Michel Portal (Bayonne, 27 november 1935 – Parijs, 12 februari 2026) was een Franse muzikant (klarinet, saxofoon, basklarinet, bandoneon) en componist. Als een 'allround muzikant die op veel stilistische bruiloften danst' (Ekkehard Jost), ontpopte hij zich zowel in de jazz als als klassieke solist en met ensembles van nieuwe muziek. Als basklarinettist zorgde hij voor belangrijke stilistische en technische impulsen.
Biografie Portal, die opgroeide met Baskische folklore (zijn grootvader leidde een fanfare), leerde klarinet vanaf 6-jarige leeftijd. Tijdens zijn schooltijd was hij enthousiast over jazz, maar voltooide hij een klassieke opleiding tot klarinettist. Hij voltooide zijn instrumentale studie aan het conservatorium van Parijs met een eerste prijs in 1958. Aan het begin van zijn muzikale carrière legde Portal zich toe op klassieke muziek en hedendaagse Europese concertmuziek. Vanaf 1967 maakte hij deel uit van het ensemble Musique Vivante (inclusief grensverleggende interpretaties door Luciano Berio, Pierre Boulez en Karlheinz Stockhausen).Bovendien wijdde hij zich o.a. als metgezel van Édith Piaf ook op populaire muziek. Getriggerd door een concert van Dizzy Gillespie, verdiepte hij zijn voorkeur voor jazz vanaf het midden van de jaren 1960. Hij speelde basklarinet en altsaxofoon met o.a. Jef Gilson, François Tusques, Jean-Luc Ponty en André Hodeir. De bandoneon werd later toegevoegd (voor het eerst gehoord in Mauricio Kagels Exotica). Sinds het begin van de jaren 1970 was hij een van de prominente vertegenwoordigers van de Franse freejazz. Met componist en trombonist Vinko Globokar, Jean-Pierre Drouet en Carlos Roqué Alsina was hij medeoprichter van het improvisatiekwartet New Phonic Art.
Portal breidde zijn muzikale kennis uit door internationale muzikale contacten. Hij zette zijn samenwerking voort met Joachim Kühn, die in de jaren 1960 begon en speelde ook met musici als Anthony Braxton, Jack DeJohnette, Daniel Humair, Barre Phillips, John Surman, Bernard Lubat, Dave Liebman, Louis Sclavis, Nguyên Lê, Susanne Abbuehl en Vernon Reid. Hij werkte in duo's met accordeonist Richard Galliano en pianist Martial Solal en sinds 2009 met Yaron Herman. Sinds 1975 schreef Michel Portal ook tal van filmmuziek en was actief als vertolker van nieuwe muziek en klassieke klarinetconcerten.
Portal overleed op 12 februari 2026 op 90-jarige leeftijd.Mort de Michel Portal, un musicien sans frontières
Prijzen en onderscheidingen 1959: Conservatoire Supérieur de Paris 1963: Concours International de Genève et du Jubilé Suisse 1968: Prix Django Reinhardt 1983: Grand Prix International de la Musique
Discografie 1966: André Hodeir: Anna Livia Plurabelle 1969: Our Meanings and Our Feelings; Karlheinz Stockhausen: Aus den sieben Tagen 1970: Alan Silva en het Celestrial Communication Orchestra: Seasons; Mauricio Kagel: Exotica 1971: Splendid Yzlment; New Phonic Art 1972: Michel Portal Unit: A Chateauvallon – No, No But It May Be (met Bernard Vitet, Beb Guérin, Léon Francioli, Pierre Favre, Tamia) 1974/1981: L'ombre rouge (met Louis Sclavis, Christian Escoudé, Joseph Dejean, Claude Barthélémy, Daniel Humair e.a.) 1976: Chateauvallon '76 (met Léon Francioli, Beb Guérin, Bernard Lubat) 1979: Dejarmé Solo (solo) 1987: Turbulence (met Harry Pepl, Andy Emler, André Cecarelli e.a.); Men's Land 1988: Portal/Kühn/Humair/Solal/Jenny-Clark/Ducret: 9-11 P.M. Town Hall (allen op drie nummers) 1991/1992: Any way 1994/1995: Musiques de Cinemas (met Juan José Mosalini, Doudou N’Diaye Rose, Ralph Towner e.a.) 1995: Michel Portal – Richard Galliano: Live 1997: Dockings (met Markus Stockhausen, Bojan Zulfikarpašić, Bruno Chevillon, Steve Swallow, Joey Baron) 2000: Michel Portal/Steven Kent/Mino Cinelu: Burundi 2001/2002: Minneapolis We Insist! 2004: Michel Portal – Richard Galliano: Concerts 2006: Birdwatcher (met Airto, Tony Hymas, Tony Malaby, François Moutin e.a.) 2016: Radar - Live at theater Gütersloh - Intuition (European jazz legends 07) 2017: Michel Portal & Quatuor Ebene: Eternal Stories (Erato Records), met Richard Héry, Xavier Tribolet, Streichquartett Quatuor Ébène 2021: MP84 (met Bojan Zulfikarpašić, Bruno Chevillon, Lander Gyselinck en Nils Wogram) - Label Bleu
Filmografie 1970: Hoa-Binh 1979: Écoute voir… 1979: Les chiens 1979: L'adoption 1980: Un page d'Amour 1981: L'ombre rouge 1982: Le retour de Martin Guerre 1984: L'ennemi public n° 2 1986: Max mon amour 1987: Yeelen 1987: Le moine et la sorcière 1988: Milan noir 1988: Une histoire de vent 1988: Prisonnières 1988: Natalia 1988: En toute innocence 1989: Le train de Vienne 1989: Les enfants de desordre 1989: Die toten Fische 1989: Le diable en ville 1990: Angels 1990: Aventure de Catherine C. 1990: Dr. Petiot 1992: La peur 1992: Le retour de Casanova 1992: Poulets à l'amende 1993: Pour demain 1994: La machine 1994: Eugénie Grandet 1996: Le bel été 1914 1997: Buud Yam 1998: De gré ou de force 1998: Un fait divers 1999: C'est quoi la vie? 2000: La dette 2000: Aïe 2000: Passionnément 2002: L'enfant des lumières 2002: À cause d'un garçon 2003: Un fils de notre temps 2005: Jusqu'au bout 2006: Les aventuriers des mers du Sud 2010: Cigarettes et bas nylon
Literatuur Wolf Kampmann (Hrsg.), unter Mitarbeit von Ekkehard Jost: Reclams Jazzlexikon. Reclam, Stuttgart 2003, . Martin Kunzler: Jazz-Lexikon. Band 2: M–Z (= rororo-Sachbuch. Bd. 16513). 2. Auflage. Rowohlt, Reinbek bei Hamburg 2004, . Ian Carr, Digby Fairweather, Brian Priestley: Rough Guide Jazz. Der ultimative Führer zum Jazz. 1800 Bands und Künstler von den Anfängen bis heute. 2., erweiterte und aktualisierte Auflage. Metzler, Stuttgart/Weimar 2004, , S. 547.
Categorie:Frans klarinettist Categorie:Frans saxofonist Categorie:Frans componist