Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron (; Amiens, 21 december 1977) is een Frans politicus en sinds 14 mei 2017 de president van Frankrijk.
Macron wordt doorgaans omschreven als sociaal-liberaal en was eerder minister van Economische, Industriële en Digitale Zaken in de regering van premier Manuel Valls. Macron richtte in 2016 de beweging En Marche op en won in 2017 de Franse presidentsverkiezingen van Marine Le Pen, waarmee hij de jongste president uit de Franse geschiedenis werd. In 2022 werd hij herkozen voor een tweede ambtstermijn. Uit hoofde van zijn functie is hij tevens co-vorst van Andorra.
Jeugd en opleiding Macrons ouders waren beiden arts in Amiens. Zijn grootmoeder van moederszijde was schoolhoofd in de Pyreneeën en beïnvloedde volgens hem zijn politieke overtuigingen.
Hij volgde onderwijs aan een jezuïetencollege in Amiens en later aan het Lycée Henri-IV in Parijs. Op twaalfjarige leeftijd liet hij zich katholiek dopen en vormen, al omschrijft hij zichzelf later als agnost.
Macron studeerde aan Sciences Po en tegelijkertijd filosofie aan de Universiteit van Parijs-Nanterre. Hij behaalde er een master wijsbegeerte en een Diplôme d'études approfondies (DEA). In 1999 en 2000 werkte hij als assistent van de filosoof Paul Ricoeur mee aan het boek La mémoire, l'histoire, l'oubli.
Na zijn afstuderen aan Sciences Po vervolgde Macron van 2002 tot 2004 zijn opleiding aan de École nationale d'administration (ENA), de Franse eliteschool voor hoge ambtenaren. Hij behoorde er tot de promotie Léopold Sédar Senghor.
Vroege loopbaan Inspectie van Financiën en Rothschild Na zijn opleiding aan de ENA ging Macron aan de slag bij de Inspectie van Financiën, een invloedrijk onderdeel van het Franse staatsapparaat. Politiek sloot hij zich aanvankelijk aan bij de linkerzijde. In 2006 werd hij lid van de Parti socialiste, waarvan hij tot 2009 lid bleef.
In 2007 werkte Macron mee aan de zogeheten Commission Attali, een commissie die door president Nicolas Sarkozy was opgericht om voorstellen te formuleren voor economische hervormingen en groei. Een aanbod om op het kabinet van premier François Fillon te gaan werken, wees hij af.
In 2008 verliet Macron tijdelijk de openbare dienst om te gaan werken voor de zakenbank Rothschild & Cie. Hij werd er vennoot en adviseerde bij verschillende grote transacties. In 2012 leidde hij de overname van een onderdeel van Pfizer door Nestlé.
Adviseur en minister onder Hollande Tijdens de campagne voor de socialistische voorverkiezingen van 2011 steunde Macron de kandidatuur van François Hollande en werd hij een van diens economische adviseurs.
Na de verkiezing van Hollande tot president in 2012 werd Macron adjunct-secretaris-generaal van het Élysée, waar hij verantwoordelijk was voor economische en financiële dossiers. Hij speelde een rol bij verschillende economische hervormingen van de regering-Hollande.
In augustus 2014 trad Macron toe tot de regering-Valls II als minister van Economie, Industrie en Digitalisering. Hij volgde Arnaud Montebourg op.
thumb|Macron als minister van Economische Zaken (december 2015)
Eind 2014 presenteerde Macron een hervormingswet die gericht was op deregulering van delen van de Franse economie, arbeidsmarkt en transportsector. De wet leidde tot verdeeldheid binnen de socialistische meerderheid en werd via artikel 49.3 van de grondwet zonder stemming aangenomen.
In 2016 werden voorstellen van Macron voor verdere hervormingen van de arbeidswetgeving grotendeels opgenomen in de zogenoemde wet-El Khomri. Ook deze hervormingen stuitten op protesten van vakbonden en delen van de linkerzijde.
Presidentsverkiezingen van 2017 Oprichting van En Marche en campagne
Op 6 april 2016 richtte Macron de politieke beweging En Marche op, die volgens hem boven de partijen moest staan en de tegenstelling tussen links en rechts moest overstijgen. De oprichting leidde tot spanningen met president François Hollande en premier Manuel Valls, die eveneens als mogelijke presidentskandidaten werden genoemd.
