De hangmatspinnen of baldakijnspinnen (Linyphiidae) zijn een familie van spinnen die de naam danken aan de hangmat-achtige webben die ze maken.

Algemeen Het is de op een na grootste spinnenfamilie met ongeveer 4400 soorten waarvan er 300 in het noordwesten van Europa voorkomen (alleen de familie van de springspinnen is groter). Hangmatspinnen worden ook wel dwergspinnen genoemd omdat veel soorten onooglijk klein blijven en slechts enkele millimeters bereiken. Hierdoor zijn ze moeilijk te bestuderen en worden veel oorspronkelijk tot deze familie gerekende spinnen tegenwoordig tot andere families gerekend, en vice versa.

Kenmerken Deze spinnen hebben forse cheliceren met scherpe tanden. Ze hebben poten, die met stevige borstels zijn bezet. Bij sommige soorten bevinden zich uitsteeksels op de kop, waarop zich de ogen bevinden. Ze zijn 3–15 millimeter groot als ze volwassen zijn.

Jachtmethode Hangmatspinnen jagen niet maar maken een stevig vastgemaakt, horizontaal web waar ze ondersteboven onder hangen, of in een aan het web verbonden holletje, wachtend tot een prooidier in het web belandt. Als de spin de trillingen voelt komt hij snel in beweging en bijt de prooi van onderen door het web heen. Kleinere dieren als mieren kunnen soms nog wegkomen maar zwaardere dieren als kevers of vliegen zijn verloren. Nadat de prooi uitgeschakeld is trekt de spin de prooi meestal door het web heen.

Er zijn ook spinnen die boven op het web zitten, deze behoren tot andere families zoals de trechterspinnen of de kogelspinnen.

Verspreiding Hangmatspinnen kunnen natuurlijk niet vliegen, maar toch worden ze hoog in de lucht aangetroffen, zwevend aan een lange draad (ballooning). Dit komt bij wel meer spinnenfamilies voor, maar alleen bij zeer jonge en lichte spinnetjes die net het nest hebben verlaten. De spinnen gebruiken hetzelfde trucje als ze volwassen zijn, omdat ze zo klein en licht zijn. Dit zweven doen ze door een draad te laten vieren met de wind en als de draad lang genoeg is vliegen ze mee de lucht in. Van sommige soorten is bekend dat ze een hoogte van 10 kilometer kunnen bereiken.

Hierdoor zijn de hangmatspinnen belangrijke pioniersoorten en verspreiden ze zich veel sneller en verder dan andere spinnen. Ze komen vooral voor in de koude, noordelijke gematigde gebieden en bij de poolcirkel. Ze maken hier hun web op stenen en tussen begroeiing.

