thumb|Voormalig Smart Center in Den Haag Smart (Swatch Mercedes Art) is een automerk dat in 1994 is opgericht door Mercedes-Benz AG in samenwerking met Swatch. Sinds 2020 behoort het merk tot een 50-50 joint venture tussen Mercedes-Benz en de Chinese Geely Automobile Group. Van 1998 tot 2018 werden voornamelijk verbrandingsmotoren gebruikt in de tweezitter ForTwo. Vanaf 2018 werd de eerste stap gezet naar het volledig elektrische merk Smart EQ.
Sinds 2009 is het merk een samenwerking tussen Mercedes-Benz en Geely.
Idee Het idee van een voertuig onder de VW-Polo-klasse heeft in de jaren tachtig veel autofabrikanten beziggehouden.Mogelijke redenen daarvoor waren de oliecrises van 1973 en 1979/80, het sterven van de bossen sinds de jaren tachtig en het toegenomen milieubewustzijn van veel autokopers. In 1981 presenteerde Daimler-Benz de projectie van een Mercedes-stadsauto de NAFA,Auto Bild nr. 33/1986 en auto motor und sport nr. 7/1986, met voorwielaandrijving en een dwars geplaatste motor van Daihatsu; in dit ontwerp kan men een voorbode van de Smart zien.
Oprichting van het bedrijf De consequente marketing van het idee om een kleine, trendy auto op de markt te brengen, werd gestart door Nicolas Hayek, de oprichter van de Swatch-groep. Zijn visie op een Swatch-mobiel, dat klein en vooral goedkoop moest zijn, bracht hem bij de Volkswagen-groep. Het concept voorzag onder andere in een (vergelijkbaar met de Swatch-horloges) verwisselbare carrosserie en in samenwerking met de spoorwegen, in de vorm van de mogelijkheid om de auto mee te nemen op lange reizen. Toen VW uit het project stapte, nam Mercedes-Benz het over. Tot begin 1994 bestonden er slechts twee designstudies. Naast het innovatieve ontwerp hechtte Nicolas Hayek vooral veel waarde aan een milieuvriendelijke elektrische of hybride aandrijving.
Het bedrijf Smart werd in 1994 door Hayek in Biel opgericht als gezamenlijke dochteronderneming van Daimler-Benz en de Société Suisse de Microélectronique et d’Horlogerie onder de naam Micro Compact Car AG. Bij het productierijp maken van de auto liepen de kosten op waardoor op een gegeven moment Mercedes-Benz twee auto's in het kleine segment had. In het kader van de ontwikkeling van de Fortwo (destijds nog ‘Smart CityCoupé’ genoemd) stapte Hayek uit het project, omdat hij zich niet langer wilde deelnemen aan de stijgende ontwikkelingskosten en omdat Daimler-Benz weigerde technieken (zoals elektromotoren direct in de wielen) in te bouwen voor een zuinigere auto, die juist het doel van deze auto moesten uitmaken. Daimler-Benz zag destijds geen toekomst in elektrische of hybride aandrijvingen. Daarop verkocht Hayek op 1 november 1998 zijn aandelen aan Daimler-Benz met de woorden: ‘De huidige benzine-aangedreven Smart is een product van Daimler-Benz en heeft niets gemeen met de plannen van het vroegere Swatch-team. In september 2002 werd de Micro Compact Car Smart GmbH omgedoopt tot Smart GmbH.
De herstructureringen De Smart is vanaf de introductie in 1998 een populaire reclameauto. Nadat gebleken was dat er een markt was voor de auto, volgden er diverse andere modellen. Naast de Smart ForTwo kwamen er de ForTwo cabrio, de ForTwo coupé, ForTwo crossblade, roadster, roadster coupé, en de vierdeurs ForFour.
