Victor Mature, volledige naam Victor John Mature, (Louisville, 29 januari 1913 - Rancho Santa Fe, 4 augustus 1999) was een Amerikaans acteur die in zeventig films meespeelde en vooral actief en succesvol was in de jaren veertig en vijftig.
Leven en werk Afkomst en opleiding Mature werd geboren als zoon van een scharensliep die uit het Noord-Italiaanse stadje Pinzolo (toen deel uitmakend van de Donaumonarchie) geëmigreerd was naar Kentucky. Op zijn negentiende hield hij het voor bekeken in zijn geboortestreek en hij vertrok naar Californië. Hij kwam terecht in de Pasadena Community Playhouse waar hij leerde acteren. Hij speelde mee in een zestigtal toneelstukken.
Eerste filmsucces Producent en filmregisseur Hal Roach gaf hem meteen de hoofdrol in de avonturenfilm One Million B.C. (1940), gesitueerd tijdens de prehistorie. Mature gaf gestalte aan een jonge holbewoner. Zijn knap en gespierd voorkomen maakte een ster van hem. Vanaf dat ogenblik wendden producenten en regisseurs zijn robuust, stoer uiterlijk en aards sexappeal vooral aan in actiefilms.
Tegelijk was hij in de vroege jaren veertig te zien in een vijftal musicalfilms, waarin hij gecast werd naast Betty Grable, Rita Hayworth, Anna Neagle en Lucille Ball.
In 1942 nam hij dienst bij de United States Coast Guard. Hij hervatte zijn filmactiviteit pas aan het einde van 1945.
Bloeiende carrière vol actiefilms na de Tweede Wereldoorlog westerns. In My Darling Clementine (1946) had Mature als Doc Holliday Henry Fonda (Wyatt Earp) als medespeler. John Fords versie van het legendarische vuurgevecht bij de O.K. Corral vormde het eerste hoogtepunt in zijn carrière. In The Last Frontier (1955) werkte hij samen met westernspecialist Anthony Mann.
films noirs. Mature verscheen ook in een tiental films noirs. In zijn eerste, I Wake Up Screaming (1941), had hij weer Betty Grable als tegenspeelster. Datzelfde jaar vertolkte hij de lome Egyptische gigolo in het exotische The Shanghai Gesture, Josef von Sternbergs laatste Hollywoodfilm. Dmytryks Kiss of Death (1947) vormde het tweede hoogtepunt in zijn carrière: hij vertolkte een ex-gevangene die op het rechte pad probeert te blijven, maar door zijn verleden ingehaald dreigt te worden. De film genoot veel kritische bijval, net zoals zijn volgende film noir, Robert Siodmaks Cry of the City (1948).
oorlogsfilms. Mature verleende ook zijn medewerking aan oorlogsfilms waarvan sommige sprekende titels als The Glory Brigade (1953) en No Time to Die (1958) hadden.
avonturenfilms. Na One Million B.C. volgde een hele reeks avonturenfilms met stoere titels, zoals The Sharkfighters (1956). Mature beleefde ook exotisch getinte avonturen in titels als The Veils of Bagdad (1953), Safari (1956), Zarak (1956), The Bandit of Zhobe (1959), Timbuktu (1959) en The Tartars (1962). Niet zelden gaf Mature gestalte aan een al even exotisch stamhoofd of zoon daarvan.
epische sandalenfilms. In Samson and Delilah (1949), het derde hoogtepunt in zijn carrière, belichaamde de atletische Mature perfect de oersterke Simson. Met deze film, het grootste commercieel succes van 1950, luidde Cecil B. DeMille, die al enkele grootse bijbelepossen op zijn naam had, Hollywoods bloeiperiode van het genre in. Er volgden nog een vijftal films met sprekende titels als Androcles and the Lion (1952) en Demetrius and the Gladiators (1954). De bekendste was The Robe (1953). Zijn laatste sandalenfilm was Annibale (1959). Hij nam die film met regisseur Edgar G. Ulmer op in Italië en Joegoslavië en nam de titelrol voor zijn rekening.
Die avonturen- en sandalenfilms waren erg geschikt om de welgebouwde en breedgeschouderde Mature met ontbloot bovenlijf te tonen, wat hem tot een belangrijke filmicoon van die jaren maakte.
