Vrouwen Bouwen Wonen (1983 - 1991) was een Nederlands netwerk en stichting met het doel om de positie en invloed van vrouwen in de bouw- en architectuursector strategisch te verbeteren. Het netwerk had verschillende (regionale) afdelingen, waarvan Vrouwen Bouwen Wonen regio Amsterdam nog steeds actief is.
Geschiedenis Het netwerk Vrouwen Bouwen Wonen bestond uit een groep vrouwen die, geïnspireerd door de feministische bewegingen van die tijd, de relatie tussen patriarchale onderdrukking en de gebouwde omgeving in beeld wilden brengen. Vrouwen Bouwen Wonen begon als een vrouwenplatform in Utrecht en werd vervolgens opgepikt door vrouwen in Rotterdam, die in 1983 een Stichting oprichtten. Daarna werd het een nationaal netwerk (met internationale connecties) met meerdere lokale netwerken, waarvan de Amsterdamse tak nog steeds actief is.
De initiatiefnemers bouwden voort op de zichtbaarheid gecreëerd door publicaties, thema- en studiedagen over wonen en vrouwenemancipatie, zoals de Vrouwen Zomeruniversiteit (1981) en de VVAO-dag (Vereniging van vrouwen met een academische opleiding, 1982). Het netwerk kwam vooral tot bloei na de eerste landelijke dag Vrouwen Bouwen en Wonen, op 26 november 1983 in Utrecht, die opgezet kon worden na een subsidieaanvraag door de initiatiefgroep (o.a. Wies van Moorsel, Jacomien Kistemaker en Gonneke van de Kimmenade) aan de Nederlandse overheid. De doelstelling van deze dag was om vrouwen actief in de sectoren van bouwen en wonen met elkaar in contact te brengen. Een wens was dat deze vrouwen hun eigen subgroepen en netwerken konden opbouwen binnen bepaalde regio's of rondom bepaalde onderwerpen. De eerste landelijke dag bracht onder andere sociologen, architecten en ingenieurs bijeen. Het netwerken was een manier om niet in een isolement te verkeren en de invloed van vrouwen op hun werkterrein te vergroten.
Het netwerk-archief Vrouwen Bouwen Wonen is aangewonnen door Het Nieuwe Instituut in 2020, waarbij gelijktijdig een samenwerking met voormalig leden van het Vrouwen Bouwen Wonen netwerk is begonnen. Delen uit het archief van Stichting Vrouwen Bouwen en Wonen wordt ook beheerd door Atria, kennisinstituut voor emancipatie en vrouwengeschiedenis.
Open Brief aan Het Architectuurinstituut In 1989 Stichting Vrouwen Bouwen Wonen was medeondertekenaar van een open brief aan het, toen, nieuw opgerichte Nederlands Architectuurinstituut (NAi), vanaf 2013 opgegaan in Het Nieuwe Instituut. De brief was geschreven door de feministische architectuurhistoricus Marga Kuperus en kunsthistoricus Wies van Moorsel, met vele handtekeningen van feministen uit het vakgebied, en wees op het tekort aan representatie van vrouwen uit de architectuur en stedenbouw door het instituut. Het periodieke bulletin van Vrouwen Bouwen Wonen publiceerde hetzelfde jaar een uittreksel van de open brief.
Doel De leden van de netwerken binnen Vrouwen Bouwen Wonen en de Stichting Vrouwen Bouwen en Wonen drongen aan op erkenning van de onderdrukking van vrouwen en andere gemarginaliseerde stemmen in de openbare ruimte en het bouw- en ontwerpveld en de woonsector. Ook lobbyden ze om de invloed van vrouwen in de sterk door mannen gedomineerde gebieden van de architectuur en bouw te doen toenemen. Het idee was dat er een "permanent podium" zou bestaan om "vanuit alle nivo's kontakten [te] leggen, steun [te] krijgen en met elkaar strategieën [te] ontwikkelen".
Vanaf het begin was het doel van Vrouwen Bouwen Wonen om plekken en gesprekken vorm te geven voor debat, uitwisseling, kennisproductie en de realisatie van architectuurprojecten over feministische vraagstukken in relatie tot bouwen en wonen. Dit deden zij door artikelen te publiceren en tijdschriften te maken, academisch onderzoek te doen, workshops te geven, conferenties en lezingen te organiseren en alternatieve woonvormen in praktijk te brengen, maar ook door elkaars mentors en voorvechters te zijn en op te komen voor gedeelde zorgen en belangen binnen het vakgebied van architectuur, bouwtechniek en stedenbouw.
Vrouwen Bouwen Wonen Amsterdam Vrouwen Bouwen Wonen (VBW) is een informeel netwerk van vrouwen uit de regio Amsterdam die zich beroepsmatig interesseren voor bouwen, wonen en ruimtelijke ordening. Leden van het netwerk zijn bijvoorbeeld beleidsmakers, politici, medewerkers van woningcorporaties, monumentenzorg, gemeentelijke diensten bouwen en wonen of ruimtelijke ordening, projectleiders, architecten, stedenbouwkundigen en journalisten. De leden van het netwerk vinden elkaar in hun belangstelling voor de gebouwde omgeving en in het bijzonder voor de relatie tussen het gebouwde en de gebruiker.
Bij het netwerk Vrouwen Bouwen Wonen bouwen leden aan hun netwerk met collega-vakvrouwen. Bij ontmoetingen, discussies en activiteiten die het netwerk organiseert, kunnen leden informatie, ideeën en opvattingen uitwisselen. Ook biedt het netwerk een mogelijkheid om op een informele manier de vakkennis over bouwen en wonen in Amsterdam uit te breiden.
De oorsprong van VBW Amsterdam ligt in 1983 bij een landelijk congres Vrouwen Bouwen Wonen. In 1986 werd een stichting voor de Amsterdamse VBW opgericht. Het netwerk maakte lange tijd deel uit van het Amsterdams Steunpunt Wonen (nu !Woon). In 2006 besloot VBW op eigen kracht verder te gaan. De stichting organiseert nog steeds excursies en bijeenkomsten met, door en voor haar leden, vaak aansluitend op de actualiteit.
Literatuur Stichting Vrouwen bouwen en wonen. Leesbundel vrouwen bouwen & wonen. Den Bosch: Vrouwendrukkerij 'De Doordrukster', 1983, Tentoonstelling Het ontwerp van het sociale, kamer 'Feministische ontwerpstrategieën'.
Categorie:Voormalige Nederlandse stichting