Op 30 augustus 2016 verliet Macron de regering-Valls II om zich volledig aan zijn beweging te wijden. Kort daarvoor had hij verklaard geen socialist meer te zijn. In november 2016 publiceerde hij het boek Révolution, waarin hij zijn politieke ideeën uiteenzette.
thumb|Aanhangers van Macron vieren zijn verkiezing tot president (7 mei 2017)
Op 16 november 2016 kondigde Macron zijn kandidatuur voor de presidentsverkiezingen van 2017 aan. Hij nam niet deel aan de linkse voorverkiezingen van de Parti socialiste en profileerde zich als kandidaat van "noch links noch rechts".
Aanvankelijk werd getwijfeld aan zijn kansen wegens het ontbreken van een uitgebouwd partijapparaat. Zijn positie versterkte echter nadat Benoît Hamon de socialistische voorverkiezingen won en de centrumrechtse kandidaat François Fillon in opspraak raakte door een financieel schandaal. Macron kreeg de steun van verschillende politici uit zowel het centrumlinkse als centrumrechtse kamp en sloot een alliantie met François Bayrou en diens partij MoDem.
In de eerste stemronde behaalde Macron 24% van de stemmen, waarna hij het in de tweede ronde opnam tegen Marine Le Pen van het Front national.
Verkiezing en MacronLeaks Macron werd op 7 mei 2017 verkozen tot president van Frankrijk met 66,1% van de stemmen, tegenover 33,9% voor Marine Le Pen.
Kort voor de tweede stemronde werden grote hoeveelheden interne campagnedocumenten en e-mails online verspreid, in wat bekend werd als de MacronLeaks. De beweging En Marche stelde dat daarbij authentieke documenten werden vermengd met desinformatie.
Presidentschap Eerste ambtstermijn (2017-2022) thumb|Macron kort na zijn aantreden als president tussen andere leiders van de G7 (26 mei 2017)
Macron trad op 14 mei 2017 aan als president van Frankrijk. Hij benoemde Édouard Philippe tot premier en vormde een regering die was samengesteld volgens gendergelijkheid. Kort na zijn aantreden bracht hij bezoeken aan onder meer Duitsland en Mali.
Tijdens zijn eerste ambtstermijn voerde Macron verschillende economische en institutionele hervormingen door. In 2017 werd een hervorming van de arbeidswetgeving aangenomen. De regering maakte daarbij gebruik van artikel 49.3 van de grondwet, wat op verzet stuitte bij delen van de oppositie en de vakbonden.
Macron beloofde daarnaast meer openheid over gevoelige episodes uit de Franse geschiedenis. Hij liet onderzoek doen naar de Franse betrokkenheid bij de Rwandese genocide van 1994 en naar de Franse rol tijdens de Algerijnse Oorlog. Ook beloofde hij de archieven over de Franse kernproeven op Frans-Polynesië open te stellen. In oktober 2020 stelde hij een ontwerp van Wet ter versterking van de republikeinse principes voor, als antwoord op het moslimfundamentalisme en andere extremistische bewegingen.
Vanaf eind 2018 kreeg Macron te maken met de protestbeweging van de gele hesjes, die protesteerde tegen stijgende kosten van levensonderhoud en belastingmaatregelen van de regering. De protesten gingen gepaard met grootschalige demonstraties en rellen. Macron kondigde daarop maatregelen aan om de koopkracht te verhogen. In 2019 organiseerde hij een Groot Nationaal Debat over onder meer koopkracht, klimaat en democratische hervormingen.
In 2020 werd Frankrijk getroffen door de coronapandemie. Macron kondigde op 16 maart 2020 een landelijke lockdown af en verklaarde dat Frankrijk "in oorlog" was met een "onzichtbare vijand". Zijn coronabeleid leidde zowel tot steun als tot kritiek, onder meer vanwege de invoering van coronamaatregelen en vaccinatiebeleid.
Na het begin van de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022 sprak Macron zijn steun uit voor Oekraïne. In juni 2022 bezocht hij samen met de Duitse bondskanselier Olaf Scholz en de Italiaanse premier Mario Draghi de Oekraïense hoofdstad Kiev, waar zij president Volodymyr Zelensky ontmoetten.
