Michal Shabtay (1952) is een Nederlandse mediakunstenaar, filmregisseur en curator. Sinds 1975 woont en werkt ze in Amsterdam.
Leven en werk Shabtay groeide op in Kiryat Tiv'on, een plaats in het noorden van Israël. Haar ouders zijn afkomstig uit Irak.https://jck.nl/nl/tentoonstelling/de-belofte-een-installatie-door-michal-shabtay. Gearchiveerd op 21 februari 2023. Van jongs af aan is film een belangrijk aspect in haar leven. Op jonge leeftijd keek ze al stiekem via een ventilatierooster naar films die werden vertoond in het plaatselijke filmhuis in Kiryat Tiv'on, maar vanaf het moment dat ze de film Blow-Up van Antonioni zag veranderde haar fascinatie voor film in een blijvende passie.Interview Michal Shabtay door Natasha Wiesemann, 18-11-2021.
Van 1972 tot 1975 studeerde Shabtay film aan de Universiteit van Haïfa. In 1975 emigreerde ze naar Nederland uit teleurstelling in de Israëlische bezettingspolitiek, waar ze haar opleiding vervolgde aan de Vrije Academie en de Koninklijke Academie voor Beeldende Kunst in Den Haag.https://www.filmfestival.nl/persoon/michal-shabtay. Gearchiveerd op 27 december 2021. Vanaf dat moment richtte zij zich op video-, performance- en installatiekunst.
Shabtay was getrouwd met editor, scenarioschrijver en regisseur Danniel Danniel (1950-2017) van 1973 tot 1999. Shabtay en Danniel werkten samen aan verschillende producties, waaronder Stations (1985), Ei (1986) en Mykosch (1995).
Sinds de jaren 80 is Shabtay's werk te zien geweest in verschillende (solo)tentoonstellingen en performances in Nederland, Israël, Amerika, Canada, Japan en andere Europese landen. Daarnaast heeft ze films en series voor de Nederlandse nationale televisie geschreven en geregisseerd, waaronder God Seekers (2003), 50 jaar SBK (2005), Islamic Art Treasures in Europe (2008), Shylock (2008) en Symposium Islamic Art in Contemporary context (2011). Ook is ze nauw betrokken geweest bij het Joods Historisch Museum, onder andere als gastcurator in 1998.
Binnen het oeuvre van Shabtay staat de verhouding tussen realiteit en verbeelding centraal. In haar werk maakt ze veel gebruik van haar kennis omtrent historische culturele tradities om hedendaagse ontwikkelingen te belichten.https://www.li-ma.nl/lima/catalogue/agent/michal-shabtay/67. Gearchiveerd op 22 december 2022. Kenmerkend voor haar werk is het intensief en persoonlijk gebruik van teksten, beelden en symbolen. Ook thema's zoals natuur, erotiek, geweld en oorlog keren regelmatig terug.
Ze is artistiek directeur van de Messis Foundation, een organisatie die zich inzet voor (socio)culturele projecten. miniatuur|Shylock performance in 2008. Foto: Giovanni Piesco
Shylock Shabtay's Shylock (2008) gaat over een personage uit Shakespeares stuk ‘De Koopman van Venetië'. Voor het maken van deze film werd Shabtay geïnspireerd door een optreden van Gareth Armstrong. In het verhaal van Shakespeare wordt Shylock geportretteerd als schurk, en heeft hij slechts één vriend. Deze vriend, Tubal, is naast Shylock het enige andere Joodse personage in Shakespeares werk. Shabtay's film is een verkenning van het tragische, grappige en vaak ondraaglijke leven van de bekendste Jood uit de toneelgeschiedenis – door de ogen van Tubal. In de ‘one-man film' speelt Cahid Ölmez verschillende rollen, waaronder die van Shylock en van hoofdpersoon Tubal.https://www.filmfestival.nl/film/shylock, Interview Michal Shabtay door Natasha Wiesemann, 18-11-2021, Shylock (film, 2009]. Gearchiveerd op 13 juli 2022. Het werk werd vertoond op verschillende filmfestivals.
