evil Queen, maar later heeft ze alsnog de naam Grimhilde gekregen. De prins: heeft een niet erg grote maar wel heel belangrijke rol in het verhaal. In het begin van de film leert hij Sneeuwwitje kennen en wordt verliefd op haar. Op het einde ziet hij Sneeuwwitje in de glazen kist liggen en geeft haar een kus, waardoor Sneeuwwitje weer tot leven komt. De jager: heeft niet echt een belangrijke rol. Hij krijgt aan het begin van de film de opdracht om Sneeuwwitje te vermoorden, maar komt terug met een varkenshart. Wat er daarna met hem gebeurt, blijft onbekend. De Zeven Dwergen: Doc: de hoofddwerg, hij verspreekt zich vaak en kan de zegswijzen niet uit elkaar houden. Hij draagt een bril. Hij is degene die de diamanten test in de mijn. Stoetel (Dopey): de onhandigste dwerg, de enige zonder baard; hij kan niet praten en is altijd het slachtoffer van de andere dwergen. Giechel (Happy): houdt van lachen. Grumpie (Grumpy): deze boze en chagrijnige dwerg verandert in de loop van het verhaal tot een lieve en meelevende dwerg. Hij houdt niet van vrouwen, maar verandert van mening als hij een kus van Sneeuwwitje krijgt. Niezel (Sneezy): niest zo hard, dat alles om hem heen door de lucht vliegt. Bloosje (Bashful): als men hem aanspreekt, begint hij spontaan te blozen. Dommel (Sleepy): valt overal in slaap en wordt gekenmerkt door de vlieg die steeds om zijn neus zoemt.
Verschillen met het sprookje In grote lijnen volgt de verhaallijn van de film het sprookje zoals dat werd opgetekend door de Gebroeders Grimm. Er zijn echter een paar opmerkelijke verschillen: In het sprookje komt ook Sneeuwwitjes echte moeder voor. Zij wordt in de film niet gezien, noch wordt er over haar gesproken. Dit geldt ook voor haar echte vader. In het sprookje ziet het huisje van de dwergen er keurig uit als Sneeuwwitje eraan komt. In de film is het er een grote bende. In het sprookje bezoekt de koningin het huisje van de dwergen drie keer, steeds in een andere vermomming, maar de eerste twee keer mislukt haar aanslag. In de film komt ze maar één keer langs. In het sprookje is de appel maar half vergiftigd. De koningin snijdt hem in tweeën en eet van de ongevaarlijke helft, waardoor Sneeuwwitje denkt dat eten van de appel geen kwaad kan. In het sprookje wordt de betovering niet verbroken door de kus, maar doordat tijdens het transport van de glazen kist naar het kasteel van de prins het stukje appel losschiet uit Sneeuwwitjes keel. In het sprookje komt Sneeuwwitjes stiefmoeder op een andere manier aan haar einde: op de bruiloft van Sneeuwwitje en de prins wordt ze gearresteerd en veroordeeld tot het dragen van hete ijzeren schoenen tot haar dood. In het sprookje worden de dwergen niet bij naam genoemd. De namen voor de dwergen werden tijdens de productie door Disney gekozen uit een lijst van vijftig mogelijke namen. Alleen de naam Grumpy was al ruim van tevoren bedacht door Disney.
Productie en bewerkingen thumb|Oorspronkelijke trailer uit 1937 thumb|De dwergen keren huiswaarts thumb|Walt Disney stelt elk van de zeven dwergen voor aan het publiek in een scène uit de originele uitgave van de film. thumb|Screenshot uit de trailer thumb|Scène waarin de hoofdpersoon Sneeuwwitje ontwaakt in het huis van de dwergen De voorproductie van Snow White and the Seven Dwarfs begon in 1934. In juni van dat jaar onthulde Walt Disney voor het eerst aan The New York Times dat hij bezig was met de film. Tot dan toe was Disney vooral bekend van korte animatiefilmpjes. Met het maken van een lange tekenfilm hoopte hij zijn markt te kunnen uitbreiden. Hij rekende voor de film een budget van $250.000, ongeveer tien keer zoveel als het productiebudget voor de korte filmpjes. In november werd het personage Dopey geïntroduceerd.
De film begint met het tonen van enkele bladzijden uit een boek, waarin het begin van het sprookje wordt verteld. (Deze manier van de film inleiden is later nog eens gebruikt bij onder meer Assepoester, Doornroosje en Jungleboek; de intro van Belle en het Beest vertoont enige overeenkomst.) In de nagesynchroniseerde Nederlandstalige versie wordt de tekst daarbij hardop voorgelezen.
In het oorspronkelijke script waren meer elementen uit het oorspronkelijke verhaal verwerkt, zoals de giftige kam. Ook zou hier een grotere rol zijn weggelegd voor de prins: hij zou bijvoorbeeld door de koningin in een kerker worden gezet om te verdrinken, waarna de dieren hem hielpen ontsnappen. Daarna zou de prins hebben geprobeerd om Sneeuwwitje nog op tijd te waarschuwen voor de vergiftigde appel, maar in het bos zijn verdwaald.Disney / Snow White and the Seven Dwarfs, TV TropesFilm Theory, a Rebuttal, WordPress, 1 februari 2017
Walt Disney kwam flink wat problemen tegen bij het produceren van de film. Zowel zijn broer en zakenpartner Roy Disney als zijn vrouw Lillian zagen niks in de productie van een lange speelfilm. Ook de filmindustrie van Hollywood was sceptisch over Disneys plan. Disney kreeg nauwelijks financiële steun, en moest een hypotheek op zijn huis nemen om de film te kunnen financieren. De kosten voor de film bleken veel groter dan gepland, en stegen tot $1.488.422,74, destijds een recordbedrag voor een film.
De film was drie jaar in productie, mede omdat Disney de kwaliteit ervan hoog in het vaandel had staan. Op 21 december 1937 ging hij op het Carthay Circle Theatre in première. Veel tekentechnieken die later standaard werden voor animatiefilms moesten speciaal voor de productie van Sneeuwwitje worden uitgevonden, zoals een manier om menselijke personages realistisch te tekenen.
De eerste Nederlandse nasynchronisatie van Disney's Sneeuwwitje kwam uit in 1938, met Cecilia Bach als stem van Sneeuwwitje. De stemmenregie werd gedaan door Max Tak, die tevens de vertaling voor zijn rekening nam, en Kurt Gerron.Jewish Historical Museum Deze versie werd in Amsterdam opgenomen, samen met de Duitse versie. De allereerste versie werd niet geschikt bevonden voor kinderen onder de veertien jaar. Nadat enkele scènes die te eng werden geacht voor jonge kinderen waren weggeknipt, werd in februari 1939 de film herkeurd voor alle leeftijden.Nieuwsblad van het Noorden, 2 februari 1939 Harrie Geelen maakte in 1984 een nieuwe nasynchronisatie, omdat de nasynchronisatie uit 1938 lastig te verstaan werd en het taalgebruik gedateerd was. In de jaren 90 zijn enkele stemmen voor de home release vervangen, omdat deze 'te eng' voor kleine kinderen zouden zijn. Er was ook een langspeelplaat verkrijgbaar, die later ook op cassette is verschenen. Hierop stond het luisterverhaal in het kort met enkele liedjes. Deze liedjes hadden andere arrangementen en toonsoorten dan de liedjes in de film. Onder andere Helen Shepherd en Piet Ekel verleenden hier hun stemmen aan. Dit wordt vaak verward met de eerste nasynchronisatie van de film.
Strip