Geslachten Abacoproeces Simon, 1884 Aberdaria Holm, 1962 Abiskoa Saaristo & Tanasevitch, 2000 Acartauchenius Simon, 1884 Acorigone Wunderlich, 2008 Adelonetria Millidge, 1991 Afribactrus Wunderlich, 1995 Afromynoglenes Merrett & Russell-Smith, 1996 Afroneta Holm, 1968 Agnyphantes Hull, 1932 Agyneta Hull, 1911 Agyphantes Saaristo & Marusik, 2004 Ainerigone Eskov, 1993 Alaxchelicera Butler, 1932 Alioranus Simon, 1926 Allomengea Strand, 1912 Allotiso Tanasevitch, 1990 Anacornia Chamberlin & Ivie, 1933 Anguliphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Anibontes Chamberlin, 1924 Annapolis Millidge, 1984 Anodoration Millidge, 1991 Anthrobia Tellkampf, 1844 Antrohyphantes Dumitrescu, 1971 Aphileta Hull, 1920 Apobrata Miller, 2004 Aprifrontalia Oi, 1960 Arachosinella Denis, 1958 Araeoncus Simon, 1884 Archaraeoncus Tanasevitch, 1987 Arcterigone Eskov & Marusik, 1994 Arcuphantes Chamberlin & Ivie, 1943 Ascetophantes Tanasevitch & Saaristo, 2006 Asemostera Simon, 1898 Asiceratinops Eskov, 1992 Asiophantes Eskov, 1993 Asperthorax Oi, 1960 Asthenargellus Caporiacco, 1949 Asthenargoides Eskov, 1993 Asthenargus Simon & Fage, 1922 Atypena Simon, 1894 Australolinyphia Wunderlich, 1976 Bactrogyna Millidge, 1991 Baryphyma Simon, 1884 Baryphymula Eskov, 1992 Bathylinyphia Eskov, 1992 Bathyphantes Menge, 1866 Batueta Locket, 1982 Bifurcia Saaristo, Tu & Li, 2006 Birgerius Saaristo, 1973 Bisetifer Tanasevitch, 1987 Bishopiana Eskov, 1988 Blestia Millidge, 1993 Bolephthyphantes Strand, 1901 Bolyphantes C. L. Koch, 1837 Bordea Bosmans, 1995 Brachycerasphora Denis, 1962 Bursellia Holm, 1962 Caenonetria Millidge & Russell-Smith, 1992 Callitrichia Fage, 1936 Cameroneta Bosmans & Jocqué, 1983 Canariellanum Wunderlich, 1987 Canariphantes Wunderlich, 1992 Capsulia Saaristo, Tu & Li, 2006 Caracladus Simon, 1884 Carorita Duffey & Merrett, 1963 Cassafroneta Blest, 1979 Catacercus Millidge, 1985 Catonetria Millidge & Ashmole, 1994 Caucasopisthes Tanasevitch, 1990 Cautinella Millidge, 1985 Caviphantes Oi, 1960 Centromerita Dahl, 1912 Centromerus Dahl, 1886 Centrophantes Miller & Polenec, 1975 Ceraticelus Simon, 1884 Ceratinella Emerton, 1882 Ceratinops Banks, 1905 Ceratinopsidis Bishop & Crosby, 1930 Ceratinopsis Emerton, 1882 Ceratocyba Holm, 1962 Cheniseo Bishop & Crosby, 1935 Chenisides Denis, 1962 Cherserigone Denis, 1954 Chiangmaia Millidge, 1995 Chthiononetes Millidge, 1993 Cinetata Wunderlich, 1995 Claviphantes Tanasevitch & Saaristo, 2006 Cnephalocotes Simon, 1884 Collinsia O. P.-Cambridge, 1913 Coloncus Chamberlin, 1949 Comorella Jocqué, 1985 Concavocephalus Eskov, 1989 Connithorax Eskov, 1993 Coreorgonal Bishop & Crosby, 1935 Cornicephalus Saaristo & Wunderlich, 1995 Cresmatoneta Simon, 1929 Crispiphantes Tanasevitch, 1992 Crosbyarachne Charitonov, 1937 Crosbylonia Eskov, 1988 Cryptolinyphia Millidge, 1991 Ctenophysis Millidge, 1985 Cyphonetria Millidge, 1995 Dactylopisthes Simon, 1884 Dactylopisthoides Eskov, 1990 Decipiphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Deelemania Jocqué & Bosmans, 1983 Dendronetria Millidge & Russell-Smith, 1992 Denisiphantes Tu, Li & Rollard, 