thumb| Festivalcentrum Het Theaterfestival (Kaaitheater, 2017) Het TheaterFestival Vlaanderen is een jaarlijks podiumkunstenfestival dat de beste, belangwekkendste of artistiek en maatschappelijk relevantste voorstellingen van het afgelopen seizoen presenteert. Het festival ontvangt werkingssubsidies binnen het Kunstendecreet van de Vlaamse Overheid.Subsidietoekenningen Kunstendecreet 2017-2021 Het wordt afwisselend georganiseerd in Antwerpen en Brussel.
Historiek thumb| Don Verboven, coördinator 2007-2010|200px thumb| Els De Bodt, coördinator, 2011-2014|200px De organisatie Het TheaterFestival Vlaanderen vzw werd in 1987 opgericht.Pol Arias, 'Het Theaterfestival', in: Etcetera, jg. 5, nr. 6, juni 1987. Gearchiveerd op 29 september 2022. Het festival zelf werd echter tot en met de editie van 2005 samen met Nederland georganiseerd onder de naam Het Theaterfestival. Sinds 2006 bestaat er een afzonderlijk Nederlands (Het Nederlands Theater Festival, ook bekend als TF-1 of TF, in Amsterdam) en Vlaams luik (Het Theaterfestival), afwisselend in Brussel en Antwerpen). Beide festivals zorgen voor een eigen selectie en wisselen daarvan drie voorstellingen uit. Deze uitwisseling wordt ondersteund door het Vlaams-Nederlands huis deBuren en De Brakke Grond. Het Vlaamse festival heeft voortaan een eigen jury, die evenwel nog steeds zowel naar Vlaamse als Nederlandse voorstellingen kijkt. De editie van 2006 heeft ook een aparte jury die drie kinder- en jeugdproducties selecteerde uit de tien producties die jeugdprogrammatoren van de Vlaamse cultuur- en gemeenschapscentra nomineerden. Michel Price wordt de eerste festivalcoördinator van het Vlaamse Theaterfestival. De traditie van de State of the Union, die aan het begin van elke festivaleditie wordt uitgesproken, blijft behouden.Alle States of the Union ooit, website Het Theaterfestival. Gearchiveerd op 1 juni 2023.
In 2007 volgde Don Verboven Michel Price op als festivalcoördinator. Hij leidde vier edities en gaf in 2011 de fakkel door aan Els De Bodt.Sarah Vankersschaever, We moeten weer hét Theaterfestival zijn, in: De Standaard, 27 augustus 2010. In het voorjaar van 2015 werd Kathleen Treier aangesteld als nieuwe festivaldirecteur. Omwille van haar zwangerschap leidde Hendrik De Smedt (die actief was bij A Two Dogs Compagny en Mette Ingvartsen) de editie van 2015. Vanaf de editie van 2016 nam Kathleen Treier definitief de leiding over.Kathleen Treier directeur Vlaams Theaterfestival, in: Theaterkrant.nl, 16 maart 2015. Gearchiveerd op 10 december 2022. In 2021 volgde Nora Mahammed haar op.
De verschillende festivaldirecties en -jury's legden telkens eigen accenten. Sommige edities van het festival pretendeerden de beste voorstellingen van het voorbije seizoen te tonen. Andere edities focusten eerder op de keuze van een jury die belangwekkende, maatschappelijke relevante voorstellingen wilde tonen om het publiek zo hun kijk op een doorsnede van het podiumkunstenlandschap te bieden.
Circuit X
In 2011 introduceerde Het Theaterfestival voor het eerst Circuit X. Dit initiatief van LOCUS (steunpunt lokaal cultuurbeleid), VTI (steunpunt voor de podiumkunsten) (later Kunstenpunt) en Het Theaterfestival geeft een nieuwe generatie talentvolle podiumkunstenaars de kans om hun werk te tonen in cultuur- en gemeenschapscentra in heel Vlaanderen. Circuit X is zo een kwaliteitslabel, dat staat voor verrassende voorstellingen van makers die nog niet zo bekend zijn bij het grote publiek.
Randprogramma Naast de festivalselectie biedt Het Theaterfestival ook een randprogramma aan. De samenstelling daarvan verschilt van jaar tot jaar, maar terugkerende elementen zijn zijn debatten, boekpresentaties, nabesprekingen bij voorstellingen, tentoonstellingen, de dagkrant van het festival, Studio Villanella, voorstellingen uit het amateurtheater, een summerschool kunstkritiek en prijsuitreikingen zoals de Vlaamse Cultuurprijs voor Podiumkunsten of de Roel Verniersprijs. De noemer waaronder dit randprogramma wordt aangekondigd wijzigt doorheen de jaren (bv.: parallelprogramma, contextprogramma,...), vaak samen met de komst van een nieuwe festivalcoördinator.