Tweede ambtstermijn (sinds 2022)
In 2022 stelde Macron zich opnieuw kandidaat voor het presidentschap. Hij won de tweede ronde van de presidentsverkiezingen van Marine Le Pen met ruim 58% van de stemmen en begon op 14 mei 2022 aan zijn tweede ambtstermijn. Élisabeth Borne werd benoemd tot premier.
thumb|Macron en zijn echtgenote Brigitte komen aan op Schiphol voor een staatsbezoek aan Nederland (april 2023)
miniatuur|Emmanuel Macron met de Belgische koning Filip van België tijdens een buitengewone Europese Raad in het Koninklijk Paleis van Brussel, 17 april 2024.
De partij van Macron, En Marche, wijzigde haar naam in september 2022 naar Renaissance.
Tijdens zijn tweede ambtstermijn kreeg Macron te maken met aanhoudende politieke spanningen en een gebrek aan parlementaire meerderheid. In 2023 leidde de pensioenhervorming, waarbij de pensioenleeftijd werd verhoogd van 62 naar 64 jaar, tot grootschalige protesten en stakingen. De hervorming werd door de regering doorgedrukt via artikel 49.3 van de grondwet, wat op kritiek stuitte van oppositiepartijen en vakbonden.
In juni 2023 vonden in verschillende Franse steden grootschalige rellen plaats nadat een 17-jarige jongen was doodgeschoten door een politieagent bij een verkeerscontrole.
Bij de Europese Parlementsverkiezingen van 2024 leed de coalitie rond Macron een zware nederlaag tegenover radicaal-rechts. Macron ontbond daarop de Nationale Vergadering en schreef vervroegde parlementsverkiezingen uit. De verkiezingen resulteerden in een verdeeld parlement zonder duidelijke meerderheid. In de daaropvolgende periode wisselde Frankrijk meermaals van premier: na Gabriel Attal volgden Michel Barnier en François Bayrou.
In december 2024 ontving Macron verschillende wereldleiders, onder wie de Amerikaanse president-elect Donald Trump en de Oekraïense president Volodymyr Zelensky, ter gelegenheid van de heropening van de kathedraal Notre-Dame van Parijs, die in 2019 zwaar beschadigd was geraakt door brand.
Op 2 maart 2026 kondigde Macron aan dat Frankrijk het aantal kernkoppen zou uitbreiden. Volgens hem was dit nodig om de Europese veiligheid en strategische autonomie te versterken, onder meer vanwege de oorlog in Oekraïne, de spanningen in het Midden-Oosten en veranderende Amerikaanse veiligheidsprioriteiten.
Politieke standpunten en imago Macron wordt doorgaans omschreven als een sociaal-liberaal en centristisch politicus. Tijdens zijn opkomst profileerde hij zich als kandidaat die de traditionele tegenstelling tussen links en rechts wilde overstijgen. Economisch verdedigt hij een hervormingsgerichte koers met aandacht voor ondernemerschap, arbeidsmarkthervormingen en begrotingsdiscipline, gecombineerd met behoud van sociale bescherming.
Macron noemt zichzelf een liberaal, zowel op politiek als economisch vlak, maar neemt afstand van het "ultraliberalisme". Hij is voorstander van een vrijemarkteconomie, Europese integratie en modernisering van de Franse staat. Tijdens zijn presidentschap voerde hij hervormingen door op het gebied van arbeidsmarkt, pensioenen en openbaar bestuur.
Op internationaal vlak geldt Macron als uitgesproken pro-Europese Unie. Hij pleitte meermaals voor versterking van de Europese integratie, onder meer op het gebied van defensie, economie en strategische autonomie. Daarnaast profileerde hij zich als voorstander van een sterkere geopolitieke rol voor de Europese Unie.
Macrons politieke stijl werd zowel geprezen als bekritiseerd. Voorstanders zien hem als een pragmatische hervormer en overtuigd Europeaan, terwijl tegenstanders hem verwijten technocratisch en afstandelijk te opereren. Zijn presidentschap werd meermaals omschreven als "Jupiteriaans", verwijzend naar een verticale en presidentiële bestuursstijl. Tijdens zijn tweede ambtstermijn kreeg Macron daarnaast te maken met afnemende electorale steun en groeiende kritiek op het zogeheten "macronisme", dat volgens critici vooral steunde op hoger opgeleide en economisch sterkere bevolkingsgroepen.
Persoonlijk leven