Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict 's-Hertogenbosch (1888-1918) geeft een overzicht van verkiezingen voor de Nederlandse Tweede Kamer in het kiesdistrict 's-Hertogenbosch in de periode 1888-1918.De verkiezingen in 1918 waren na de opheffing van de kiesdistricten de eerste verkiezingen waarbij de uitslag bepaald werd op grond van het stelsel van evenredige vertegenwoordiging.

Het kiesdistrict 's-Hertogenbosch was al ingesteld in 1848. De indeling van het kiesdistrict werd gewijzigd na de grondwetsherziening van 1887; tevens werd het kiesdistrict toen omgezet in een enkelvoudig district.Een enkelvoudig district vaardigde per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer. Tot het kiesdistrict behoorden vanaf dat moment de volgende gemeenten: Berlicum, Boxtel, Den Dungen, Esch, 's-Hertogenbosch, Nuland, Rosmalen en Vught.

Het kiesdistrict 's-Hertogenbosch vaardigde in dit tijdvak per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer.

Legenda vet: gekozen als lid van de Tweede Kamer.

6 maart 1888 De verkiezingen werden gehouden na vervroegde ontbinding van de Tweede Kamer.Bij de grondwetsherziening van 1887 was het aantal leden van de Tweede Kamer uitgebreid van een variabel aantal, afhankelijk van de bevolkingsomvang, naar een vast aantal van 100. Tegelijkertijd werd het aantal kiesdistricten uitgebreid.

6 maart Kiesgerechtigden 3.002 Opkomst 2.251 Geldige stemmen 2.236 Blanco stemmen 9 Kandidaten P.G.J. van der SchrieckAftredend en herkiesbaar Tweede Kamerlid voor 's-Hertogenbosch. 1.485 L. van Meeuwen 722

9 juni 1891 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

9 juni Kiesgerechtigden 2.977 Opkomst 949 Geldige stemmen 937 Blanco stemmen 7 Kandidaten P.G.J. van der Schrieck 837 J.W. Bergansius 30

10 april 1894 De verkiezingen werden gehouden na vervroegde ontbinding van de Tweede Kamer.De Tweede Kamer was ontbonden nadat een conflict was ontstaan tussen de Kamer en de regering.

10 april Kiesgerechtigden 3.033 Opkomst 907 Geldige stemmen 894 Blanco stemmen 12 Kandidaten P.G.J. van der Schrieck 809 J.P.R. Tak van Poortvliet 72

31 maart 1896 Pierre van der Schrieck, gekozen bij de verkiezingen van 10 april 1894, overleed op 5 maart 1896. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

31 maart Kiesgerechtigden 3.005 Opkomst 933 Geldige stemmen 878 Blanco stemmen 42 Kandidaten J.A. Loeff 787

15 juni 1897 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

15 juni Kiesgerechtigden 4.416 Opkomst 2.507 Geldige stemmen 2.453 Blanco stemmen 54 Kandidaten J.A. Loeff 2.024 P. Rink 429

14 juni 1901 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

14 juni Kiesgerechtigden 4.732 Opkomst 2.161 Geldige stemmen 2.123 Blanco stemmen 38 Kandidaten J.A. Loeff 1.636 D. de Klerk 487

20 augustus 1901 Jan Loeff, gekozen bij de verkiezingen van 27 maart 1888, nam zijn benoeming niet aan vanwege zijn toetreding op 1 augustus 1901 tot het na de verkiezingen geformeerde kabinet-Kuyper. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een naverkiezing gehouden.

20 augustus Kiesgerechtigden 4.732 Opkomst 1.782 Geldige stemmen 1.759 Blanco stemmen 23 Kandidaten A.F.O. van Sasse van Ysselt 1.493 J.A.A. Bosch 266

16 juni 1905 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

16 juni Kiesgerechtigden 5.341 Opkomst 2.707 Geldige stemmen 2.662 Blanco stemmen 45 Kandidaten A.F.O. van Sasse van Ysselt 2.251 S. van Houten 411

11 juni 1909 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

11 juni Kiesgerechtigden 5.951 Kandidaten A.F.O. van Sasse van Ysselt

Van Sasse van Ysselt was de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.

17 juni 1913 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

17 juni Kiesgerechtigden 6.466 Opkomst 4.094 Geldige stemmen 4.034 Blanco stemmen 60 Kandidaten A.F.O. van Sasse van Ysselt 3.521 J. Westerhof 513

15 juni 1917 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

15 juni Kiesgerechtigden 7.390 Kandidaten A.F.O. van Sasse van Ysselt

De zeven in de vorige Tweede Kamer vertegenwoordigde partijen hadden afgesproken in elkaars kiesdistricten geen tegenkandidaten te stellen.Na de verkiezingen in 1917 zou een grondwetsherziening van kracht worden waarbij het stelsel van evenredige vertegenwoordiging werd ingevoerd ter vervanging van het districtenstelsel. Het was daarom te verwachten dat er op korte termijn nieuwe verkiezingen zouden worden gehouden. Zie ook het artikel over de Pacificatie van 1917. Van Sasse van Yssel was derhalve de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.

Opheffing De verkiezing van 1917 was de laatste verkiezing voor het kiesdistrict 's-Hertogenbosch. In 1918 werd voor verkiezingen voor de Tweede Kamer overgegaan op een systeem van evenredige vertegenwoordiging met kandidatenlijsten van politieke partijen.

Categorie:Geschiedenis van 's-Hertogenbosch Categorie:Politiek in 's-Hertogenbosch Hertogenbosch 1888