Festivalselectie per editie 2006 thumb| Hans Lenders, jurylid 2006|200px thumb| Guy Cassiers, State of the Union 2006|200px Van 24 augustus tot en met 2 september in Antwerpen. Jury volwassenen: Mesut Arslan, René van den Pluijm en Michel Price Kinder- en jeugdtheaterjury: Veerle Anthonis, Tuur Devens, Machteld Geudens, Liv Laveyne, Hans Lenders en Gerhard Verfaillie State of the Union: Guy Cassiers Selectie voor volwassenen Au nom du père (Toneelgroep Ceremonia en Toneelhuis). Tekst en regie van Eric De Volder Oorlog (Theater Zuidpool) Hersenschimmen (ro theater). Regie van Guy Cassiers naar de roman van J. Bernlef Platform (NTGent). Regie van Johan Simons naar de roman van Michel Houellebecq Hoop (Toneelhuis) en STUK Kunstencentrum. Van en met Abke Haring Fimosis (Theater Antigone. Van en met Peter Monsaert en Jan Sobrie Rollende Road Show (NTGent en Wunderbaum) Opening Night (Toneelgroep Amsterdam, NTGent) Kinder- en jeugdselectie Verzeten (Luxemburg) Van binnen moet je wezen (Blauwe Engel & Woelige Baren) Titus (Kopergietery) Andere genomineerden: Het Fluistertheater van Floor, Oto en Titus (Droomedaris Rex). Teksten van Michael De Cock, gespeeld in een installatie van Stef Depover Beestenbende (Ensemble Leporello). Op basis van het boek Misschien wisten zij alles van Toon Tellegen Marie-L (Stella Den Haag) Orfee (Theater Froe Froe) Bol de wereld (4Hoog) Het blauwe uur (Toneelhuis, HETPALEIS, Lotte Van den Berg As you like it (Toneelhuis). Productie met jongeren in een regie van Peter Seynaeve
Producties uit de Nederlandse selectie U bent mijn moeder (HETPALEIS) Bagdad blues (Keesen & Co) 2007 Van 23 augustus tot en met 1 september 2007 in Brussel. Jury volwassenen: Neske Beks, Hanneke Paauwe en Dirk Verstockt. Kinder- en jeugdtheaterjury: Veerle Anthonis, Tuur Devens, Machteld Geudens, Liv Laveyne, Hans Lenders en Gerhard Verfaillie State of the Union: Bart MeulemanState of the Union Bart Meuleman - 2007. Gearchiveerd op 20 september 2020. Selectie voor volwassenen Onschuld (KVS en ro theater Liga (Kassys) Tinseltown (Abattoir Fermé) We People (Union Suspecte) Le sous-sol (Peeping Tom) Bonanza (Berlin) The Bult and the Beautiful (Theater Antigone). Regie van Bart Meuleman Mug inn (Mugmetdegoudentand) Jeugdtheaterselectie Lava - een bodemonderzoek (Studio Orka) Pakman (Raven Ruëll, Michiel Van Cauwelaert, Bruno Vanden Broecke en Nico Sturm) / Theater Artemis Zwijnen! (Mieja Hollevoet en BRONKS) Producties uit de Nederlandse selectie mighytsociety4 (Mightysociety, Eric de Vroedt) Richard III (ro theater) Vielfalt (Jakop Ahlbom) 2008 Van 22 tot 30 augustus 2008 in Antwerpen (deSingel (festivalcentrum), Monty, Bourla). Jury: Kristof Jonckheere (Buda, Kortrijk), Karlien Vanhoonacker (VRT-journaliste), theatermaker Jur van der Lecq en jurycoördinator en festivaldirecteur Don Verboven (de jury’s voor jeugd- en volwassenenproducties werden dit jaar geïntegreerd). State of the Union: Sidi Larbi Cherkaoui De Keuze Droesem (Inne Goris, Zeven) Global anatomy (Benjamin Verdonck en Willy Thomas, KVS) I/II/III/IIII (Kris Verdonck) The ballad of Ricky and Ronny (MaisonDahlBonnema) Maybe forever (Meg Stuart en Philipp Gehmacher, Damaged Goods) Romeinse tragedies (Toneelgroep Amsterdam en Kaaitheater) Tien geboden, deel 1 (NTGent en Wunderbaum) Altijd prijs (Arne Sierens, Compagnie Cecilia en HETPALEIS) Thierry (Peter Seynaeve, JAN) Het geheven vingertje (Tg Max.) Win een auto (Bad van Marie) U bevindt zich hier (Dries Verhoeven, Huis a/d werf)
Keuze uit Nederlands Theaterfestival Rococo (Hotel Modern) Laatste Nachtmerrie (Laura van Dolron) Tourniquet (Abattoir Fermé)
