miniatuur|De 28 omgevingsdiensten in 2024
Een omgevingsdienst of milieudienst is een Nederlandse overheidsinstantie die zorg draagt voor regionale vergunningverlening, toezicht en handhaving op het gebied van milieu en de fysieke leefomgeving. Opdrachtgevers en eigenaars van de omgevingsdiensten zijn de provincies en gemeenten.
Uitvoeringstaken De omgevingsdiensten spelen een rol bij de uitvoering van de Omgevingswet,Omgevingswet verandert werk omgevingsdiensten. ToeZine, 25 okt 2016 die na veelvuldig uitstel op 1 januari 2024 in werking is getreden.Invoering Omgevingswet per 1 januari 2024. Omgevingsdienst Achterhoek, 15 maart 2023
Omgevingsdiensten zijn verantwoordelijk voor het verlenen van vergunningen op het gebied van veiligheid, luchtkwaliteit, geluid, licht, energie, afval, asbest en bodem in hun werkgebied. De omgevingsdiensten adviseren daarnaast inwoners en bedrijven op het gebied van omgevingsvergunningen. De diensten zorgen voor toezicht op en handhaving bij bedrijven, onder meer voor de naleving van milieuregels bij risicovolle bedrijven die werken met gevaarlijke stoffen, zoals Tata Steel en Chemours. Ze zien ook toe op lozingen van bijvoorbeeld PFAS, het saneren van asbest en de milieuregels in de bouw en agrarische sector.Onrust bij Omgevingsdienst Rivierenland om inhuur van extern personeel. NOS, 28 sep 2024 Sommige omgevingsdiensten hebben als taak het toezien op Seveso-bedrijven (voorheen Besluit Risico's Zware Ongevallen, of Brzo).
Aanloopproblemen In 2024 bleken omgevingsdiensten in heel Nederland te kampen met een tekort aan deskundig personeel. Bij een deel daarvan kon niet worden voldaan aan de eigen kwaliteitseisen, met mogelijk grote gevolgen voor de volksgezondheid.
Zo ontstond bij de Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) onrust onder werknemers over de inhuur van extern personeel en zegde een deel van de werknemers zelfs het vertrouwen in de directie op. In 9 maanden werd er alleen al voor het team dat over bouwvergunningen gaat voor meer dan een miljoen euro aan extern personeel ingehuurd. Er bleken vier inhuurkrachten te zijn ontslagen omdat deze met de urenregistratie hadden gesjoemeld. Zij declareerden tienduizenden euro's per maand voor 60 uur per week, ook op zon- en feestdagen. Binnen de omgevingsdienst was er in 2023 al geklaagd over vreemde facturen, ondermaatse prestaties en onbereikbaarheid van de externe krachten. Onder het vaste personeel was er in het eerste halfjaar van 2024 een ongewoon hoog ziekteverzuim van 9,1 procent, waar het landelijk gemiddelde van 5,5 procent was.
De omgevingsdiensten De diensten zijn per 1 januari 2026 verdeeld in 26 regionale omgevingsdiensten, verspreid over Europees Nederland. Daarnaast vormen de 26 omgevingsdiensten samen de vereniging Omgevingsdienst NL, en maken de zes omgevingsdiensten die toezien op naleving van de Seveso-richtlijn deel uit van het landelijk programmabureau Seveso+. OmgevingsdienstVestigingsstadGrootste gemeenteProvincie(s)Seveso-omgevingsdienstGroningenJaFrieslandrand|kaderloos|20x20px|Vlag Grouw GrouwNeeDrentheNeeIJssellandNeeTwenteNeeVeluweNeeAchterhoekNeeDe ValleiNeeGroene MetropoolJaRivierenlandNeeUtrechtNeeFlevoland en Gooi & Vechtstreek en NeeNoord-Holland-NoordNeeIJmondNeeNoordzeekanaalgebiedrand|kaderloos|20x20px|Vlag Zaandam ZaandamJaHaaglandenNeeWest-HollandNeeMidden-HollandNeeRijnmondJaZuid-Holland ZuidNeeZeelandNeeMidden- en West-BrabantJaBrabant-NoordNeeZuidoost-BrabantNeeLimburg-NoordNeeZuid-LimburgJa
Fusie Omgevingsdienst Regio Arnhem en Omgevingsdienst Regio Nijmegen zijn op 1 januari 2026 verder gegaan als Omgevingsdienst Groene Metropool.
Regionale Uitvoeringsdienst Utrecht (RUD) en Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) zijn op 1 januari 2026 verder gegaan als Omgevingsdienst Utrecht (ODU).
Referenties
Categorie:Milieuwetgeving Categorie:Nederlandse overheidsinstantie Categorie:Adviesorgaan Categorie:Omgevingsdienst