Het Rassemblement du Centre (RDC) was een Franstalige Belgische politieke stroming binnen de Parti Social Chrétien (PSC) en later het Centre démocrate humaniste (cdH). De stroming ontstond begin 1982 uit PSC-parlementsleden die het Centre Politique des Indépendants et Cadres Chrétiens (CEPIC) hadden verlaten en uit enkele parlementsleden die niet tot een georganiseerde interne stroming behoorden. In een studie over de geschiedenis van de PSC beschreef Paul Wynants het Rassemblement du Centre als een discretere en gematigder voortzetting van deze politieke stroming.Paul Wynants, 'Du PSC au CDH. I. 1981-1999', Courrier hebdomadaire du CRISP, nr. 1889, 2005, p. 7.

Aan het begin van de jaren 2000 gold het RDC binnen het cdH als de rechtervleugel van de partij. Richard Fournaux, burgemeester van Dinant en federaal volksvertegenwoordiger, trad daarbij op als voorman van de stroming.Paul Wynants, 'Du PSC au CDH. II. 1999-2004', Courrier hebdomadaire du CRISP, 2005/30, nrs. 1895-1896, p. 52, doi:10.3917/cris.1895.0005. Na de overstap van Fournaux en een aantal medestanders naar de Mouvement Réformateur (MR) in 2004 verloor het RDC een belangrijk deel van zijn leidinggevende kern.Paul Wynants, 'L’évolution du CDH (2004-2011). I. Juin 2004-décembre 2007', Courrier hebdomadaire du CRISP, nrs. 2131-2132, 2012, pp. 78-79.

Ontstaan

Binnen de PSC bestonden sinds lange tijd georganiseerde interne stromingen of zogenoemde politieke families. Het CEPIC vertegenwoordigde daarbij de rechtervleugel. Na de zware verkiezingsnederlaag van de PSC bij de parlementsverkiezingen van november 1981 werden deze interne tegenstellingen binnen de partij opnieuw ter discussie gesteld. Vooral het CEPIC kwam onder druk te staan. Op 19 januari 1982 werd het CEPIC in vereffening gesteld nadat zijn parlementaire vertegenwoordigers de organisatie hadden verlaten.

De voormalige CEPIC-parlementsleden vormden vervolgens, samen met enkele zogenoemde sans famille, PSC-politici die niet bij een van de georganiseerde interne stromingen waren aangesloten, het Rassemblement du Centre.Jozef Smits, 'De standenvertegenwoordiging in de Christelijke Volkspartij en de Parti Social Chrétien', Res Publica, jrg. 24, nr. 1, 1982, pp. 115-116. De archiefinventaris van de papieren van PSC-politicus Pierre Mainil vermeldt zowel een communiqué van mandatarissen die op 19 januari 1982 uit het CEPIC traden als een Manifeste de fondation du Rassemblement du Centre van 4 februari 1982.Thomas Smets, Inventaire des archives de Pierre Mainil (1925-2013), Centre d'Archives et de Documentation du CPCP, 2017, p. 13.

Volgens politicoloog Jozef Smits telde het RDC kort na zijn ontstaan twaalf PSC-parlementsleden. Daarmee vormde het op dat moment de grootste van de onderscheiden groepen binnen de parlementaire vertegenwoordiging van de PSC. De initiatiefnemers beoogden volgens Smits de partij opnieuw rond het politieke centrum te groeperen en de bestaande, sterk geïnstitutionaliseerde interne stromingen af te bouwen.

Op 16 februari 1982 beperkte de PSC bovendien de rechten van interne tendensen. Zij mochten onder meer geen parallelle partijstructuren uitbouwen, zelfstandig publieke standpunten namens een stroming innemen of afzonderlijk leden werven. Volgens Wynants droegen deze maatregelen ertoe bij dat de interne politieke families minder zichtbaar werden.

Positie binnen de PSC en het cdH

Het Rassemblement du Centre bleef een interne stroming en ontwikkelde zich niet tot een afzonderlijke politieke partij. De archieven van Pierre Mainil bevatten documenten over het RDC uit verschillende latere perioden, waaronder een reflectienota uit 1984, organisatorische documenten uit 1996 en een nota uit 1998 over de plaats en de rol van het Rassemblement du Centre. Daarmee is de organisatorische aanwezigheid van de stroming ten minste tot het einde van de jaren 1990 gedocumenteerd.

In 2002 veranderde de PSC zijn naam in Centre démocrate humaniste (cdH). Binnen de vernieuwde partij bleef het RDC herkenbaar als een stroming aan de rechterzijde. In zijn analyse van de ontwikkeling van PSC naar cdH omschreef Wynants Richard Fournaux in 2003 als de voorman van het Rassemblement du Centre en het RDC als de rechtervleugel van de partij.

Voorzittersverkiezing van 2003

In september 2003 stelde Fournaux zich kandidaat voor het voorzitterschap van het cdH. Hij nam het daarbij op tegen zittend partijvoorzitter Joëlle Milquet, Denis Grimberghs en Fabrice Salembier. Fournaux had zich in de voorafgaande jaren kritisch opgesteld tegenover de sociaaleconomische profilering van de partij en stond positiever tegenover samenwerking met de liberale MR.

Bij de voorzittersverkiezing werden 13.408 geldige stemmen uitgebracht. Milquet werd herkozen met 8.392 stemmen (62,61%). Fournaux eindigde als tweede met 3.795 stemmen (28,31%). Grimberghs behaalde 941 stemmen (7,02%) en Salembier 275 stemmen (2,05%).Paul Wynants, 'Du PSC au CDH. II. 1999-2004', Courrier hebdomadaire du CRISP, 2005/30, nrs. 1895-1896, p. 54, doi:10.3917/cris.1895.0005.

Breuk in 2004 en verzwakking

Eind januari 2004 kondigde Fournaux zijn vertrek uit het cdH en zijn overstap naar de MR aan. Op 29 januari kwam in Gembloux een veertigtal personen bijeen die volgens Wynants grotendeels tot het Rassemblement du Centre behoorden. Ongeveer twee derde van de aanwezigen wilde in het cdH blijven; de anderen besloten Fournaux in de richting van de MR te volgen. De groep die vertrok, wilde een eigen beweging oprichten die met de MR verbonden zou zijn.Paul Wynants, 'Du PSC au CDH. II. 1999-2004', Courrier hebdomadaire du CRISP, 2005/30, nrs. 1895-1896, p. 56, doi:10.3917/cris.1895.0005.

De overstap van Fournaux was daarmee geen collectieve overstap van het gehele Rassemblement du Centre. De beweging verloor echter wel verscheidene van haar belangrijkste figuren. In een latere studie over de ontwikkeling van het cdH stelde Wynants dat het Rassemblement du Centre door het vertrek naar de MR van zijn voornaamste protagonisten zijn leidinggevende kern had verloren.

Categorie:Les Engagés (politieke partij) Categorie:Christendemocratie in België