De eerste generatie Smart werd van 1998 tot aan de omzetting van de distributiestructuur in maart 2005 niet via de traditionele autodealers verkocht, maar in 106 zelfstandige zogenaamde Smart CentersHet architectenbureau Kauffmann Theilig & Partner ontwikkelde het concept van de Smart Centers, de architect uit Erlangen, Ralph Küster, ontwierp op deze basis het modulair op te zetten systeembouwlichaam in verschillende modulegroottes, garages in de grote steden langs drukke wegen, waar de modellen in een glazen etalage boven elkaar te zien waren. Door deze etalage viel een Smart Center al vanaf de weg op. De latere Smart-modellen zijn verkrijgbaar bij de Mercedes-Benz-dealers. Met de jaarwisseling 2005/2006 werden de meeste Smart Centers gesloten. Verkoop en service werden daarna vooral uitgevoerd via bestaande vestigingen van Daimler in een shop-in-shop-concept. Daarnaast waren er talrijke erkende autodealers die de Smart verkochten en onderhoudden. De economische situatie bleef echter gespannen. Om deze reden werd het distributieconcept aangepast, het productgamma verkleind en werden nieuwe ontwikkelingen stopgezet. De productie van de Roadster en de Forfour werd stopgezet, en de kleine terreinwagen Formore werd helemaal niet geïntroduceerd. Voor het stopzetten van de productie van de Forfour moest Mercedes-Benz ongeveer 1 miljard euro aan Mitsubishi en enkele leveranciers betalen als compensatieForfour kost een miljard euro. In: Der Spiegel, 30 maart 2006.
De Smart GmbH werd – na twee ontslagrondes in 2005 en 2006 – opgeheven en de overgebleven afdelingen (ontwikkeling, verkoop, marketing, HR) werden volledig geïntegreerd in de bestaande Daimler-organisatie. Het bedrijf concentreerde zich sindsdien op de Fortwo. De tweede modelgeneratie (C 451) werd vanaf het voorjaar van 2007 geproduceerd als coupé en cabrio. De Brabus-variant was vanaf het najaar van 2007 verkrijgbaar. De C 451 werd met het oog op de geplande marktintroductie in Noord-Amerika met bijna 20 centimeter verlengd om te voldoen aan de daar geldende crashnormen (grotere ‘crashboxen’ voor en achter). Na een succesvolle marketingcampagne en registratieperiode voor potentiële kopers in 2007, werd de Smart ForTwo vanaf februari 2008 aan klanten in de VS geleverd. De marktintroductie werd ondersteund door de bijzonder hoge benzineprijzen in 2008. In Londen werden in een groot experiment 100 Smart Fortwo met elektrische aandrijving getest, deze waren echter nog gebaseerd op het vorige model. Mercedes-milieudirecteur Herbert Kohler kondigde in juni 2008 aan dat er ook een ‘E-Smart’ met lithium-ion-accu’s zou komen. De Smart ForTwo wordt gemaakt in Hambach (Frankrijk). De eerste generatie van de ForFour, werd tussen 2004 en 2006 in Born (Nederland) gemaakt door NedCar. Het wereldwijde hoofdkantoor van smart is in Duitsland.Knirps met lithium-ionbatterij. In: Der Spiegel, 12 juni 2008.
Sinds oktober 2007 werd de Smart Fortwo micro hybrid drive geproduceerd, waarin een riemaangedreven start-generator (rSG) fungeert als start-stop-systeem. Het normverbruik daalt daarbij met ongeveer 0,4 liter per 100 kilometer.Kurzinfo zum smartfortwo micro hybrid drive. (Memento vom 9. Oktober 2007 im Internet Archive) In: autoreport.at. De naamgeving kreeg kritiek, omdat de term een hybride aandrijving suggereert. Verschillende fabrikanten proberen echter om om imago-redenen de term ‘micro hybrid’ te gebruiken als aanduiding voor een start-stop-automatiek. In 2009 daalden de wereldwijde Smart-verkopen met 18 procent tot 113.900 eenheden – ondanks de milieupremie. Naar aanleiding van de kruiselingse participatie van Renault en Mercedes kwam in 2010 het segment van kleine auto’s meer in de belangstelling – en daarmee de Smart. Bovendien werd door het EU-beleid inzake CO2 (Europees programma voor klimaatbescherming) de verlaging van de CO2-uitstoot van de vloot een belangrijk doel voor autotechnici.Bernhard Santer: Penny pincher under a false name. In: Focus, July 12, 2007, accessed on August 19, 2015.