Song of Songs Song of Songs (1987) is een theaterstuk dat Shabtay zelf beschrijft als Hooglied. Deze performance bestond uit negen monitors die op het podium werden verplaatst door in zwarte kleding gehulde acteurs. Op de schermen werden verschillende videofragmenten afgespeeld, terwijl de monitors middels een vaste choreografie over het podium werden bewogen. In het stuk wordt door een verteller op de negende monitor de Song of Songs voorgedragen. Het verhaal gaat over een bruid en bruidegom en hun traditionele Joodse bruiloft ceremonie. Over het algemeen zijn er steeds twee monitors gereserveerd voor de rol van bruid en bruidegom, terwijl de overige zes monitors decoratieve en symbolische scenes tonen. Het werk vertaalt Shabtay's blik op relationele Oosterse tradities.Jonker, Pim. "Song of Songs." Mediamatic Magazine vol. 1 # 3 (1987).
Werk Films 1977: Northsea 1979: Landscape 1, 2 en 3 1983: L'Odalisque 1984: Pas de Deux 1985: Monodrama 1986: Song of Songs 1987: Elegy 1991: MarshalArt 1992: The Henny Penny Picture book 2003: God Seekers 2003: Dei Ook 2004-6: 50 jaar SBK 2006-8: Shylock 2007-8: Islamic Art in Europe
Productie-design 1981: The Way to Paris [Nederlandse Film en Televisie Academie] 1985: Stations [Danniel Danniel] 1987: Ei [Studio Nieuwe Gronden] 1990: Viaduc [Cinetim Productie] 1992: Kiekeboe [Circe Film television series] 1994: Mykosch [Stichting Toekomst] 1995: Schijnsel [Frans van de Staak] 1997: De Poolse Bruid [Ijswater Films] 1999: Gered Gereedschap [Open Studio Producties]
Scenario's 1986: Ei (coauteur) [Studio Nieuwe Gronden] 1990: Viaduc (coauteur) [N.P.S.] 1994: Mykosch (coauteur) [Stichting Toekomst] 1997: A Long Day's Journey Into Night (documentaire) 1998-9: Sax is de schuld [Studio Nieuwe Gronden] 2000: Meisje (synopsis) 2001-3: Nomad Tale [De Productie] 2006-8: Shylock [De Productie]
Tentoonstellingen (selectie) +Tentoonstellingen Michal Shabtay (selectie)JaartalWerkLocatie1980North SeaHet Kijkhuis, Den Haag (solo)1983L'OdalisqueHet Kijkhuis, Den HaagTime Based Arts, Amsterdam (solo)HCAK, Den Haag (solo)Pulchri Studio, Den HaagMakkom, Amsterdam1984Pas De DeuxPerfo 2 – Lantaarn/Venster, RotterdamTime Based Arts, Amsterdam (solo)Burgerweeshuis, Deventer (solo)Studium Generale, Eindhoven (solo)1985MonodramaDutch Video Arts, KopenhagenWestern Front, VancouverMuseum van Moderne Kunst, ViennaDe Princessehof, Leeuwarden (solo)e.a.1986Elegy Nederlands Theater Instituut, AmsterdamBezalel, Jeruzalem (solo)Video Biennale – Medelin, ColombiaStijlloos 86, RotterdamMedia Alliance – The Kitchen, New Yorke.a.1987Song of SongsShaffy Theater, Amsterdam (solo)Scan, TokyoMuseum of Modern Art, Tel AvivStichting Burcht, Leidene.a.1991MarshalArt KunstRAI, AmsterdamPortable Gallery, Bergen aan ZeeWatertoren, Den HelderTime Based Arts, Amsterdam (solo)1994Henny Penny Picture BookW139, Amsterdame.a.1996De Poolse BruidGemeente Museum, ArnhemGemeente Museum, AlkmaarCentrum voor Beeldende Kunst, Leiden1997Het BelofteJoods Historisch Museum, Amsterdam (solo)Artotheek Zuidoost, AmsterdamDe Waag, HaarlemA.B.C., Haarlem1988Naar mijn EvenbeeldJoods Historisch Museum (gastcurator)200330 Years Video ArtRena Sofia Museum, MadridMADK Szn Jose, Costa RicaMuseum Patio Herreriano ValladolidMuseum of Contemporary Art, Zagreb
Collecties Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed: Pas de Deux LIMA: The Henny Penny Picture Book, Elegy, Monodrama, L'Odalisque, Landscape 1, 2 en 3, Northsea Stedelijk Museum Amsterdam: Elegy National Gallery of Canada: Amour Endormi
Categorie:Nederlands regisseur Categorie:Mediakunstenaar