2005 Diastanillus Simon, 1926 Dicornua Oi, 1960 Dicymbium Menge, 1868 Didectoprocnemis Denis, 1949 Diechomma Millidge, 1991 Diplocentria Hull, 1911 Diplocephaloides Oi, 1960 Diplocephalus Bertkau, 1883 Diploplecta Millidge, 1988 Diplostyla Emerton, 1882 Diplothyron Millidge, 1991 Disembolus Chamberlin & Ivie, 1933 Dismodicus Simon, 1884 Doenitzius Oi, 1960 Dolabritor Millidge, 1991 Donacochara Simon, 1884 Drapetisca Menge, 1866 Drepanotylus Holm, 1945 Dresconella Denis, 1950 Dubiaranea Mello-Leitão, 1943 Dumoga Millidge & Russell-Smith, 1992 Dunedinia Millidge, 1988 Eborilaira Eskov, 1989 Eldonnia Tanasevitch, 2008 Emenista Simon, 1894 Enguterothrix Denis, 1962 Entelecara Simon, 1884 Eordea Simon, 1899 Epibellowia Tanasevitch, 1996 Epiceraticelus Crosby & Bishop, 1931 Epigyphantes Saaristo & Tanasevitch, 2004 Epigytholus Tanasevitch, 1996 Episolder Tanasevitch, 1996 Epiwubana Millidge, 1991 Eridantes Crosby & Bishop, 1933 Erigone Audouin, 1826 Erigonella Dahl, 1901 Erigonoploides Eskov, 1989 Erigonoplus Simon, 1884 Erigonops Scharff, 1990 Erigophantes Wunderlich, 1995 Eskovia Marusik & Saaristo, 1999 Eskovina Kocak & Kemal, 2006 Estrandia Blauvelt, 1936 Eulaira Chamberlin & Ivie, 1933 Eurymorion Millidge, 1993 Evansia O. P.-Cambridge, 1900 Exechopsis Millidge, 1991 Exocora Millidge, 1991 Fageiella Kratochvíl, 1934 Falklandoglenes Usher, 1983 Fissiscapus Millidge, 1991 Fistulaphantes Tanasevitch & Saaristo, 2006 Flagelliphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Floricomus Crosby & Bishop, 1925 Florinda O. P.-Cambridge, 1896 Floronia Simon, 1887 Formiphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Frederickus Paquin et al., 2008 Frontella Kulczyński, 1908 Frontinella F. O. P.-Cambridge, 1902 Frontinellina van Helsdingen, 1969 Frontiphantes Wunderlich, 1987 Fusciphantes Oi, 1960 Gibbafroneta Merrett, 2004 Gibothorax Eskov, 1989 Gigapassus Miller, 2007 Glyphesis Simon, 1926 Gnathonargus Bishop & Crosby, 1935 Gnathonarium Karsch, 1881 Gnathonaroides Bishop & Crosby, 1938 Gonatium Menge, 1868 Gonatoraphis Millidge, 1991 Goneatara Bishop & Crosby, 1935 Gongylidiellum Simon, 1884 Gongylidioides Oi, 1960 Gongylidium Menge, 1868 Gorbothorax Tanasevitch, 1998 Grammonota Emerton, 1882 Graphomoa Chamberlin, 1924 Gravipalpus Millidge, 1991 Habreuresis Millidge, 1991 Halorates Hull, 1911 Haplinis Simon, 1894 Haplomaro Miller, 1970 Helophora Menge, 1866 Helsdingenia Saaristo & Tanasevitch, 2003 Herbiphantes Tanasevitch, 1992 Heterolinyphia Wunderlich, 1973 Heterotrichoncus Wunderlich, 1970 Hilaira Simon, 1884 Himalaphantes Tanasevitch, 1992 Holma Locket, 1974 Holmelgonia Jocqué & Scharff, 2007 Holminaria Eskov, 1991 Horcotes Crosby & Bishop, 1933 Houshenzinus Tanasevitch, 2006 Hubertella Platnick, 1989 Hybauchenidium Holm, 1973 Hybocoptus Simon, 1884 Hylyphantes Simon, 1884 Hyperafroneta Blest, 1979 Hypomma Dahl, 1886 Hypselistes Simon, 1894 Hypselocara Millidge, 1991 Hypsocephalus Millidge, 1978 Ibadana Locket & Russell-Smith, 1980 Iberoneta Deeleman-Reinhold, 1984 Icariella Brignoli, 1979 Idionella Banks, 1893 Improphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Incestophantes