De Nationale Politieke Index is een Nederlands platform dat inzicht biedt in het functioneren van Tweede Kamerleden. Het doel van de Nationale Politieke IndexNationale Politieke Index, politiekeindex.nl, 15 september 2024 is om transparantie te verschaffen over hoe Kamerleden hun drie belangrijkste grondwettelijke taken uitvoeren: wetgeving, controle van de regering, en vertegenwoordiging van het volk. Dit gebeurt aan de hand van een set van 27 objectieve indicatoren, gebaseerd op openbare gegevens die door de griffie van de Tweede Kamer worden bijgehouden.
De index is bedacht door Ton F. van Dijk en Frank van Kooten, die hem ten minste jaarlijks actualiseren. Er is geen relatie met de Politieke Integriteitsindex die sinds 2013 jaarlijks verschijnt met het aantal integriteitsaffaires per politieke partij.
Methode
De Nationale Politieke Index weegt activiteiten, zoals het indienen van wetsvoorstellen, amendementen, moties, en Kamervragen, evenals deelname aan debatten, commissies, en andere parlementaire werkzaamheden. Het systeem kent punten toe aan elk van deze activiteiten, waarbij zwaardere taken (zoals het indienen van een wetsvoorstel) meer punten opleveren dan bijvoorbeeld het stellen van Kamervragen.
Overzicht
Jaar Positie 1 Positie 2 Positie 3 2022De dertig ijverigste Kamerleden, HP/De Tijd, 30 augustus 2022 Caroline van der Plas Pieter Grinwis Lisa Westerveld 2023Sven op 1 Pieter Grinwis (Kamerlid CU) uitgeroepen tot meest actieve Kamerlid. Wat zijn zijn ervaringen?, Sven op 1 (WNL), 30 augustus 2023De meest actieve Kamerleden, hpdetijd.nl, 30 augustus 2023 Pieter Grinwis Caroline van der Plas Pieter Omtzigt 2024Bedenker Nationale Politieke Index: 'PVV doet het relatief minder goed dan andere grote partijen', Sven op 1 (WNL), 27 augustus 2024Drie ijverigste Kamerleden: 'verrast' en ambitieus, hpdetijd.nl, 27 augustus 2024Pieter Grinwis krijgt de eerste plek bij de Nationale Politieke Index, Andre Flach de tweede, Christelijk Nieuws, 29 augustus 2024 Pieter Grinwis André Flach Silvio Erkens2025 Don CederPieter GrinwisAndré Flach2026Don CederAndré FlachPieter Grinwis
Omstreden De Nationale Politieke Index is niet onomstreden geweest qua positieve invloed op de kwaliteit van de democratie. NRC publiceerde in 2023 een opinie-artikel of de kwaliteit van democratie verbeterd wordt door een betere meting van de effectiviteit van Tweede Kamerleden.Verbeter democratie door betere meting van effectiviteit, NRC, 8 juli 2022 De bedenkers reageerden hierop met een nuancering dat het enkel een ordening aanbrengt in de Haagse werkelijkheid.‘Index’ brengt enige ordening aan in Haagse werkelijkheid, NRC, 12 juli 2022
De methodiek is inmiddels minder omstreden blijkens het mede ter discussie stellen van PVV-Kamerlid Vincent van den Born met 0 punten na 9 maanden door Thomas van Groningen in het programma Café Kockelmann op 6 september 2024.Vincent van den Born, politiekeindex.nl, 15 september 2024
Categorie:Politiek in Nederland