2009 Van 27 augustus tot en met 5 september 2009 in Brussel. Jury: Karolien Derwael, Geert Opsomer en Ditte Pelgrom State of the Union: Tim Etchells De Keuze Johnson & Johnson (Manah Depauw) Wintervögelchen (Jan Decorte, Bloet vzw, Comp.Marius, Kaaitheater) Stalker (Nieuw West) Eet smakelijk (Ilay den Boer, Het Huis van Bourgondië, detheatermaker) Wild Boys (Willemijn Zevenhuijzen, hetveem productie) Nimmermeer (Abattoir Fermé, De Maan) CandyLand (Alexandra Broeder, BonteHond) DegrotemonD (SKaGeN) END (Kris Verdonck) Cheap Lecture (Jonathan Burrows, Matteo Fargion) De laatste dagen der mensheid (’t Barre Land) KALENDER (Benjamin Verdonck, Toneelhuis) Sans papiers zingen ... (Thomas Bellinck) Episode 3: 'Enjoy Poverty' (Renzo Martens) Keuze uit Nederlands Theaterfestival Brandhout. Een irritatie (tg STAN) Amateurs (Nieuw West) The Broken Circle Breakdown feat... - (Compagnie Cecilia) 2010 Van 26 augustus tot en met 4 september 2010 in Antwerpen (deSingel, Monty, Toneelhuis). Jury: Karel Vanhaesebrouck (Rekto:verso, RITS), Bernard Van Eeghem (theatermaker) en Manja Topper (Dood Paard). State of the Union: Tim Etchells De Keuze Otaku (Joost Vandecasteele, Kaaitheater) Unfold (kabinet k, Kopergietery) Iraakse geesten - Mokhallad Rasem, Monty) Springville (Miet Warlop) 1:Songs (Nicole Beutler ism Sanja Mitrovic en Gary Shepherd) Bakchai (Jan Decorte, de Roovers, Kaaitheater) Kermis in de hel (Peter Gorissen, Monty) Kokoschka Live! (De Warme Winkel, De Veenfabriek, Touki Delphine, Nieuw-West, Marien Jongewaard) Rail Gourmet (Wunderbaum) Som Faves (Ivo Dimchev) Snorro (Ro Theater) 2011 Van 25 augustus tot en met 3 september 2011 in het Kaaitheater, KVS, BRONKS en op locatie in Brussel. Jury: Eva Brems (UGent), Valentijn Dhaenens (SKaGeN), Pietjan Dusee (Productiehuis Brabant en het jongemakersfestival CEMENT), Eddie Guldolf (C-Mine) en Sarah Vankersschaever (De Standaard). State of the Union: Pascal Gielen Selectie Berckmans (Jurgen Delnaet, De Tijd) Sartre Zegt Sorry (Laura van Dolron, Het Nationale Toneel) Warmoes (Studio Orka) Kind (Alexandra Broeder, Bonte Hond) Gregoria (Bart Meuleman, KVS, ro theater) Oblomov (LAZARUS) Aleksej (HETPALEIS) Women (Ugo Dehaes, kwaad bloed, STUK) Freetown (Dood Paard) En Atendant (Rosas) Nooit van elkaar (Toneelgroep Amsterdam) Lethal Inc. (Steigeisen, De Werf)
Circuit X De jury van het Theaterfestival selecteerde vijf podiumvoorstellingen, die gepresenteerd werden tijdens Het Theaterfestival en daarna op tournee gingen langs cultuur- en gemeenschapscentra in Vlaanderen: Still Standing You (Pieter Ampe en Guilherme Garrido) De Vader, de Zoon en het Heilige Feest (Sadettin Kirmiziyüz) De Tatiana Aarons Experience (Tom Struyf) While Things Can Change (Koen de Preter en Maria Ibarretxe) Dorp, het verhaal van een uitzicht (Annelies van Hullebusch) 2012 Van 23 augustus t.e.m. 1 september in deSingel en Monty. Jury: Bert Anciaux (voormalig minister van Cultuur), Kristien De Proost (Tristero), Wouter Hillaert (De Standaard), Eddie Guldolf (C-Mine Genk) en Geert Overdam (Theaterfestival Boulevard 's-Hertogenbosch). State of the Union: Stef Lernous Selectie Onvoltooid Verleden (Toneelhuis, Olympique Dramatique) It's going to get worse and worse and worse, my friend (Voetvolk) Gij die mij niet ziet (Bruno Vanden Broecke, Wim Helsen, (KVS) Het fantastische leven van de Heilige Sint Christoffel zoals samengevat in twaalf taferelen en drie liederen (Silence Fini, De Werf) San Francisco (De Warme Winkel) A Louer (Peeping Tom, KVS) Raymond (Thomas Gunzig, Manu Riche, Josse De Pauw, KVS, Théâtre National) Krenz (De Koe) Dit is alles (HETPALEIS) De Pijnders (Compagnie Cecilia), KC De Werf, Theater Antigone) Land's End (Berlin) Cesena (Rosas, Graindelavoix) Getoond uit Nederlandse selectie BIMBO (Boogaerdt/Vanderschoot) Bloed & Rozen (Toneelhuis) Circuit X Het fantastische leven van de Heilige Sint Christoffel zoals samengevat in twaalf taferelen en drie liederen (Silence Fini, De Werf) Twee meisjes en een schurk (Mieke Laureys, Annelore Stubbe, Ensemble Leporello) De Verleiding (Maarten Westra Hoekzema, UNM) Winterlicht (Thomas Janssens, Fernweh, De Tijd)