miniatuur|Croesmolen in Vliermaal (Hasselt). Vroegere watermolen met hoeve, reeds vermeld in 1380, gevelsteen uit 1688. Beschermd monument 2051. De Croesmolen was een watermolen op de Mombeek, gelegen aan de Oude-Hoevestraat te Vliermaal in de Belgische stad Hasselt, voorheen Kortessem.
Het betrof een onderslagmolen die fungeerde als korenmolen. Tegenwoordig is het een boerderijcomplex.
Etymologie De oorsprong van de naam Croesmolen, die vanaf eind 18e eeuw in zwang was, is niet duidelijk. De naam kan betrekking hebben op de familie Croughs, een veelvoorkomende naam in Vliermaal. Ook kan het te maken hebben met aangroeien, winst opleveren (vergelijk het Franse werkwoord: croître).
Geschiedenis Het is niet bekend wanneer er hier voor het eerst een watermolen stond. Voor het eerst werd ze schriftelijk vermeld in 1380. De molen behoorde tot de bezittingen van de Abdij van Herkenrode. Een gevelsteen uit 1688 toont het wapen van Claudia de Merode, abdis van deze abdij. In de Franse tijd werd de abdij onteigend en in 1798 werd de molen aan de particulier Paul Bonhomme verkocht. In 1881 werd de moleninstallatie verwijderd en de gebouwen dienen sindsdien als boerderij. In 2002 kreeg het complex van boerderijen en molenhuis de status van beschermd monument.
Gebouw De kern van de gebouwen is van omstreeks 1700. Aan de beekzijde van het molenhuis is nog het asgat in natuursteen te zien waar het molenrad zat. De gebouwen zijn deels in vakwerkbouw met bakstenen vulling. Een aantal wijzigingen hebben plaatsgevonden.
Categorie:Watermolen in Limburg (België) Categorie:Onroerend erfgoed in Kortessem Categorie:Beschermd monument in Vlaanderen