De Wetgevende Yuan (Wetgevend Bestuurslichaam) is het parlement van Taiwan (Republiek China). Het is gevestigd in de hoofdstad Taipei.
Taiwan heeft een eenkamerstelsel. De Wetgevende Yuan heeft 113 leden die direct worden verkozen door de inwoners van Taiwan. De zittingstermijn van een lid van de Wetgevende Yuan is 4 jaar waarna er nieuwe verkiezingen worden gehouden.
De Wetgevende Yuan is verantwoordelijk voor de goedkeuring van wetgeving die daarna wordt ondertekend door de president. De Wetgevende Yuan is ook verantwoordelijk voor constitutionele zaken zoals het veranderen van de grondwet (wat moet gebeuren onder een nationaal referendum), terugroeping van de president en afzetting van de president (wat het hooggerechtshof dan beoordeelt).
Verkiezingen en termijnen De door de Kwomintang geleide overheid van de Republiek China trok zich terug naar Taiwan in 1949, het jaar na de eerste Parlementsverkiezingen in 1948. De Kwomintang bleef soevereiniteit claimen van het vasteland van China. Het termijn van de leden van de Wetgevende Yuan werd verlengd totdat er verkiezingen konden worden gehouden in de originele kiesdistricten.
Na dat Taiwanezen vroegen om meer democratie werden er aanvullende verkiezingen gehouden in Taiwan (provincie) vanaf 1969 en delen van Fujian vanaf 1972. De gekozen wetgevers in deze beperkte verkiezingen bleven aan met de wetgevers die in 1948 waren gekozen.
Deze situatie bleef totdat het hooggerechtshof op 21 juni 1991 besloot dat alle leden van de Wetgevende Yuan die aan waren gebleven door verlengde termijnen met pensioen moesten. +TermijnLengteEchte lengte van termijnVerkiezingenZetelsGebiedNotitie1Eerst 3 jaar, maar het limiet werd verwijderd nadat Kwomintang zich terug trok naar Taiwan.8 mei 1948-31 december 1991 (wetgever wiens termijn verlengd was.)/31 januari 1993 (wetgevers voor bepaalde tijd).1948 verkiezing759Enige verkiezing die werd gehouden op het vasteland van China.509 leden gingen mee naar Taiwan1969 aanvullende verkiezingen11Verkozen in Taiwan (provincie).Zelfde termijn als 1948 leden.1972 aanvullende verkiezingen51Verkozen in Fujian en Taiwan (provincie), Republiek ChinaTermijn 3 jaar.1975 aanvullende verkiezingen52Verkozen in Republiek China (Taiwan).Termijn 3 jaar verlengd naar 5 jaar.1980 aanvullende verkiezingen97Termijn 3 jaar.1983 aanvullende verkiezingen981986 aanvullende verkiezingen1001989 aanvullende verkiezingen130Termijn 3 jaar. T/m 31 januari 1993.23 jaar1 februari 1993-31 januari 19961992 verkiezingen161Totale herverkiezing in Republiek China (Taiwan)31 februari 1996-31 januari 19991995 verkiezingen164Republiek China (Taiwan)41 februari 1999-31 januari 20021998 verkiezingen22551 februari 2002-31 januari 20052001 verkiezingen61 februari 2005-31 januari 20082004 verkiezingen74 jaar1 februari 2008-31 januari 20122008 verkiezingen113Verandering in kiessysteem, termijn lengte en aantal zetels.81 februari 2012-31 januari 20162012 verkiezingen91 februari 2016-31 januari 20202016 verkiezingen101 februari 2020-31 januari 20242020 verkiezingen111 februari 20242024 verkiezingenZittende Wetgevende Yuan.
Kiessysteem Tijdens het 4e, 5e en 6e termijn had de Wetgevende Yuan 225 leden.
De leden werden als volgt verkozen:
168 leden werden verkozen door de meeste stemmen te krijgen in verschillende lokale kiesdistricten met meerdere kandidaten op de lijst van ieder een verschillende partij of een onafhankelijke lid. (1e stembiljet) 41 werden verkozen door het aantal stemmen dat de politieke partij kreeg op landelijk niveau. (2e stembiljet) 8 stemmen waren voor burgers die in het buitenland wonen en die werden geselecteerd op het aantal stemmen dat de politiek partijen landelijk kregen. 8 zetels waren voor de inheemse bevolking.
Sinds het 7e termijn worden de 113 leden als volgt verkozen: 73 leden worden verkozen door de meeste stemmen te krijgen in een lokaal kiesdistrict. Met meerdere kandidaten op de lijst van ieder een andere partij of een onafhankelijke kandidaat. (1e stembiljet) 34 leden worden verkozen door het aantal stemmen dat de partij krijgt op landelijk niveau. Als een partij minstens 5% van de stemmen heeft komt die in de Wetgevende Yuan. (2e stembiljet) 6 zetels worden verkozen door de inheemse bevolking.