Tanasevitch, 1992 Indophantes Saaristo & Tanasevitch, 2003 Intecymbium Miller, 2007 Ipa Saaristo, 2007 Ipaoides Tanasevitch, 2008 Islandiana Braendegaard, 1932 Ivielum Eskov, 1988 Jacksonella Millidge, 1951 Jalapyphantes Gertsch & Davis, 1946 Janetschekia Schenkel, 1939 Johorea Locket, 1982 Juanfernandezia Koçak & Kemal, 2008 Kaestneria Wiehle, 1956 Kagurargus Ono, 2007 Karita Tanasevitch, 2007 Kenocymbium Millidge & Russell-Smith, 1992 Ketambea Millidge & Russell-Smith, 1992 Kikimora Eskov, 1988 Knischatiria Wunderlich, 1976 Koinothrix Jocqué, 1981 Kolymocyba Eskov, 1989 Kratochviliella Miller, 1938 Labicymbium Millidge, 1991 Labulla Simon, 1884 Labullinyphia van Helsdingen, 1985 Labullula Strand, 1913 Laetesia Simon, 1908 Laminacauda Millidge, 1985 Laminafroneta Merrett, 2004 Laperousea Dalmas, 1917 Lasiargus Kulczyński, 1894 Lepthyphantes Menge, 1866 Leptorhoptrum Kulczyński, 1894 Leptothrix Menge, 1869 Lessertia Smith, 1908 Lessertinella Denis, 1947 Lidia Saaristo & Marusik, 2004 Limoneta Bosmans & Jocqué, 1983 Linyphantes Chamberlin & Ivie, 1942 Linyphia Latreille, 1804 Locketidium Jocqué, 1981 Locketiella Millidge & Russell-Smith, 1992 Locketina Kocak & Kemal, 2006 Lomaita Bryant, 1948 Lophomma Menge, 1868 Lotusiphantes Chen & Yin, 2001 Lucrinus O. P.-Cambridge, 1904 Lygarina Simon, 1894 Machadocara Miller, 1970 Macrargus Dahl, 1886 Maculoncus Wunderlich, 1995 Malkinola Miller, 2007 Mansuphantes Saaristo & Tanasevitch, 1996 Maorineta Millidge, 1988 Maro O. P.-Cambridge, 1906 Martensinus Wunderlich, 1973 Masikia Millidge, 1984 Maso Simon, 1884 Masoncus Chamberlin, 1949 Masonetta Chamberlin & Ivie, 1939 Mecopisthes Simon, 1926 Mecynargoides Eskov, 1988 Mecynargus Kulczyński, 1894 Mecynidis Simon, 1894 Megafroneta Blest, 1979 Megalepthyphantes Wunderlich, 1994 Meioneta Hull, 1920 Mermessus O. P.-Cambridge, 1899 Mesasigone Tanasevitch, 1989 Metafroneta Blest, 1979 Metaleptyphantes Locket, 1968 Metamynoglenes Blest, 1979 Metapanamomops Millidge, 1977 Metopobactrus Simon, 1884 Micrargus Dahl, 1886 Microbathyphantes van Helsdingen, 1985 Microctenonyx Dahl, 1886 Microcyba Holm, 1962 Microlinyphia Gerhardt, 1928 Microneta Menge, 1869 Microplanus Millidge, 1991 Midia Saaristo & Wunderlich, 1995 Miftengris Eskov, 1993 Millidgea Locket, 1968 Millidgella Kammerer, 2006 Millplophrys Platnick, 1998 Minicia Thorell, 1875 Minyriolus Simon, 1884 Mioxena Simon, 1926 Mitrager van Helsdingen, 1985 Moebelia Dahl, 1886 Moebelotinus Wunderlich, 1995 Molestia Tu, Saaristo & Li, 2006 Monocephalus Smith, 1906 Monocerellus Tanasevitch, 1983 Montilaira Chamberlin, 1921 Moreiraxena Miller, 1970 Moyosi Miller, 2007 Mughiphantes Saaristo & Tanasevitch, 1999 Murphydium Jocqué, 1996 Mycula Schikora, 1994 Myrmecomelix Millidge, 1993 Mythoplastoides Crosby & Bishop, 1933 Napometa Benoit, 1977 Nasoona Locket, 1982 Nasoonaria Wunderlich & Song, 1995 Nematogmus Simon, 1884 Nenilinium Eskov, 1988 Nentwigia Millidge, 1995 Neocautinella Baert, 1990 Neodietrichia Özdikmen, 2008 Neoeburnella Koçak, 1986 Neomaso Forster, 1970 Neonesiotes Millidge, 1991 Neriene Blackwall, 1833