thumb|Ivo de Wijs ontvangt Zilveren Reissmicrofoon; Adriaan van Dis krijgt Nipkowschijf (1986) De Zilveren Nipkowschijf is een prestigieuze Nederlandse televisieprijs die in eerste gehalte zilver is uitgevoerd.

De prijs is vernoemd naar de Nipkowschijf, een uitvinding van Paul Nipkow die wel wordt gezien als de uitvinder van de televisie.

Hij wordt ieder jaar uitgereikt door de televisiecritici van dagbladen en tijdschriften, verenigd in de Stichting Nipkow. Deze stichting is op 4 maart 1975 opgericht, 14 jaar na de eerste uitreiking van de prijs. Die eerste uitreiking gebeurde in 1961, waarmee het de oudste tv-prijs van Nederland is. Pierre Janssen ontving als eerste deze prijs voor zijn televisiewerk, samen met AVRO-regisseur Leen Timp. Het doel van de stichting is - volgens de statuten - "het bevorderen van de kwaliteit in radio- en televisieprogramma's door de jaarlijkse uitreiking van de Nipkowschijf en langs andere wegen die het gezelschap van radio- en televisiecritici nodig acht." De prijs is niet de eerste tv-prijs, in 1958 stelde het Prins Bernhard Cultuurfonds reeds de 'Televisieprijs' in.

Oprichters waren: Hans Keller (de Volkskrant), Henk Schaafsma (Nieuwe Rotterdamse Courant) en Han G. Hoekstra (Het Parool), Dick Verkijk (Regionale Dagblad Pers) en Nico Scheepmaker. Zij namen het initiatief nadat het Prins Bernhardfonds in 1960 de uitreiking van haar speciale jaarlijkse televisieprijs staakte. Hans Keller, zelf alweer lange tijd televisiemaker bij de VPRO: "Wij vonden zo'n onderscheiding van belang als stimulering en toetssteen van kwaliteit. Ik denk dat de prijs die functie inmiddels in nog sterkere mate dan toen bekleedt."

Ere Zilveren Nipkowschijf In 1962 is de Ere Zilveren Nipkowschijf voor het eerst uitgereikt. Deze ereschijf is bedoeld voor die mensen die zich buitengewoon voor de televisie hebben ingezet en een indrukwekkende carrière achter de rug hebben. Deze prijs is ingesteld om niet steeds aan dezelfde mensen de Zilveren Nipkowschijf te hoeven uitreiken.

Winnaars van de Ere Zilveren Nipkowschijf zijn: 1962: Mies Bouwman 1985: Kees van Kooten en Wim de Bie (zie ook Koot en Bie) (VPRO) 1989: Wim Koole (IKON) 1994: Wim T. Schippers (VPRO) 1997: Martijn Lindenberg (NOS) 1998: Het Klokhuis (NPS) 2004: Theo Reitsma (NOS) 2005: Villa Achterwerk (VPRO) 2007: Sonja Barend en Ellen Blazer (VARA) 2010: Ad van Liempt (NOS, NTR, VPRO) 2012: Taarten van Abel (VPRO) 2014: Zomergasten (VPRO) 2017: Frans Bromet voor zijn hele oeuvre 2018: André van Duin 2019: Jeroen Pauw 2020: Matthijs van Nieuwkerk 2021: Sinterklaasjournaal (NTR) 2022: Paul Witteman 2023: Even tot hier (BNNVARA), Niels van der Laan en Jeroen Woe 2025: Jiskefet (VPRO) 2026: NOS Jeugdjournaal (NOS)

Winnaars van de Zilveren Nipkowschijf Alle winnaars op chronologische volgorde:

Eervolle vermelding televisie

Reissmicrofoon en Prichettprijs Behalve de Nipkowschijf reikt de Stichting Nipkow ook de Zilveren Reissmicrofoon uit, het radio-equivalent van de Zilveren Nipkowschijf. Van 2003 tot 2009 werd de Zilveren Prichettprijs uitgereikt aan de beste 'omroepgerelateerde multimediale prestatie'.

Externe link Website Stichting Nipkowschijf Nipkowschijf, IKON

Categorie:Nederlandse televisieprijs