Samenstelling Wetgevende Yuan per termijn +TermijnOverheidVoorzitterOppositieTotaal aantal zetelsPartijPartijleiderZetelsZetelsPartijleiderPartij1ste (1992)KMTLee Teng-hui94Liu Sung-pan21Hsu Hsin-liangDPP1301CYP2eKMTLee Teng-hui95Liu Sung-pan51Hsu Hsin-liang (1992-1993) Shih Ming-teh (1993-1995)DPP1621Ju Gau-jengCSDP3eKMTLee Teng-hui85Liu Sung-pan54Shih Ming-teh (1995-1996) Hsu Hsin-liang (1996-1998)
Lin Yi-Hsiung (1998DPP16421Chen Kuei-miaoNP4eKMTLee Teng-hui (1998-2000) Lien Chan (2000-2001)123Wang Jin-pyng70Lin Yi-hsiung (1998-2000) Frank Hsieh (2000-2001)DPP22511Chou Yang-shanNP4DUT3DNPA1NNA1TIP5eDPPFrank Hsieh (2001-2002) Chen Shui-bian (2002-2004)87Wang Jin-Pyng68Lien ChanKMT22546James SoongPFP13Huang Chu-wenTSU1Yok Mu-mingNP6eDPPSu Tseng-chang (2005) Yu Shyi-kun (2006-2007) Chen Shui-bian (2007-2008)89Wang Jin-pyng79Lien Chan (2004-2005) Ma Ying-jeou (2005-2007)
Wu Po-Hsiung (2007)
Chiang Pin-Kung (2007)
Wu Po-hsiung (2007-2008)KMT22534James SoongPFP12Huang CHU-wen (2004) Shu Chin-Chiang (2005-2006)
Huang Kun-hei (2007-2008)TSU6Chang Po-yaNPSU1Yok Mu-mingNP7eKMTWu Po-hsiung (2008-2009) Ma Ying-jeou (2009-20012)81→74Wang Jin-Pyng27→33Chen Shui-bian (2008) Tsai Ing-wen (2008-2012)DPP1133Lin Pin-kuanNPSU0→1Onafhankelijk1James SoongPFP8eKMTMa Ying-jeou (2012-2014) Wu Den-Yih (2014-2015)
Eric Chu Li-luan (2015-2016)64→66Wang Jin-Pyng40Tsai Ing-wen (2012) Su Tseng-chang (2012-2014)
Tsai Ing-wen (2014-2016)DPP1133Huang Kun-hueiTSU3→2James SoongPFPOnafhankelijk1→02→1Lin Pin-kuanNPSU9eDPPTsai Ing-wen (2016-2018) Cho Jung-tai68Su Jia-chyuan35Huang Min-hui (2016) Hung Hsiu-chu (2016-2017)
Wu Den-yih (2017-2020)KMT1135Huang Kuo-chang (2016-2019) Chiu Hsien-chih (2019)Hsu Young-ming (2019-2020NPP3James SoongPFPOnafhankelijk11Lin Pin-kuanNPSU10eDPPCho Jung-tai (2020) Tsai Ing-wen (2020)62Yu Shyi-kun38Lin Jung-te (2020) Johnny Chiang (2020)KMT1132Onafhankelijk (KMT coalitie)5Ko Wen-jeTPP3Hsu Yung-ming (2020)Chiu Hsien-chih (2020)Kao Yu-ting (2020)Chen Jiau-hua (2020-)NPP1Chen Yi-chihTSPOnafhankelijk11Onafhankelijk11eDPPWilliam lai51Han Kuo-yu52Eric ChuKMT2Onafhankelijk (KMT coalitie)8Ko Wen-jeTPP
Protesten en opstootjes Zonnebloem beweging In 2014 werd de Wetgevende Yuan vanaf 18 maart voor enkele weken bezet door honderden studenten om een Handelsverdrag met China. De studenten waren bang dat het handelsverdrag Taiwan het de economie aan zou tasten en dat het kwetsbaar zou worden voor druk uit China. De studenten verlieten de Wetgevende Yuan op 10 april. Uit de protesten kwam de politieke partij de New Power Party (NPP).
Opstootjes Opstootjes in de Wetgevende Yuan komen af en toe voor. In 2013 gingen twee leden van de Wetgevende Yuan elkaar te lijf. Terwijl andere leden water naar elkaar gooiden. Het ging over Kerncentrales. In 2017 waren er opnieuw opstootjes ditmaal over een infrastructuurproject. De leden gooiden met stoelen en vochten met elkaar. Op 29 juni 2020 blokkeerden 20 leden van de Kwomintang (KMT) de Wetgevende Yuan met stoelen. Dit kwam nadat de president een bekende op een hoge positie neerzette. Op 27 november 2020 werden er met varkensdarmen gegooid door de oppositie partij de KMT naar premier Su Tseng-chang. Ze waren boos over het toestaan van invoer van varkensvlees met ractopamine.
Categorie:Taiwanese overheid Categorie:Wetgevende macht