Vroegtijdig einde van een carrière In 1960 trok Mature zich terug uit de filmwereld. Hij vestigde zich in het rustige Rancho Santa Fe, waar hij zich bezighield met golf spelen en met zijn andere hobby's. In de jaren daarna was hij nog maar sporadisch te zien, bijvoorbeeld in de De Sicakomedie Caccia alla volpe. In 1984 maakte hij nog zijn televisiedebuut in de televisiefilm Samson and Delilah in de kleine rol van de vader van Samson. Het was meteen zijn allerlaatste rol.
In 1999 overleed Mature op 86-jarige leeftijd aan leukemie.
Privéleven Mature was vijf keer gehuwd. Zijn laatste echtgenote schonk hem zijn enig kind, zijn dochter Victoria.
Filmografie (ruime selectie) Jaar Titel Regisseur Opmerking 1939 The Housekeeper's Daughter Hal Roach 1940 One Million B.C. Hal Roach en Hal Roach, Jr. ook gekend als Cave Man 1940 Captain Caution Richard Wallace 1940 No, No, Nanette Herbert Wilcox 1941 I Wake Up Screaming H. Bruce Humberstone ook gekend als Hot Spot 1941 The Shanghai Gesture Josef von Sternberg 1942 My Gal Sal Irving Cummings 1942 Seven Days' Leave Tim Whelan 1942 Song of the Islands Walter Lang 1942 Footlight Serenade Gregory Ratoff 1943 Show Business at War Louis De Rochemont korte film 1946 My Darling Clementine John FordDoc Holliday 1947 Moss Rose Gregory Ratoff 1947 Kiss of Death Edward Dmytryk 1948 Cry of the City Robert Siodmak 1948 Fury at Furnace Creek H. Bruce Humberstone 1949 Red, Hot and Blue John Farrow 1949 Easy Living Jacques Tourneur 1949 Samson and Delilah Cecil B. DeMille 1950 Wabash Avenue Henry Koster 1950 Stella Claude Binyon 1950 Gambling House Ted Tetzlaff 1952 The Las Vegas Story Robert Stevenson 1952 Something for the Birds Robert Wise 1952 Million Dollar Mermaid Mervyn LeRoy 1952 Androcles and the Lion Chester Erskine 1953 The Glory Brigade Robert D. Webb 1953 Affair with a Stranger Roy Rowland 1953 The Robe Henry Koster eerste CinemaScopefilm 1954 The Veils of Bagdad George Sherman 1954 Dangerous Mission Louis King ook gekend als Rangers of the North 1954 Demetrius and the Gladiators Delmer Daves sequel van The Robe 1954 The Egyptian Michael Curtiz 1954 Betrayed Gottfried Reinhardt 1955 Chief Crazy Horse George Sherman 1955 The Last Frontier Anthony Mann 1955 Violent Saturday Richard Fleischer 1956 Zarak Terence Young eerste film voor Warwick Films 1956 Safari Terence Young 1956 The Sharkfighters Jerry Hopper 1957 Interpol John Gilling Amerikaanse titel: Pickup Alley 1957 The Long Haul Ken Hughes 1958 China Doll Frank Borzage gedraaid voor Romina Productions, Mature's eigen filmmaatschappij 1958 No Time to Die Terence Young ook gekend als Tank Force 1958 Escort West Francis D. Lyon gedraaid voor Romina Productions 1959 The Big Circus Joseph M. Newman 1959 Timbuktu Jacques Tourneur 1959 Annibale Edgar G. Ulmer 1959 The Bandit of Zhobe John Gilling laatste film voor Warwick Films 1962 The Tartars Richard Thorpe 1966 Caccia alla volpe Vittorio De Sica Engelse titel: After the Fox 1968 Head Bob Rafelson 1972 Every Little Crook and Nanny Cy Howard 1976 Won Ton Ton, the Dog Who Saved Hollywood Michael Winner cameo 1979 Firepower Michael Winner cameo 1984 Samson and Delilah Lee Philips cameo (televisiefilm)
Bibliografie James Mc Kay: The films of Victor Mature, McFarland, 2012
Categorie:Amerikaans acteur Categorie:Amerikaans filmacteur