De Smart is "eigelijk het perfecte model voor een elektrische auto, alleen zijn de kosten veel te hoog"Margret Hucko: Een nieuwe kans voor de Smart. (Gearchiveerd op 10 april 2010 in het Internet Archive) In: ftd.de, Financial Times Deutschland van 7 april 2010. De nieuwe Smart-tweezitter en Smart-vierzitter – vanaf 2014 in Slovenië gebouwd – werden samen met de Renault Twingo III ontwikkeld.2014 komt de slimme Twingo. In: Auto Bild, 14 november 2013. De distributiepartner van Daimler in Amerika, Smart USA, een bedrijf van de Penske Automotive Group, kondigde begin 2012 een vijfdeursmodel op basis van een Nissan-voertuigarchitectuur aan. In februari 2011 maakte Daimler bekend dat vanaf de zomer van 2011, vanwege de sterk afgenomen belangstelling voor Smart-voertuigen in de VS, de distributie en de management- en marketingactiviteiten van de Penske Automotive Group zouden worden overgedragen aan Mercedes-Benz USA.Zwakkelend zorgenkind – Daimler grijpt in bij Smart in de VS. (Gearchiveerd op 16 februari 2011 in het Internet Archive) In: ftd.de, Financial Times Deutschland van 15 februari 2011.
Na een onderbreking van acht jaar debuteerde de tweede generatie ForFour in juli 2014. Dit model, met de motor achterin, is ontwikkeld in samenwerking met Renault en wordt geproduceerd door Renault-dochter Revoz in Novo mesto (Slovenië). In 2019 markeert Smart een beslissend moment door als eerste autobedrijf volledig van verbrandingsmotoren over te stappen op een volledig elektrisch productgamma.
Bedrijfsstructuur In 2019 richtten Daimler en de Chinese autofabrikant Geely, de grootste individuele aandeelhouder van Daimler, een joint venture op waarin beide bedrijven elk voor 50% deelnemen. Smart-modellen worden sinds 2022 in China geproduceerd.Sebastian Schaal: Laatste Smart Fortwo rolt van de band in Hambach. In: electrive.net, 3 april 2024, geraadpleegd op 3 april 2024. De productie in Europa werd in 2024 beëindigd.
Sinds 2019 is Smart een joint venture tussen Mercedes-Benz Group (destijds Daimler) en het Chinese Geely Holding.https://www.autovisie.nl/nieuws/geely-neemt-belang-van-vijftig-procent-in-smart/ Deze samenwerking richt zich volledig op de ontwikkeling van elektrische voertuigen. De productie vindt plaats in China, terwijl het ontwerp en de technologische ontwikkeling grotendeels in Duitsland worden uitgevoerd. Smart heeft aangekondigd zijn wereldwijde aanwezigheid uit te breiden naar meer dan tien nieuwe markten vanaf 2025.https://media.smart.com/enhancing-global-business-operation-in-2025-smart-plans-to-expand-into-over-10-new-overseas-markets/
Succesnummer miniatuur|Tridion veiligheidskooi miniatuur|Smarts in Amsterdam De Smart City CityCoupé was een succesnummer in Europa. Dit model haalde als een van de eerste in zijn soort een 3 sterren nominatie bij botsproeven wat in 1999 een unieke prestatie was. Ondanks groot succes blijft introductie in andere werelddelen (zoals Noord-Amerika en Azië) lange tijd uit. In 2003 werd de Smart geïntroduceerd in Australië. Pas in 2004 komt Smart in Canada uit. In 2008 is Smart in de Verenigde Staten geïntroduceerd.
Met gebreken De zogenaamde 'First Generation' auto's kenden flink wat mankementen. De motor van CityCoupé's tussen 1998 en 2001 is van mindere kwaliteit en Smart krijgt een slechte reputatie, doordat er regelmatig auto's al vanaf 40.000 kilometer spontaan een nieuwe motor nodig hebben. Smart geeft klanten hierin coulance en zorgt voor een nieuwe motor tegen fors gereduceerde prijzen, nadat consumentenprogramma's druk hebben uitgeoefend.
In 2001 verbetert Smart de CityCoupé en de CityCoupé Cabrio. De auto krijgt een iets betere versnellingsbak met kortere schakeltijden, betere vering waardoor de wegligging verbetert en ruitenwissersproeiers, die niet langer geïntegreerd in de ruitenwissers zijn, maar gemonteerd op de voorkap. Verder wordt het ontwerp van de voorlichten speelser gemaakt en gaat de elektronische begrenzing van 135 naar 140 kilometer per uur. Het storingsgevoelige spruitstuk van de (standaard in de Smart aanwezige) turbo blijft en de cilinderinhoud van 600 cc wordt pas verhoogd naar 700cc in de 'Second Generation', die in 2004 op de markt komt en de naam ForTwo meekrijgt. De verbeterde versie van de Smart CityCoupe wordt leverbaar met sterkere motoren, zodat ook de zwakst gemotoriseerde versies met tegenwind nog goede prestaties leveren.