Jean Grémillon (Bayeux, 3 oktober 1901 - Parijs, 25 november 1959) was een Frans filmregisseur en scenarioschrijver. Hij regisseerde 17 speelfilms, voor het merendeel drama's en melodrama's. Hij heeft ook heel wat korte films op zijn naam staan, de meeste zijn documentaires.
Leven en werk Afkomst, opleiding en eerste stappen in het muziek- en filmmilieu Grémillon werd als zoon van een spoorwegambtenaar in Normandië geboren. Al vroeg voelde hij zich aangetrokken tot de muziek. In 1920 zakte hij af naar Parijs om er te studeren aan de Schola Cantorum, een school die hoger muziekonderwijs aanbood. In het kunstmilieu maakte hij niet alleen kennis met mensen als Charles Dullin maar ook met de wereld van de bioscoop, hij verzorgde immers als orkestviolist mee de muzikale begeleiding van stomme films. Zo ontmoette hij ook Georges Périnal, de man van zijn collega pianiste. Périnal was een projectionist die later een bekende cameraman zou worden. Samen met hem maakte hij in de jaren twintig een heel aantal documentaires die voor zichzelf sprekende titels hadden als Les Parfums, La Fabrication du fil of La vie des travailleurs italiens en France.
1927-1936: beginjaren als filmregisseur In 1927 werd Grémillon aangesproken door Charles Dullin die interesse was beginnen opvatten voor de cinema en die onlangs zijn eigen productiemaatschappij had gesticht. Hij draaide zo Maldone, zijn eerste langspeelfilm die echter weinig succes kende. Het scenario voor zijn volgende film Gardiens de phare (1929), werd geschreven door Jacques Feyder. Die film kreeg een beter onthaal en bracht hem in contact met Charles Spaak die het scenario voor La Petite Lise (1930), zijn eerste geluidsfilm, schreef. De film werd als heel gewaagd ervaren door het publiek en werd een mislukking. Zo zag Grémillon zich verplicht minder ambitieuze films te maken zoals Daïnah la métisse (1931) waarvoor hij opnieuw samenwerkte met Charles Spaak. In 1934 vertrok hij naar Spanje waar hij enkele films opnam zoals ¡Centinela, alerta! (1936) die hij samen met Luis Buñuel regisseerde.
1937-1943: de grote successen In 1937 kreeg hij van de Franse afdeling van de Duitse filmstudio UFA de kans om Gueule d'amour (1937) op te nemen met Jean Gabin in de hoofdrol. Spaak, die het scenario voor zijn rekening nam, werkte ook mee aan L'Étrange Monsieur Victor (1938), Grémillons volgende film. Beide werken waren een groot commercieel en artistiek succes. Voor Remorques (1941) herenigde hij het mythische koppel Jean Gabin-Michèle Morgan en sleutelde Spaak samen met André Cayatte en Jacques Prévert aan het scenario. Dankzij die film ontmoette hij Madeleine Renaud die nog 3 keer met hem zou werken, onder meer in Le ciel est à vous (1943), zijn meest succesrijke film. Hij bracht in 1944 ook nog veel beelden over de landing in Normandië bij elkaar wat zou resulteren in zijn oorlogsdocumentaire Le 6 juin à l'aube (1944).
Latere carrière Na de bevrijding kreeg hij zijn projecten voor historische films over de Commune van Parijs en over de Spaanse Burgeroorlog niet van de grond. In 1949 nam hij de regie van Pattes blanches over van Jean Anouilh. Na zijn twee laatste speelfilms keerde hij terug naar zijn eerste liefde, namelijk het draaien van kortfilms en documentaires.
Jean Grémillon stierf op 58-jarige leeftijd in 1959, op dezelfde dag als Gérard Philipe.
Filmografie Korte films 1923 - Le Revêtement des routes (documentaire) 1923 - Chartres (documentaire) 1924 - L'Étirage des ampoules électriques (documentaire) 1924 - Les Parfums (documentaire) 1924 - Le Roulement à billes (documentaire) 1924 - La Photogénie mécanique 1924 - La Fabrication du fil (documentaire) 1924 - La Fabrication du ciment artificiel (documentaire) 1924 - La Bière (documentaire) 1924 - Du fil à l'aiguille (documentaire) 1925 - Les Aciéries de la marine et d'Homécourt (documentaire) 1925 - L'Électrification da la ligne Paris-Vierzon (documentaire) 1925 - L'Éducation professionnelle des conducteurs de tramway (documentaire) 1925 - L'Auvergne (documentaire) 1925 - La Naissance des cigognes (documentaire) 1926 - La Vie des travailleurs italiens en France (documentaire) 1926 - La Croisière de l'Atalante (documentaire) 1927 - Gratuités 1928 - Bobs 1932 - Le Petit Babouin 1944 - Le 6 juin à l'aube (documentaire) 1949 - Les Charmes de l'existence 1951 - Les Désastres de la guerre 1952 - L'Encyclopédie filmée - deel Alchimie 1952 - Astrologie ou le miroir de la vie 1955 - La Maison aux images 1958 - André Masson et les quatre éléments
Middellange films 1926 - Un tour au large 1933 - Gonzague (ook bekend als L'accordeur)
Lange speelfilms 1928 - Maldone 1929 - Gardiens de phare 1930 - La Petite Lise 1931 - Daïnah la métisse 1932 - Pour un sou d'amour 1934 - Dolorosa 1935 - Valse royale 1936 - Les Pattes de mouches 1936 - ¡Centinela, alerta! 1937 - Gueule d'amour 1938 - L'Étrange Monsieur Victor 1941 - Remorques 1942 - Lumière d'été 1943 - Le ciel est à vous 1949 - Pattes blanches 1951 - L'Étrange Madame X 1954 - L'Amour d'une femme
Bibliografie Henri Agel: Jean Grémillon, Seghers, 1969; heruitgave Pierre Lherminier, 1984. Geneviève Sellier: Jean Grémillon. Le cinéma est à vous, voorwoord door Michel Marie, Méridiens Klincksieck, 1989; heruitgave 2012. Jean Grémillon: Le Cinéma ? Plus qu'un art !... Écrits et propos. 1925-1959, voorwoord door Paul Vecchiali, teksten verzameld door Pierre Lherminier, L'Harmattan, 2010.
Categorie:Frans filmregisseur Categorie:Frans scenarioschrijver